Qazaqstan • 15 Naýryz, 2019

Asqar Mamın 2019 jylǵy IJО́ ósimin 5%-ǵa jetkizýdi tapsyrdy

854 retkórsetildi

Premer Mamın myrza  2019 jylǵy ishki jalpy ónim ósimin 5%-ǵa jetkizýdi tapsyrdy. Ulttyq ekonomıka mınıstri Dálenov maksımým 3,8%-ǵa jetkize alatynyn aıtady. Al S&P sarapshylary kórsetkishtiń 1,8% ǵana bolatynyn boljap otyr.

Taratyp aıtsaq, «Birqatar óńir ónerkásip, qurylys salalary men negizgi kapıtalǵa ınvestısııa kórsetkishinde qalyp kele jatyr. Osy oraıda jaýapty memlekettik organdar men ákimdikter sharalardy qolǵa alyp, jyldyń I toqsanynda oń kórsetkish kórsetýi kerek» dep tapsyrdy Mınıstrler kabınetiniń basshysy.

Premer-mınıstrdiń bul tapsyrmasy birinshi kezekte Ulttyq ekonomıka mınıstrine qarata aıtylǵany anyq. Al Qarjy mınıstri Dálenov bul kórsetkishke jetý múmkin emestigin qazirden eskertip, ary ketse bıyl 3,8%-dyq ósim ǵana kórsete alatynyn aıtyp otyr. «Túrli faktorlardy eskere otyryp, nomınaldy IJО́ 2019 jyly 64,3 trln teńge bolmaq. Bul aldyńǵy esepteýden 323,5 mlrd teńgege kóp. Jan basyna shaqqandaǵy IJО́ kólemi 9,4 myń AQSh dollary bolady» dedi Qarjy mınıstri Dálenov.

Rasymen de, qolda bar málimetterge súıensek, 5%-dyq ósim bizdiń shekpenimizge syımaıtyndaı bolyp kórinedi.

Osy pikirdi qoldaıtyndar ósimniń bul kórsetkishke jete almaý múmkindigine eki negizgi dáleldi alǵa tartady.

Birinshiden, byltyr Brent munaıynyń ortasha baǵasy 72-73 dollar shamasynda bolǵanda IJО́ ósimi 4,1% bolǵany esimizde. Al 2019 jylǵy qara altynnyń boljamdy baǵasy 63-67 dollar aralyǵynda. Naqtyraq aıtsaq, AQSh Energetıkalyq málimet agenttigi bıyl Brent markasynyń ortasha quny 63 dollar bolady dep boljasa, Goldman Sachs ortasha baǵany 65 dollar dep joramaldap otyr. Al Dúnıejúzilik bank 67 dollar bolady dep boljaıdy. Iаǵnı, eń optımıstik boljamdardyń ózi munaı baǵasynyń bıyl byltyrǵydan 7-8 paıyzǵa tómen bolatynyn kórsetip otyr. Ekinshiden, Qazaqstanda munaı óndirisiniń tómendeýi. Esterińizde bolsa, byltyr Qazaqstan munaı óndirýden absolıýtty rekord ornatyp, bir jylda 90,4 mln tonna qara altyn shyǵarǵan.

Al bıyl kórsetkish 89 mln tonna bolatynyn taıaýda Energetıka mınıstri Qanat Bozymbaev málimdegen edi. Oǵan Dálenov ta qosylyp otyr.

«Munaı óndirisi byltyrǵymen salystyrǵanda 1,4 mln tonnaǵa, ıaǵnı 1,5% azaıady. Bul ónerkásiptegi ósimniń tómendeýine áser etedi. Degenmen, qyzmet kórsetý salasy 4,8%, aýyl sharýashylyǵy 6,2%, qurylys 3,7%, saýda 4,3%, kólik jáne qoımalaý 3,8%, ónerkásip 1,6% ósedi degen boljam bar. Al óńdeýshi ónerkásip ósimi taý-ken ónerkásibiniń ósiminen artyq bolmaq» dedi mınıstr.

Sonymen qatar, boljam boıynsha bıyl eksport $3 mln-ǵa artyp, $54,4 mlrd-qa jetse, ımport  $32,9 mlrd bolady dep kútilýde.

EXANTE ınvestısııalyq kompanııanyń sarapshysy  Valerıı Davydovtyń paıymdaýynsha, jalpy ishki ónimniń 5 paıyzǵa ósýi, bir jaǵynan, az.

