Qazaqstan • 19 Naýryz, 2019

Nannyń qymbattaýyna negiz joq

689 retkórsetildi

Keshe Úkimet úıindegi baspasóz máslıhatynda Aýyl sharýashylyǵy mınıstri Saparhan Omarov elimizdiń astyq áleýeti týraly keńinen baıandap berdi. Ol nan baǵasynyń qymbattaýyna esh negiz joq ekenin aıtty.

− Keıingi kezde aqparat quraldarynda óńdeýshi kásiporyndarda astyqtyń tap­shylyǵy sezilip jatqany, sonyń saldarynan nan baǵasynyń qymbattaǵany týraly aqparat tarady. Aıta keterligi, ótken jyldyń sońynda, bıylǵy jyldyń basynda astyq baǵasynyń óskendigin kórip otyrmyz. Atalǵan merzimde astyq­tyń tonnasy 75 myń teńgege deıin jetti. Baǵanyń kúrt qubylýy Ortalyq Azııa, Iran jáne álemdik naryqta astyq baǵa­sy­nyń joǵarylaýymen tyǵyz baılanys­ty bolyp otyr. Bul bir jaǵynan tıimdi deýge bolady. О́ıtkeni bizdiń astyq óńdeý­shi­lerimiz ózderiniń ónimin joǵary baǵamen satyp, qaryzdarynan qutylyp, kóktemgi jumys naýqanyna qarajat jınap alady. Bul máseleniń ekinshi bir jaǵymsyz tusy, nan baǵasynyń qymbattaýyna kelip tireledi. Biraq keıingi eki aptanyń ishinde astyq baǵasy tústi, – dedi mınıstr.

Onyń aıtýynsha, qazir bıdaıdyń 1 ton­nasy – 65 myńnan 67 myń teńge shamasyn­da. Baǵa aıyrmashylyǵy astyqtyń sapasyna baılanysty.

− Qazir respýblıkada resmı sta­tıs­tıkaǵa jáne ákimdikterdiń jedel derek­terine sáıkes 10,5 mln tonnaǵa jýyq as­­tyq bar. Onyń ishinde lısenzııasy bar as­­tyq qabyldaý kásiporyndarynda – 3,7 mln 

tonna, un tartý kásiporyndarynda – 462 myń tonna, aýyl sharýashylyǵy taýa­­ryn óndirýshilerde – 6,3 mln tonna as­tyq bar. Eseptik málimetter boıynsha, qol­da bar astyq kólemi eksporttyń jos­par­ly kórsetkishterin qamtamasyz etýge jáne eldiń ishki suranysyn qamtýǵa jetkilikti. Qazir 8,3 mln tonna bıdaı bar. Onyń 690 myń tonnasy – azyq-túlik qajettilikterine, 1,6 mln tonnasy – tuqymdyq maqsatqa, 730 myń tonnasy – jemdik astyqqa, 128 myń tonnasy ónerkásiptik óńdeýge jumsalatyn bolady, – dedi mınıstr. Onyń aıtýynsha, jyl sońyna deıin eksportqa 2,2 mln tonna astyq jóneltý josparlanyp otyr, osyǵan deıin 6,7 mln tonna astyq tıelip qoıylǵan. Nátıjesinde, kelesi jylǵa aýysatyn qaldyq retinde 2,9 mln tonna qalady. Demek, elimizdegi óńdeýshi kásiporyndarda astyq jetispeı jatyr degen áńgime qısynsyz kórinedi.

– Respýblıkada astyq tolyq jetki­lik­ti. Eskeretini, astyqtyń baǵasy da qat­ty qymbattap jatqan joq. Sol sebepti nan­nyń baǵasy sharyqtamaıdy. Bizde eki túrli nan bar! – Joǵarǵy surypty unnan jasalatyn nan jáne birinshi sort unnan jasalatyn nan. Joǵarǵy suryp unnan jasalǵan nannyń baǵasy 130-140 teńge, al birinshi suryp unnan pisken nan – 75-78 teńge. Bizdiń negizgi ózimizdiń qoldanyp jatqan nanymyz – birinshi suryptaǵy nan, – dedi S.Omarov.

Aıta keterligi, 2015 jyly ekonomıkany jańǵyrtý máseleleri jónindegi memlekettik komıssııa sheshimi boıynsha memleket nan baǵasyn rettep otyrýdan bas tartqan bolatyn. Mınıstrlik keltir­gen málimetke súıensek, 2016 jyl­ǵy baǵamen salystyrǵanda, 2019 jyly áleýmettik nan baǵasy 6 teńgege ósken. S.Omarov­tyń paıymdaýynsha, astyq baǵasy­nyń jyl saıyn ósýine túrli faktor­lar áser etedi. Alaıda, astyq baǵasy­nyń nannyń ózindik qunyndaǵy úlesi 50%-dy quraıdy, qalǵany – janar-jaǵar­maı, jalaqy, elektr energııasy, ákimshi­lik jáne basqa da shyǵyndar esebinen qosylady.

Osy jıynda aıtylǵandaı, óńirlerdegi ákim­dikter turǵyndarǵa arnalǵan áleý­mettik mańyzy bar taýarlardyń qymbat­taýyna jol bermeý boıynsha sharalar qabyldaýda. О́ńirlik turaqtandyrý qorlaryn qalyptastyrý tetigi belsendi qoldanylyp keledi, olarǵa keıinnen turǵyndar qamtamasyz etiletin birqatar taýar túrleri satyp alynýda. Qazir turaqtandyrý qorlaryn qalyptastyrýǵa arnalǵan 3,1 mlrd teńge kóleminde qarjy bar, bul qarajatty ákimdikter nan baǵasyn turaqtandyrýǵa da baǵyttaı alady.

Erkejan AITQAZY,

«Egemen Qazaqstan»

Sońǵy jańalyqtar

Uǵyna bilgenge – ult taǵdyry

Saıasat • Búgin, 06:57

Kóńilge medet bolǵan maqala

Rýhanııat • Búgin, 06:56

54 adam jazylyp shyqty

Koronavırýs • Búgin, 06:39

Qıyndyqpen birge jeńildik bar

Qoǵam • Búgin, 06:32

«Birlik joq jerde – tirlik joq»

Qoǵam • Búgin, 06:26

El bolyp eńseremiz

Saıasat • Búgin, 06:20

Jańa aýrýhana 12 kúnde salynady

Elorda • Búgin, 06:17

Daýyl «dertimizdi» anyqtap berdi

Aımaqtar • Búgin, 06:14

Býmerang

Rýhanııat • Búgin, 05:54

Qorǵaýshylarǵa da qoldaý qajet

Aımaqtar • Búgin, 05:46

Toıdyń sońy topyrlaǵan syrqat

Aımaqtar • Búgin, 05:43

Kıeli kitaptar: tyıymdar ne úshin jasalady?

Rýhanııat • Búgin, 05:34

Aqırekte – Arystan bab...

Tanym • Búgin, 05:33

Toqyma ónerkásibine tyń serpin kerek

Ekonomıka • Búgin, 05:22

Medısına ǵylymyn damytýǵa ne kedergi?

Medısına • Búgin, 05:15

Teatrdyń onlaın tartýy

Rýhanııat • Keshe

Úı janýarynan vırýs juǵa ma?

Koronavırýs • Keshe

Uqsas jańalyqtar