Aımaqtar • 23 Qańtar, 2020

Besaǵashtyqtardyń berekeli bastamasy

25 retkórsetildi

Aýyl turǵyndarynyń turmysyn jaqsartýǵa arnalǵan túrli memlekettik baǵdarlamalar búginde jergilikti halyqtyń yrysyna aınalýda. Sonymen qatar Jambyl oblysynda qolǵa alynǵan óńir turǵyndarynyń turmystyq tabysyn arttyrýǵa baǵyttalǵan joba búginde óz nátıjesin berýde.

El Úkimeti qoldaǵan atalǵan joba aıasynda óńirdiń barlyq aýdanynan qanatqaqty okrýgter tańdalyp alynǵan bolatyn. Mundaǵy maqsat – aýyl turǵyndarynyń turmys sapasyn jaqsartý. Nátıjesinde, aýyl turǵyndary memleket tarapynan beriletin tıimdi nesıege qol jetkizip, sharýalaryn shalqytýda. Máselen, Jambyl aýdanyndaǵy Besaǵash aýyldyq okrýginen 280 otbasy nesıe alýǵa ótinish berse, qazirgi tańda 52 otbasynyń tıisti qarajatqa qoly jetken. Olar búginde jo­banyń ekinshi baǵyty boıynsha tórt túlik malyn satyp alyp, tirligin tikteýde. Sondaı-aq mem­leket tarapynan nesıe alýǵa 72 besaǵashtyqtyń qujaty maqul­danyp, búginde alatyn qara­jatyn kútip otyr eken.

Besaǵash aýyldyq okrýginiń ákimi Beıbit Nıǵmatýllaevtyń aıtýynsha, okrýgte 1336 úı bar. Al ataýly jobaǵa 1176 aýla turǵyny qa­tysýǵa nıet bildirgen. Bul aýyl tur­ǵyndarynyń eń­bek naryǵyna beıimdiligin kór­setse kerek. Jal­py okrýgtegi turǵyndardyń 95 paıyzy jobaǵa qatystyrylyp otyr. Birinshi baǵyt boıynsha úı irgesindegi jerdi tıimdi paı­da­lanýǵa 29 mıllıon teńge qarjy qajet eken. Onyń 23 mıllıon teń­gesin turǵyndar tuqymǵa jum­samaq nıette. Tyńaıtqysh pen pestısıdke jumsaıtyny taǵy bar. Al ekinshi baǵyt boıyn­sha 52 adam nesıe alǵan bolsa, onyń 12-si 38 mıllıon 750 myń teńgege mal satyp alypty. Bir ǵana Túrksib aýylynyń tur­ǵyny Rysbek Imanalıev «Taraz» áleýmettik kásipkerlik korporasııasy» aksıonerlik qo­ǵamy arqyly 4 mıllıon 980 myń teńge nesıe alyp, Qaratóbe aýylyndaǵy «Qylyshbekova» jeke kásipkerliginen kelisimshart negizinde 5 jylqy, 5 sıyr, 10 bas qoı alǵan. Budan bólek, mal­dyń jem-shóbine 830 myń teńge jumsaǵan. «Bul joba úıinde ju­myssyz otyrǵan azamattar úshin ıgi bastama boldy. Ári ózińdi jumyspen qamtısyń. Sút óndi­rip, mal bordaqylaısyń. Úıińe tabys kiredi. Qysy-jazy aına­lysatyn sharýań bolady. Alǵan nesıemizdiń de paıyzy tómen. Nesıeniń bir jyl kanıkýly taǵy bar. Nesıeni bir jylda eki bólip tóleý de biz úshin tıimdi. Sharýa adamǵa budan artyq qan­daı qoldaý kerek. Jaqynda satyp alǵan sıyrymnyń aldy buzaýlap, aýzymyz aqqa ilindi. Endi artylǵan sútti okrýgte ja­­­ńa qurylyp jatqan aýyl sha­rýa­­shylyǵy kooperatıvine ót­ki­zýdi josparlap otyrmyn», deı­di sharýa. Memlekettiń bul qol­daýyna rızashylyǵyn bil­dirgen turǵyn endi sút óndirýmen qa­tar, jylqy men múıizdi iri qa­rany bordaqylaýdy tabys kózi­ne aı­naldyrmaq nıette ekenin jetkizdi.

