Aımaqtar • 23 Qańtar, 2020

Almaty bıznesi etek-jeńin jyıa bastady

22 retkórsetildi

Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń 2019 jylǵy 2 qyrkúıektegi Joldaýynda Úkimetke elimizdiń eń iri úsh qalasy ákimdikteriniń quzyretin, onyń ishinde qala qurylysy saıasatynda, kólik ınfraqurylymy men sáýlet kelbetin qalyptastyrýda keńeıtý týraly tapsyrma berilgen edi. Osylaısha, 2019 jylǵy 28 jeltoqsanda Memleket basshysy «Almaty qalasynyń erekshe mártebesi týraly», «Jergilikti memlekettik basqarý jáne ózin-ózi basqarý týraly», «Sáýlet, qala qurylysy jáne qurylys qyzmeti týraly» zańdarǵa ózgerister men tolyqtyrýlar engizýdi kózdeıtin qujatqa qol qoıǵan.

Mamandar bul zańnyń qajettilikten týǵanyn aıtady. Sebebi Almaty qalasynyń erekshe mártebesi týraly Zańǵa jańa kózqaras qajet boldy. Bir kezderi zań qabyldandy. Ol astanany kóshirý kezinde deklaratıvti boldy. Sondyqtan «biz qalany damytqymyz kelse, onda bul zańdy ózgertip, bloktardy mazmunmen toltyrý kerek» degen mamandardyń pikiri resmı oryndar tarapynan qoldaý tapty.

2020 jyldyń 10 qańtarynan bastap bul zań kúshine endi, sondyqtan ákimdik Almatyda saýdany uıymdastyrý erejelerin ázirleýge kiristi, onda stasıonarlyq emes saýda obektilerin ornatýdyń ornyn anyqtaıtyn negizgi talaptar men ólshemderdi, biryńǵaı dızaın kodyn, sondaı-aq kásipkerlerge oryn bólý mehanızmin bekitý josparlanýda. 

Almaty qalasy ákimdiginiń baspasóz ortalyǵynda ótken brıfıng barysynda Kásipkerlik jáne ınvestısııalar basqarmasynyń basshysy Erkebulan Orazalın Almaty qalasy aýmaǵynda saýdany uıymdastyrýdyń jańa erejelerin ázirleý, sondaı-aq, maýsymdyq (jazǵy) alańdardy ornalastyrý máseleleri týraly aıtyp berdi. Sondaı-aq ótken jyldan beri aıtylyp kele jatqan Almaty bazarlaryna qatysty daýly máselelerdiń ákimdik tarapynan sheshimi tabylǵany da osy jıynda belgili boldy. Bazar ornalasqan jerdiń ıesi nysannyń bastapqy mánin ózgertý týraly sheshim qabyldaǵan. Turǵyn úı jobasy osy kúnge deıin daıyn emes eken. Qańtar aıynyń alǵashqy onkúndiginde  Almaty qalalyq Josparlaý jáne ýrbanıstıka basqarmasynyń ókilderi Nıkolskıı bazarynyń ornyna salynatyn turǵyn úı kesheniniń qurylysyna qatysty «Nıkolskıı bazarynyń aýmaǵyndaǵy qurylys máselesi boıynsha bizge ruqsat alýǵa eshkim ótinish bergen joq. Ǵımarattyń sáýlet-josparlaý tapsyrmasy jáne eskızdik jobasy áli kelisilmedi» degen bolatyn. Biraq soǵan qaramastan bazardyń taǵdyry aldyn ala sheshilip qoıylypty. Erkebulan Orazalınniń aıtýynsha, Nıkolsk bazary osy jyldyń sáýir aıyna deıin ǵana jumys isteıdi. Búginde onda 170-ke jýyq kásipker saýda jasaıdy.

«Byltyr qazan aıynda olardyń barlyǵyna sáýir aıyna deıin oryndy bosatý týraly eskertilgen. Qazirdiń ózinde kásipkerlerdiń 20-30 paıyzy basqa oryndarǵa ketip jatyr» dedi Erkebulan Orazalın. 

Saýdagerlerge Almaly aýdanyndaǵy Juldyz, Barys-4 bazarlarynan oryn tabýǵa kómek berilip jatyr. Almaty qalalyq Kásipkerlik jáne ınvestısııalar basqarmasynyń habarlaýynsha, 2020 jyly Almatyda jeti bazardy qalpyna keltirý josparlanǵan. Saryarqa, Arystan, Tulpar, Úshqońyr, Bereke, О́jet bazarlarynyń jobasy daıyn. Avtobólshekter satylatyn Jibek Joly bazaryna qatysty máseleler áli tolyq sheshilmegen.  Dúńgirshekter men bazarlardyń ornyna kassa apparattary bar órkenıetti pavılondar ornatý jumystary jalǵasýda.

Qazirgi tańda «Almaty qalasynyń erekshe mártebesi týraly» QR Zańyna sáıkes qalanyń aýmaǵynda saýdany uıymdastyrý Erejeleri ázirlenýde, onda stasıonarlyq emes saýda obektilerin ornatý úshin oryndardy anyqtaýdyń negizgi talaptary men ólshemderin, biryńǵaı dızaın kod, sondaı-aq kásipkerlerge oryndardy bólý tetigin bekitý josparlanyp otyr.

