Álem • 09 Qańtar, 2020

Tegeran mańynda ushaq apatqa ushyrady

23 retkórsetildi

Iran astanasy Tegeran mańynda Ýkraına halyqaralyq áýejoldarynyń Boıng-737 ushaǵy qulap, 177 adam qaza tapty. Qyzyl krest uıymynyń aıtýynsha, borttaǵy jolaýshylar men ekıpaj músheleri túgeldeı qaıtys bolǵan.

Kıevke baǵyt alǵan PS752 ushaǵy Tegerandaǵy Imam Ho­meı­nı áýejaıynan kóterile bere qulaǵan. Irandaǵy Ýkraı­na elshiliginiń málimetine sú­ıen­sek, aldyn ala boljam bo­­ıyn­sha ushaqtyń qulaýyna qoz­ǵaltqyshtyń isten shyǵýy sebep bolǵan.

«Alǵashqy aqparatqa saı, teh­nıkalyq sebepterge baıla­nys­ty qozǵaltqyshtyń isten shy­ǵýynan ushaq qulady. Qazirgi tańda oqıǵaǵa terrorıstik sha­býyldyń qatysy anyqtalyp jatyr», delingen Ýkraına syrt­­qy ister mınıstrliginiń saı­tynda.

Apattan qaza tapqandardyń basym bóligi – Iran azamattary (82 adam). Sondaı-aq Kanadanyń – 63, Ýkraınanyń – 11, Shvesııa­nyń – 10, Aýǵanstannyń – 4, Uly­brıtanııanyń – 3 jáne Germa­nııanyń 3 azamaty qaıtys bolǵan.

Qazaqstan Syrtqy ister mı­nıstr­liginiń habarlaýynsha, qaza tapqandar arasynda Qazaqstan azamaty joq. «Iran Syrtqy ister mınıstrliginiń Qazaqstannyń Tegerandaǵy el­shiligine bergen aldyn ala aqparaty boıynsha, Ýkraına áýe kompanııasynyń qulaǵan usha­ǵynyń jolaýshylary ara­synda qazaqstandyqtar joq. Sonymen qatar elshilik kon­sýldyq esepte turǵan Qazaq­stan Respýblıkasynyń barlyq aza­­mattarymen baılanysyp jatyr», dedi Syrtqy ister mı­nıstr­liginiń baspasóz hatshysy Aıbek Smadııarov. Qazirgi tańda Iranda Qazaq­stannyń 174 azamaty tirkelgen.

Ushaqtyń apatqa ushy­raýyna baılanysty Ýk­raı­na prezıdenti Volodımır Ze­­lenskıı Oman­ǵa saparyn toqtatyp, Kıevke qaıta oraldy. Sondaı-aq resmı málimetten buryn tekseril­megen aqparatty taratpaýdy surady. «Barlyq jolaýshylar­ men ekıpaj mú­sheleriniń týys­­­taryna jáne dostaryna qaı­ǵyryp kóńil aıtamyn», dedi V.Zelenskıı.

Osy oqıǵadan keıin Ýkraına halyqaralyq áýejoldary (UIA) Tegeran baǵytyndaǵy búkil reıs­ti toqtatty. Iran buqaralyq aq­pa­rat qural­dary­nyń habarla­ýynsha, qut­qarýshylar ushaqtyń «qara jáshigin» tapqan. V.Zelen­skııdiń sózine qaraǵanda, Ýk­raı­­na qaza tapqandardyń dene­sin elge jetkizý úshin arnaıy ushaq ázir­legen. Qazirgi tańda Iran ta­ra­pynyń maquld­aýyn kútip otyr.

Apatqa ushyraǵan ushaqtyń qyzmet kórsete bastaǵanyna kóp bolmaǵan. Boıng 737-800 NG áýe kemesi 2016 jyly jasalyp, qol­danysqa berilgen. Sodan beri ushaq UIA kompanııasyna múl­tiksiz qyzmet etip kelgen eken. Onyń ústine, Iran áýe apaty jıi bolatyn elge jatady. Keıingi úsh jylda osy elde
3 márte ushaq qulap otyr.

Boıng kompanııasy áýe keme­­siniń qulaýyn tekserýdi jiti baqy­laıtynyn málimdedi. «Irandaǵy apat týraly habardarmyz. Qazirgi tańda aq­parat jınap jatyrmyz», degen Boıngtiń baspasóz hatshysy CNN arnasyna bergen suh­batynda. Aıta ketý kerek, keıingi birneshe jylda Boıng­tiń jańa ushaqtary jıi qulap júr. Máselen, 2018 jyly Lion Air kompanııasynyń Boeing 737 Max ushaǵy jáne 2019 jyly Ethiopian Airlines kompanııasynyń Boeing 737 Max ushaǵy qulap, jalpy sany 346 adam qaza tapqan-tuǵyn. Sodan beri kompanııa Boeing 737 Max serııasyndaǵy búkil áýe kemesin qaıtarǵan-dy.

Dál osy Boeing 737-800 áýe kemesi de jıi qulaıdy. 2016 jyly FlyDubai kompanııa­synyń osyndaı markaly ushaǵy Reseıdiń Rostov qalasyna qo­ný kezinde apatqa ushyrap, 62 adamnyń ómi­rin jalmaǵan edi. 2010 jyly Air India Express kompanııasynyń usha­ǵy Úndistanda qulap, 150-den astam adam qaza tapqan-dy.

Ádette Boıng kompanııasy osyndaı apattardy tekserý ju­my­syna kómegin aıaǵan emes. Bi­raq bul joly kompanııanyń qoly baılaýly bolyp tur. AQSh-tyń Iranǵa salǵan sanksııasyna baı­lanysty ame­rıkalyq kompanııa apat saldaryn anyqtaýǵa to­lyqqandy kómektese almaýy yq­­tımal.

Qazirgi tańda apattyń sebebi anyqtalyp jatyr. Ýkraına syrt­qy ister mınıstrliginiń ha­bar­laýynsha, qorytyndy shy­ǵarýǵa áli erte.

 

Sońǵy jańalyqtar

Nur-Sultanda qar kúni atap ótiledi

Qoǵam • Búgin, 10:12

18 qańtarǵa arnalǵan aýa-raıy boljamy

Qazaqstan • Búgin, 09:58

Almaty jasyl qalaǵa aınalady

Ekologııa • Keshe

Bulandydaǵy berekeli is

Aımaqtar • Keshe

Mal baqqanǵa bitedi...

Aımaqtar • Keshe

Tekeli – eńbekshiler mekeni

Aımaqtar • Keshe

Jer ıesin tapsa ıgi

Aımaqtar • Keshe

Ǵasyrlarǵa ulasar uly tuǵyr

Rýhanııat • Keshe

«Ádilet, shapqat kimde bar...»

Rýhanııat • Keshe

Uqsas jańalyqtar