Jalpy, búginde jumystyń joqtyǵyn nemese taǵy da túr­li syltaýlardy aıtyp, jalqaý­lyqqa boı aldyrǵandar kóp. Al memleket tarapynan jasalyp otyrǵan bul qamqorlyq tirlikti tikteýdiń, sharýany shal­qytýdyń tıimdi joly. Jýyrda ǵana aýyldan «Iske sát» aýyl sha­rýashylyǵy kooperatıvi qurylyp, óz jumysyn bastap ta ketipti. «Aýylda tómen paıyzben nesıe alyp, mal ustaýǵa nıet bildirýshilerdiń qatary qalyń. Qazirdiń ózinde jeke kásipkerligin ashyp, «Taraz» áleýmettik kásip­kerlik korporasııasynan» nesıe resimdep, oǵan mal satyp alǵandar bizge múshe bolyp kirýde. Aldaǵy ýaqytta olar óndirgen sút pen et ónimderin biz arqyly naryqqa shyǵaratyn bolady. Búginde kooperatıvke 108 jeke kásipker tirkelip úlgergen», deıdi kooperatıv dırektory Qadirjan Dónenbaev. Kooperatıv shtatynda veterınar, agronom, esepshi mamandary jumys isteıdi eken. Budan bólek, kooperatıv basshysy aldaǵy aqpan aıynda 100 mıllıon 700 myń teńgege 3 traktor, 1 kombaın, 23 tirkemeni kooperatıv atynan 5 paıyzdyq jeńildikpen lızıngke alǵaly otyrǵanyn aıtty. Atalǵan tehnıkalar kooperatıv músheleriniń jer jyrtyp, egin jınap, shóp oryp alýyna úlken múmkindik jasamaq. Sonymen qatar kooperatıv óz músheleriniń óndir­gen ónimin qabyldap, oblys tutynýshylaryna deldalsyz ótkerip otyrýdy da qolǵa alypty. Oblystyq tutynýshylar koope­ratıviniń suranysyn oryn­daý da olardyń mindetine kiredi eken. Bul birinshi kezekte baqsha ónimderin, sút pen et óndirý­shiler úshin tıimdi bolyp otyrǵanyn aıtady. Endi olar burynǵydaı óndirgen ónimin saýdalaý úshin alypsatarlardyń arbaýyna túspeıtin bolady.

Negizinen Besaǵash aýylynyń turǵyndary dıqanshylyqqa da beıim. Jergilikti jurtshylyq mal baǵýmen qatar, dıqanshylyq kásipti de qolǵa alǵan. Mundaǵy dıqandardyń deni alqaptarǵa gektarlap sarymsaq, pııaz, sábiz ben kókónis egedi. Máselen, Besaǵash aýylynyń turǵyny Áset Sapıev qarııanyń baptap otyrǵan azdaǵan alma baǵy bar eken. Budan bólek, turǵyn «Iske sát» aýyl sharýashylyǵy kooperatıvimen kelisimshartqa otyryp, úı irgesindegi 10 sotyq jerge turyp ekpek nıette ekenin jetkizdi. «Turyp 80 kúnde pisetin daqyl. Tuqymyn naýryzdyń aıaǵynda sepsem, mamyr aıynda odan ónim jınaýǵa bolady. Al sáýirdiń basynda qyryq­qabat­­tyń da tuqymyn seýip qoıamyn. Nátıjesinde, mamyrda qyryqqabattyń kóshetin satamyn ári óz sharbaǵyma da kóshettep otyr­ǵyzamyn. Osylaısha 10 sotyq jerdiń ózinen-aq bir mez­gil­de eki ónim jınaýǵa bolady», deıdi Áset Sapıev.

Shaǵyn ǵana aýyl búginde sharýasyn shalqytyp, tórt túlik mal men jer arqyly yrysqa kenelip otyr. Memleket qoldaýyna dán rıza bolǵan besaǵashtyqtar al­daǵy ýaqyttarda kásipterin bu­dan da keńeıtip, mol ónim al­maq nıette. Aýyl aqsaqaldary jastar­dy da kásipke baýlyp, bar bil­genin olarǵa da úıretip keledi.

 

Jambyl oblysy

 

Sońǵy jańalyqtar

Eljan Birtanov Qytaı elshisimen kezdesti

Qazaqstan • Búgin, 19:17

Basty aqparat (21.02.2020)

Vıdeo • Búgin, 18:56

Semeıde stýdentter jataqhanasy órtendi

Aımaqtar • Búgin, 17:40

Memleket basshysy birqatar kezdesý ótkizdi

Prezıdent • Búgin, 17:08

Qańǵybas ıtter de qorǵalatyn boldy

Aımaqtar • Búgin, 12:04

Barlyq másele ashyq aıtyldy

Aımaqtar • Búgin, 06:56

Uqsas jańalyqtar