Aımaqtar • 05 Naýryz, 2019

Túrkistan aqyldy qalaǵa aınalady

874 retkórsetildi

Elbasy Joldaýy negizinde qabyl­danǵan «Sıfrly Qazaqstan» memle­kettik baǵdarlamasynda 2020 jylǵa deıin ınternet qoldaný­shy­lardyń sanyn 80 paıyzǵa deıin arttyrý, turǵyndardyń 95 paıyzyn sıfrly xabar taratýmen qamtý, azamattardyń sıfrly saýattylyǵyn 80 paıyzǵa deıin ulǵaıtý kózdelgen.

Sondaı-aq 2020 jyly IT-teh­no­lo­gııalar ındýstrııasynan túse­tin paıdany jalpyulttyq ishki ónim­niń 5 paıyzyna deıin jet­kizý kózdelip otyr. Baǵdar­lama sheńberinde Túrkistan obly­synda birqatar aýqymdy ju­mys júrgizilýde. Mysaly, bıyl Túrkistan qalasynda «Smart­City» tujyrymdamasy negizinde «aqyldy aıaldamalar» salynady. Qa­nat­qaqty joba retinde paı­da­lanýǵa beri­letin aıaldamalar jazda salqyn, qysta jyly bol­maq. Ári «WI-FI» júıe­simen qam­tylady. Oblystyq aqpa­rattan­dyrý, memlekettik qyzmetter kór­­setý jáne arhıvter basqarma­synyń bas­shysy Bas­tar Esqaraev­tyń aıtýynsha «Sıfrly Qa­zaq­stan» memlekettik baǵ­darlamasy aıa­­synda Túrkistan qala­syn­da­ǵy «Oty­rar» shaǵyn aýdanynda 10 kóp qabat­ty turǵyn úı tań­dap aly­nyp, «E-SHAŃYRAQ» júıesine tolyq ın­te­gra­sııalaý jumystary atqaryldy.

«Bul ımpýlsti qashyqtyqtan bas­­­­­­qarylatyn eseptegishter ar­qyly sý­dy, jylýdy jáne elektr energııa­sy kózderiniń berilýin ba­qylaýǵa múm­­kindik beredi. Iаǵnı, tólemderge be­ri­letin túbir­tekterdi naqtylap berýmen qosa, sý, jylý, elektr energııasy jú­re­tin arnalardyń aqaýlary qaı jerden ekenin naqty kórsete alady. Sonymen qatar aǵymdaǵy jyly Túrkistan qa­lasynda «aqyldy jaryqtandyrý» jo­basyn saıabaqtar men kóshelerge engizý jumystary qolǵa alyndy. Bul qalanyń elektr energııa­syna jum­salatyn shyǵyndaryn aıtar­lyqtaı únemdeýge múmkindik beredi», deıdi basqarma basshysy.

Sondaı-aq bıyl «SmartCity» tu­jy­rym­damasy negizinde Túrkistan qala­syndaǵy turǵyn úılerdiń qaýipsizdigin qam­tamasyz etý maqsatynda «Qaýip­siz aýla» jobasyn iske asyrý jos­par­lanyp otyr. Oblysta jol ere­jelerin baqylaý maqsatynda 25 foto-beıne kamera jáne quqyq buzý­shylyqtardy anyqtaýǵa arnalǵan 20 kamera ornatý da bıylǵy sharýa. Al ar­hıv salasynda Uly Jeńistiń 75 jyldyǵyna oraı, Belorýssııa jerinde partızandyq qoz­ǵalysqa belsendi qatysyp, erlikpen qa­za tapqan jerles jaýyngerlerdi anyq­taý maqsatynda atalǵan elge issapar uıym­dastyrý jáne «Túrkistandyq par­tızandar» at­ty estelik kitap shy­ǵarý isi qol­ǵa alynbaq. Túrkitildes el­­­der arhıv­shileriniń qaýymdastyǵyn qu­rý joba­syn júzege asyrý da jospar­lanyp otyr. Sondaı-aq týrızmdi damytý maq­satynda jáne týrısterdiń ın­ternet jelilerin paıdalaný ar­qy­ly oblystaǵy mádenı, tarıhı orta­lyq­tardan habardar bolýy úshin saıa­baq­­tar, keseneler, onyń ishinde eń al­dymen Qoja-Ahmet Iаsaýı kesenesi aýmaǵy 100 metr kólemdi alatyn tegin «Wi-Fi» jelisimen qamtylǵan. Qazirgi kez­de, osy «Wi-Fi» jelisiniń kólemin 500 metrge jetkizý baǵytynda tıisti ju­mys qolǵa alyndy.

