Jıyndy ashqan Mádenıet jáne sport mınıstri Arystanbek Muhamedıuly: «Sizderdiń árqaısyńyzdyń otandyq ádebıet pen mádenıettiń damýy jónindegi pikirlerińiz biz úshin óte mańyzdy. Sondyqtan da búgin mine sizdermen ádebıet salasyndaǵy birqatar máselelerdi talqylaý úshin jınalyp otyrmyz», dep keńestiń maqsaty men mańyzy týraly áńgimeledi.
Otyrysta aqyn, Qazaqstan Jazýshylar odaǵy basqarma tóraǵasynyń birinshi orynbasary Aqberen Elgezek jastar ádebıetiniń jaı-kúıi týraly baıandama jasap, Qazaqstanda joǵary oqý orny mártebesi bar «Azııa ədebıet akademııasyn» qurýdy usynyp, onyń qandaı ister atqarý kerektigi jóninde jiliktep aıtyp berdi. Sondaı-aq ol jastar ədebıetiniń ozyq úlgilerin BUU-nyń alty tiline aýdarý týraly usynysyn aıta kelip: «Úshinshiden, «Mádenıet týraly» zańda ádebıetke qatysty eshqandaı bólim ne bap joq. Zańda kınematografııa bar, teatr bar, tipti kitaphana da bar, al solardyń bastaýynda turǵan ádebıet janry joq. Bul árıne ádebıetke jasaýǵa bolatyn ıgilikterdi shektep otyr», dedi.
Odan keıin Qazaqstan Jazýshylar odaǵy Astana qalalyq fılıalynyń dırektory, aqyn Baýyrjan Qaraǵyzuly sóz alyp, ádebıettiń joǵary oqý oryndarynda nasıhattalýy jóninde oı órbitti. Qazirgi JOO baǵdarlamalary, qazaq ədebıeti oqýlyǵyn qaıta qaraý, oqý baǵdarlamasyna ózgerister engizý týraly usynystarymen birge. 30-40 jas aralyǵyndaǵy qalamgerlerge memlekettik dárejede syılyq taǵaıyndaý kerektigi týraly aıtty. «Memlekettik «Daryn» syılyǵy 29 jasqa deıin berilse, eki jylda bir beriletin Memlekettik syılyq 50-60 jastan ári qaraı beriletin syılyq retinde qalyptasyp qaldy, al naǵyz shyǵarmashylyqtyń kúsh alatyn kezi 30-40 jas aralyǵyndaǵy qalamgerlerge shabyt beretin edi», dedi ol.
Pikir almasý negizinde erkin formatta ótken jıynda keńes músheleri óz oılaryn ortaǵa saldy. Keńes quramynda jas aqyn-jazýshylarmen birge aıtys aqyndary da bar. Solardyń biri, eki dúrkin «Altyn dombyra» ıegeri Muhtar Nııazov efırden beriletin aıtystyń qısynsyz qıylyp qalatynyn, aıtys aqyndarynyń asyl sózderiniń tek aıtqan jerde qalyp, qansha jyldan beri suryptalyp kitap bolyp shyqpaı kele jatqandyǵyn aıtty. Mınıstr bul másele týraly keńinen áńgimelep, aldaǵy ýaqytta aıtystyń da ótetinin, kitaptyń da shyǵatynyn aıtty.
Al, keńes múshesi, aqyn, Qalqaman Sarın aldaǵy ýaqytta qalamgerlerge tólenetin qalamaqy týraly oı qozǵap, avtorlardyń shyǵarmany qaıta bastyrý quqyǵy ózinde bolsa degen usynys aıtty. Sonymen birge ádebıetti kıno arqyly nasıhattaý jaǵyn eskerý kerektigin de eske saldy. «Mysaly, nege Muqaǵalı týraly fılim túsirmeske?» dedi.
Qazaqstan Jazýshylar odaǵy Almaty oblystyq fılıalynyń dırektory, aqyn Erlan Júnis kitap shyǵarý isinde jas qalamgerlerge basymdyq berilip, kemi 20% jańa býynyń kitaby shyqsa degen oıyn ortaǵa salsa, keńes múshesi, aqyn Mıras Asan kitaptardyń aýdıo nusqalaryn shyǵarýmen birge kezinde «Qazaqstan» Ulttyq arnasynda júrilip, keıin toqtap qalǵan «Poezııa əlemi» baǵdarlamasy qaıta jalǵasyn tapsa dep tilek bildirdi. Jazýshy Beıbit Sarybaı dramatýrgııaǵa qatysty sóz qozǵap, jańa shyǵarmalardyń jaryqqa shyǵýy úshin qazirge deıin tanylǵan 10 jas qalamgerge grant bólip óner akademııasynda oqytý məselesin kóterip: «Bul tásil arqyly birinshiden, qazaq ádebıetinde kenjelep jatqan dramatýrgııa janry damysa, ekinshiden teatr repertýary jańarady. Kıno salasynda da jemisin berer edi» dep túıindedi sózin. Al, jazýshy Maqsat Məlik túrli óner uıymdarynyń baılanysyn jetildirý kerektigin, teatr, kıno salalaryna qalamgerlerdi tartý qajettigin aıtty.
Usynystardyń bárin tyńdaǵan mınıstr óz oıyn da ortaǵa sala otyryp, munyń bári keńeste qaralatynyn jáne negizinen sheshimin tabatyn máseleler ekendigin aıtty. Jalpy, jańa zamandaǵy qazaq ádebıeti óziniń atqarýǵa tıisti mindetterin tolyq oryndaý úshin memleket qoldan kelgen jaǵdaıdy jasaıtynyn, qazir otandyq ádebıet pen mádenıettiń damýyna baılanysty birqatar aýqymdy jumystar júrgizilip, búginde mınıstrlik zamanaýı qazaqstandyq jazýshylardyń týyndylaryn álemniń basty tilderine aýdarý isine erekshe mán berip otyrǵanyn tilge tıek etip, buǵan jastardy belsendi atsalysýǵa shaqyrdy.
Ularbek NURǴALYMULY,
«Egemen Qazaqstan»