 О́ıtkeni absolıýttik sandarda bizdiń elimizdiń barlyq nomınaldy JIО́ ($59,4 mlrd) shamamen Aıdaho shtatynyń JIО́ teń jáne Kalıfornııadan bes ese az. «Biraq bir jyl ishinde ózgeriske ushyraıtyn absolıýttik sandar jaıly aıtpaı, paıyz týraly aıtatyn bolsaq, onda 5% kórsetkishke qol jetkizý múmkin emesteı kórinýi múmkin» deıdi ol bizben áńgimesinde.

Bul tusta «Nelikten?» degen saýal aldymyzdan shyǵady.

Sebebi Túrkııanyń JIО́ ótken jyly 2,2%-ǵa ǵana, Qytaı 6,6%-ǵa ósti jáne bul uzaq jyldardaǵy alǵashqy baıaýlady.

 Germanııanyń JIО́ boljamy 1,8%-dan 1%-ǵa deıin tómendedi. Ulybrıtanııanyń JIО́ jyldyq mánde 2%-dan asyp túsý múmkindigi týraly málimdedi. Al Qazaqstannyń IJО́ qańtar aıynda jyldyq eseppen 3,5% ósimdi kórsetti, bul - óte jaqsy kórsetkish. О́ıtkeni, Ulttyq bank 2019-2020 jyldary Qazaqstannyń JIО́-niń naqty ósimi 4%-dan tómen, al buǵan deıingi boljam tipti pessımıstik, tek 2,7% bolǵan edi.

«Eýrazııalyq Damý Banki bizge 3,3%, Dúnıejúzilik bank — 3,5%, al Ulttyq ekonomıka mınıstrligi 3,8% berdi. Aǵymdaǵy jaǵdaıda eger ınflıasııany emes, JIО́ ósimin targetteýdi bastasa 5%-dyq serpilis jasaýǵa bolady. Ulttyq qordyń tekshesin ashýǵa, arzan nesıeler berýge jáne nátıjesinde baqylanbaıtyn ınflıasııaǵa ushyraýǵa bolady. Al álemdegi resessııalyq kóńil-kúıdi jáne álemdik daǵdarystyń qazirdiń ózinde-aq barlyǵyna, ásirese, damyp kele jatqan ekonomıkalarǵa áser etý múmkindigi týraly ashyq málimdemeni eskere otyryp, mundaı is-áreketter aıtarlyqtaı ınflıasııaǵa ákelýi múmkin, budan basqa ekonomıkalyq modeldi, monetarlyq saıasatty ózgertýdi jáne ondaǵan jyl buryn josparly ekonomıkaǵa qaıta oralýdy talap etedi. 2019 jyly JIО́ ósiminiń 5%-yn jasaýǵa bola ma – ıá, bolady. Bul Qazaqstan men qazaqstandyqtarǵa qajet pe? Joq. 3,8% ósý bizge TMD-daǵy jetekshi pozısııany qamtamasyz etedi, al eń bastysy bizdiń ekonomıkamyzdyń naqty damýynyń senimdi jáne turaqty kórsetkishi bolady» deıdi Valerıı Davydov.

Gúlbarshyn SABAEVA,

 «Eqemen Qazaqstan»

Almaty

Sońǵy jańalyqtar

Qazaq operatory Týrınde bas júlde aldy

Qazaqstan • Búgin, 17:29

Atyraý: Úsh adamnan koronavırýs tabyldy

Koronavırýs • Búgin, 17:18

Kóktem - órttiń órshıtin shaǵy

Aımaqtar • Búgin, 16:32

Indeksasııa qalaı júrgiziledi?

Qarjy • Búgin, 16:23

Tastarǵa jan bitirgen sýretshi

О́ner • Búgin, 15:38

Ýálıhan QALIJANOV. Koronavırýs

Ádebıet • Búgin, 15:28

Meni kórseńder, qashyńdar!

Ádebıet • Búgin, 15:26

Alkogol ónimderi koronavırýstan qorǵaı ma?

Koronavırýs • Búgin, 15:24

Talap barshaǵa birdeı

Aımaqtar • Búgin, 15:17

Kóksheniń kólderindegi kók muz juqardy

Aımaqtar • Búgin, 15:13

1 sáýir: Almatyda indettiń 24 oshaǵy bar

Koronavırýs • Búgin, 15:11

ASA reıtıngi jańartyldy

Sport • Búgin, 14:08

Uqsas jańalyqtar