Bilim oshaqtaryn ǵalamtormen qam­tý baǵytyndaǵy jumystar da nátıjeli júr­gizilýde. Túrkistan oblysyndaǵy 902 mekteptiń 775-i nemese 86,1 paıyzy ın­ternet jelisine qosylǵan. Sondaı-aq 735 mektep, ıaǵnı 81,4 paıyzy «WI-FI» jelisimen qamtamasyz etilgen. Shal­­ǵaı aýyldardaǵy 127 mektepti keń jolaqty ınternetpen jáne 167 mek­­tepti «Wi-Fi» núktelerimen tolyq qam­tý osy jyldyń jumys josparyna en­gi­zildi. «Nur Otan» partııasynyń qol­daýymen oqýshylarǵa eń ozyq teh­nologııalyq ádistemeler boıynsha baǵ­dar­lamalaýdy tereńdetip úıretý úshin, oblysta ótken jyly 20 mektep­te IT - synyp ashyldy. Basqarma bas­shysynyń aıtýynsha, mektepterde oqýshylardy kompıýtermen qam­tý joǵary deńgeıde emes. Oblys mektep­terinde 40 myńnan astam kompıýter bar. Iаǵnı, bir kompıýterdi orta eseppen 10,6 oqýshy paıdalanady. Bilim bas­qarmasy tarapynan 561 mıllıon teńgege 1700 «Bilimbook» kompıýter-plan­shet alynyp, 235 mektepke taratyldy. Osylaısha, jańalanǵanymen eski kompıýterlerdi tolyq aýystyrý ke­minde 3-4 jylǵa sozylýy múmkin. О́ńir­de 5 baǵyt boıynsha júzege asyrylyp jatqan «Sıfrly Qazaqstan» mem­lekettik baǵdarlamasynyń maqsaty barlyq salaǵa jańa tehnologııalardy engizý ekeni málim. Qaǵazsyz qujattar aınalymyna tolyq kóshken jaǵdaıda sybaılas jemqorlyq qaýipteri joıy­lyp, bul júıeniń ózin-ózi aqtaı­tyny sózsiz. Zamanaýı tehnologııalar arqy­ly kór­se­tiletin qyzmetter av­­tomattan­dyrylyp, sapasy arta túsedi. Bul oraı­­da turǵyndardyń, ási­rese aýyldy jer­­de elektrondy júıe­ni paıdalanýdy durys meńgergeni ma­ńyzdy. Iá, bú­ginde elektrondy qyzmet kórsetý aıasy keńeıe túsýde. Degenmen aýyl tur­ǵyndary ony paıdalanýda dep aıta almaımyz. Ǵalamtorǵa qosý, elektrondy júıeni úıretý qajet. Osy maqsatta áleý­mettik jelilerde úgit-nasıhattyq beı­nerolıkter taratyldy. Qazir dári­gerler, muǵalimder, ákimshilik qyz­metkerleriniń elektrondy júıeni to­lyq meńgerýin qamtamasyz etý mindeti tur. Sıfrlandyrýǵa ótken aýrýhanalar men emhanalardaǵy mamandardyń óz­deri turǵyndarǵa úıretýi kerek. Bul jumys birigip jasalýy tıis. Basqarma basshysynyń aıtýynsha, sıfrlandyrý júıesi, ásirese memlekettik qyzmet kór­­setý salasynda keń qoldanysta. Má­se­len, ótken jyly 10,955 myń mem­le­kettik qyzmet kórsetilgen. Onyń ishinde 9,350 myńy elektrondy túrde, qal­ǵan 1 372 myńy qaǵaz túrinde iske asy­rylǵan.

 

Ǵalymjan ELShIBAI,

«Egemen Qazaqstan»

Túrkistan oblysy

 

Sońǵy jańalyqtar

Onlaın oqyrmanymyz 100 myńnan asty

Qazaqstan • Búgin, 20:33

Járken Bódesh. Týǵan jer

Vıdeo • Búgin, 19:33

Atyraýda qylmystyq top quryqtaldy

Aımaqtar • Búgin, 19:09

Qarttar úıindegi qasiret

Aımaqtar • Búgin, 18:33

Qazaq aqyny qyrǵyzsha jyrlandy

Rýhanııat • Búgin, 18:12

Qyzylorda: Kásipker kómek kórsetti

Aımaqtar • Búgin, 16:27

Betperde kıgen kóktem - 7

Qoǵam • Búgin, 16:07

Dárigerler demalys bazasynda tynyǵady

Aımaqtar • Búgin, 15:26

Samsung taǵy ne patenttedi?

Tehnologııa • Búgin, 15:23

Uqsas jańalyqtar