Ekonomıka • 18 Qyrkúıek, 2019

Digital InWest forýmy ótti

21 retkórsetildi

Oral qalasynda ınvestısııa jáne sıfrlandyrýǵa arnalǵan Digital InWest forýmy ótti.

Kórmede 30 shaqty jergilikti kásip­orynnyń ónimderi men respýblıkadaǵy 15 IT-joba kelýshiler nazaryna usy­nyldy. Oblys ákimi Ǵalı Esqalıev óńir­de sıfrlandyrý aıasynda júzege asyp jatqan jobalardy tanystyrdy.

– Ekonomıkalyq damýdyń negizgi baǵ­dary shıkizattyq sektordan shıkizattyq emes sektorǵa kóshý jáne ekonomıkanyń basym salalaryna ınvestısııalar tartý. О́ńirdiń ınvestısııalyq ahýalyn jaqsartý, ınvestısııalar tartý jáne joǵary tehnologııalyq jobalardy en­gizý maqsatynda belsendi jumystar at­qarylýda. Sońǵy úsh jyl ishinde ne­gizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestısııa 453 mlrd teńgege jetti. Sonyń ishinde shı­kizattyq emes sektorǵa quıylǵan qarjy 77 mlrd-tan 107 mlrd teńgege ósti, dedi Ǵ.Esqalıev.

О́ńir basshysy bıylǵy 8 aıdyń qorytyndysy boıynsha negizgi kapıtal­ǵa quıylǵan ınvestısııa mólsheri 36,5%-ǵa (332,7 mlrd teńge), syrtqy ınves­tısııa kólemi 74%-ǵa (250 mlrd teńge) kóbeıgenin habarlady. Qazir oblys­ta jalpy kólemi 170 mlrd teńge she­teldik qarjynyń qatysýymen 5 joba qolǵa alynǵan. Bul kásiporyndarda jańadan 340 jumys orny ashylatyn bolady. Sonymen birge «Oral» ÁKK ınvestorǵa aqparattyq, ádistemelik jáne konsýltatıvtik qoldaý kórsetýge arnalǵan «Investorlarǵa qyzmet kór­­­­setý ortalyǵyn» (IYU) qurdy. Or­talyq «Bir tereze» qaǵıdatymen qyzmet kórsetedi. Jalpy «Sıfrly Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasy aıasynda óńirde 140-tan astam joba qolǵa alyn­ǵan.

– Sıfrlandyrý qoljetimdi ári s­a­­paly ınternetsiz múmkin emes. Osy máselede qala men aýyl arasyn ja­qyn­datý úshin 2020 jylǵa deıin oblys­tyń barlyq aýdany keńjolaqty ınternet jelisimen qamtylady. In­ternet bıyl 60 eldimekenge jetedi, – dedi óńir basshysy.

Jaqynda geoaqparattyq portal iske qosylmaq. Bul portalda bos jer telimderi, onyń maqsatty qoldanylýy, jer paıdalanýshylardyń shekarasy bu­zylýy sekildi málimetter anyq kó­rinetin bolady. BITRIX-24 júıesi bo­ıynsha jasalǵan «Jobalyq keńsede» taıaý 5 jylda júzege aspaq jobalar jı­naqtalyp, ár jobanyń barlyq kezeńi tolyq qadaǵalaýda bolady. Taǵy bir joba – týrısterge arnalǵan www.visit-uralsk.kz saıty. Munda óńirdiń kıeli jerleri men týrıstik nysandary týraly barlyq málimet, vırtýaldy týrlar úsh tilde, 3D-modelinde usynylǵan.

Bıyl Aqjaıyq óńirinde mektep ashanalarynda qolma-qol aqshasyz qyz­met kórsetý engizilmek. Osy arqyly ata-ana mektep ashanasynyń mázirin ret­­teıdi, balanyń aqshalaı shyǵyndaryn qadaǵalaıdy. Mektepterde sondaı-aq «Vırtýaldy IT-zerthanalar» engizilip jatyr. Munyń artyqshylyǵy – túrli tájirıbeler vırtýaldy jasalady, qym­bat zerthana jabdyqtarynyń qajeti joq ári oqýshy qaýipsizdigi qamtylady.

Ǵ.Esqalıev Qarashyǵanaq kenishi ornalasqan Bórli aýdanynyń ortalyǵy Aqsaı qalasynda «smart sıtı» jobasyn engizý josparyn habarlady. Qa­­­la kósheleri qazir ıntellektýaldyq ja­ryqtandyrý júıesine kóshe bastady. Ba­­lamaly qýat kózderi de qarqyndy qol­danylýda. О́ńir basshysynyń aıtýynsha, shańyraq sany 50-100-den aspaıtyn eldi mekenderge dástúrli elektr jelisin tartyp, artyq shyǵyndanýdyń qajeti joq. Onyń ornyn balamaly qýat – jel, kún energııasy t.b. kózder basýy tıis.