Erkebulan Orazalın habarlaǵandaı, erejeler aıasynda stasıonarlyq emes saýda obektilerin, onyń ishinde jyljymaly fýd-traktardy ornatýǵa arnalǵan oryndardy kásipkerlerdiń ótinishteri boıynsha sanıtarlyq normalardy saqtaı otyryp anyqtaý usynylady, onyń ústine jaqyn jerde taýarlar men kórsetiletin qyzmetterdiń uqsas túri bar kommersııalyq úı-jaılar tıis.

«Búgingi kúni kásipkerlerdiń ótinishteri boıynsha stasıonarlyq emes saýda obektilerin ornatýǵa arnalǵan «Atameken» UKP usynǵan 250 jer ýchaskesinen birinshi kezeńde 85 ýchaske irikteldi. Olardy aýksıon arqyly nemese otandyq áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarymen qamtamasyz etetin taýar óndirýshilermen tikeleı shartqa otyrý arqyly qoldanýǵa berý usynylady» dep atap ótti E. Orazalın.

Budan basqa, fýd-traktardy ornalastyrý boıynsha shamamen 50 oryn anyqtalady. Stasıonarlyq emes obektilerine jármeńke qyzmeti de jatady. Atalǵan jármeńkelerdiń negizgi maqsaty - aýyl sharýashylyǵy jáne otandyq taýar óndirýshilerdiń ónimderin halyqqa tikeleı jetkizý.

Búgin «demalys kúni» jármeńkesi qalanyń 5 aýdanynda jumys isteıdi. Aǵymdaǵy jyldyń aqpan aıynda qosymsha 5 jármeńke ashý josparlanǵan.

«Jeke jer telimderindegi stasıonarlyq emes saýda obektileri boıynsha Kóshe saýdasy erejelerine sáıkes biryńǵaı talaptardy saqtaýdy qamtamasyz etý qajet» dedi E. Orazalın.

Sonymen qatar maýsymdyq (jazǵy) alańdardyń qyzmetine de erekshe nazar aýdaryldy. Ázirlenetin Erejelerde olardy ornalastyrý, abattandyrý jáne paıdalaný jóninde negizgi talaptar jazylady.

Jańa erejeler, eń aldymen, Almaty qalasynyń syrtqy sáýlettik-kórkemdik kelbetiniń saqtalýyn qamtamasyz etý; qaýipsizdik talaptaryn, tehnıkalyq reglamentterdi, qurylys normalary men erejelerin, memlekettik standarttardy esepke alý; sondaı-aq maýsymdyq alańnyń ornalasý orny men estetıkalyq sıpattamalary obektiniń qasbetteri men stılıstıkasyna sáıkes kelýi úshin qajet.

E. Orazalın atap ótkendeı, ázirlenip jatqan qujatqa sáıkes maýsymdyq alańdar tek stasıonarlyq tamaqtaný obektileri janyna ǵana ornalasýy tıis. Bul talaptar memlekettik qor aýmaǵyndaǵy, sondaı-aq, jeke jer ýchaskelerindegi obektilerge qatysty. Maýsymdyq alańnyń aýmaǵy ózi ornalasqan stasıonarlyq qoǵamdyq tamaqtandyrý kásipornynyń alańynan aspaýy tıis.

«Sonymen qatar maýsymdyq alańdardy qalalyq jerústi jolaýshylar kóliginiń aıaldama pýnktterinde; jerasty jáne jerústi jaıaý júrginshiler ótkelderiniń aımaǵynda; metropolıtenniń tehnıkalyq ǵımarattarynyń 25 metrlik aımaǵynda, ǵımarattardyń arkalarynda, gúlzarlarda, alańdarda (balalar, sport, qalalyq kólik turaqtarynda); turǵyn úılerdiń shatyrlarynda jáne olardyń japsarlas salynǵan úı-jaılarynda ornalastyrýǵa jol berilmeıdi» dep túsindirdi E. Orazalın.

2019 jyldyń málimetteri boıynsha, qalada 270 jazǵy alań bar, onyń 10 paıyzy jeke aýmaqtarda, 90 paıyzy memlekettik qor aýmaǵynda ornalasqan. Endi jańa erejelerge sáıkes, memlekettik qordyń jerleri aýmaqtaryna ornalasqan maýsymdyq alańdardy tek jeńil qurylymdar men ýaqytsha qurylystardan ǵana ornatý usynylady. 

E. Orazalın jeke menshik aýmaqtardaǵy jazǵy alańdarǵa qoıylatyn talaptar tek jańa ashylǵan nysandarǵa ǵana qoıylatynyn jáne buryn ornatylǵan kúrdeli qurylystar ózgerissiz qalatynyn aıtyp, óziniń sózin qorytyndylady.

Sońǵy jańalyqtar

Mańǵystaýda «ANTIKOR ORTALYGY» ashyldy

Rýhanııat • Búgin, 11:38

Tennıs: Elena Rybakına fınalda

Tennıs • Búgin, 08:52

Basty aqparat (21.02.2020)

Vıdeo • Keshe

Uqsas jańalyqtar