«Batys Qazaqstan oblysynyń agro­ónerkásip salasyndaǵy áleýeti orasan zor». Ǵ.Esqalıevtiń osy sózin Qazaqstan-German agrarlyq-saıası dıalogynyń basshysy Iorg Dınkelaker de qaıtalady. «Germanııanyń agroónerkásip keshenin sıfrlandyrý tájirıbesin qoldaný múmkin­dikteri» taqyrybynda baıanda­ma jasaǵan Iorg myrza Qazaqstannyń áleýeti Germanııadan da zor eke­nin bir­neshe márte aıtty. Iorg Dınkela­kerdiń aı­týynsha, Germanııanyń árbir ekinshi fermeri óz sharýashylyǵynda sıfrly tehnologııany endirgen. GPS derekteri tehnıkany basqarýda jappaı paıdalanylady. Aýa raıyn baqylaıtyn qondyr­ǵylar, ólsheýish qural-jabdyqtar, avtomatty qosymshalar – sharýanyń senimdi serikteri. Osynyń bárin qazaq dalasyna ákelý – búgingi kún talaby.

Forýmda Ázerbaıjannyń Qazaq­stan­daǵy Tótenshe jáne óki­­­let­ti elshisi Rashad Mammadov óz elin­de­gi sıfr­landyrý júıesiniń qa­lyp­ta­sýy týraly baıan­dasa, «KAS Kon­sal­tıng» fırmasynyń dırek­tory Irı­­­na Sý­lımenko agroóner­kásip keshe­nin­ sıfr­­landyrý tájirıbesi jaı­ly aı­typ berdi. Nur-Sultan qala­syn­da­ǵy «Elordany turaqty damytý orta­ly­ǵynyń» IT-sáýletshisi Vıtalıı Pýs­tovoıtenko aımaqty basqarýdaǵy BIG DATA qu­raldaryn qoldaný jobasyna toq­­taldy. Latvııanyń Qazaqstandaǵy Syrtqy ekonomıkalyq ókildiginiń je­tek­shisi, Latvııa Ekonomıka mınıstr­li­giniń keńesshisi Vladımır Samoılenko men ızraıldik «CEO Isratech» kompanııa­sy­nyń ókili Anatolıı Kolomınskııdiń sózderi de yqylaspen tyńdaldy.

– Prezıdentimiz Qasym-Jomart To­qaev atap ótkendeı, ekonomıkany­ jap­paı sıfrlandyrý múlde jańa sa­la­nyń paıda bolýyna alyp keledi. Biz de ýaqyt talabyna saı bolýymyz qa­jet. Álemde oryn alyp jatqan paıdaly jańa óz­geristerden qalmaý úshin bar­lyǵymyz jumys tásilderimizdi, basqarý qural­darymyzdy jańǵyrtyp, oń ózgeristerge jol berýimiz kerek. «Digital Aqjaiyq» aıa­synda engiziletin jańa tehnologııalar men sheshimder – óńirimizdiń barlyq sala­syna serpin beretini sózsiz, – dedi forýmda Ǵ.Esqalıev. Forým aıasynda birneshe naqty ınvestısııalyq jobalar aıqyndalyp, kásiporyndar arasynda yntymaqtastyq týraly birqatar memorandýmǵa qol qoıyldy.

Batys Qazaqstan oblysy

Sońǵy jańalyqtar

Eń qysqa áńgime. Omarbek Nurdáýlet

Eń qysqa áńgime • Keshe

Kúlki kerýeni № 6

Rýhanııat • Keshe

Eń qysqa áńgime. Aıbek Erejep

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Islam Qabyluly    

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Ásel Asqarqyzy

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Maǵjan Qalymbekuly

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Edil Anyqbaı

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Saılaý Tóleý

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Erbol Boranshy

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Kúlaına Orazbekqyzy

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Qurmanǵazy Jumaǵul

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Qurmanjan Qasymjanuly

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Nurlan Qabdaı

Eń qysqa áńgime • Keshe

Dáýir belesiniń avtory

Ádebıet • Keshe

Minez jumbaqtyǵy

Ádebıet • Keshe

Áýezovtiń jalǵasy

Ádebıet • Keshe

Ǵasyr epopeıasy

Rýhanııat • Keshe

Til tirligi – tilge muqtajdyqta

Rýhanııat • Keshe

Talastan shyqqan dıplomat

Rýhanııat • Keshe

О́risi keń, óreli

Rýhanııat • Keshe

Hat qorjyn (22.10.2019)

Rýhanııat • Keshe

Uqsas jańalyqtar