Aımaqtar • 20 Aqpan, 2020

О́tkenge esep, erteńge baǵdar

184 retkórsetildi

Keshe Qyzylorda oblysynyń ákimi Qýanyshbek Ysqaqov el aldynda esep berdi. О́ńir basshysy ótken jyl nátıjelerin saralap, aldaǵy josparlar týraly aıtty. Jalpy byltyr ekonomı­kanyń barlyq salasynda ekonomıkalyq ósý qarqyny saqtaldy.

 

Oblys bıýdjeti jyl basynda 239,2 mlrd teńge bolyp bekitilip, jyl sońynda 304,6 mlrd teńgege deıin ulǵaıdy.  Bıýdjet qarajatynyń 60 pa­ıy­zy áleýmettik mindetterdi she­shýge jumsaldy. Jalpy, jan basyna shaqqandaǵy áleý­mettik shyǵystar boıynsha Syr óńiri oblystar arasynda kósh bas­tap tur.

Negizgi kapıtalǵa tartyl­ǵan ınves­tısııa ósti, qurylys ju­mys­tarynyń kólemi 54,3, turǵyn úıdi paıdalanýǵa berý 8,8 paıyzǵa ulǵaıdy. Sondaı-aq aýyl sharýashylyǵynyń jalpy ónimi 4,3%, óńdeý ónerkásibiniń kólemi 1,3%, bólshek taýar aınalymy 1,5%-ǵa ulǵaıdy.

Jyl ishinde óńirde 17291 jumys orny quryldy, onyń 12678-i turaqty. 

О́tken jyldyń qorytyn­dysymen Qyzylorda eko­nomı­kalyq damýdyń 7 kór­setkishi boıynsha 8 úzdik oblystyń qataryna kirdi.

– Indýstrııalyq-ın­no­va­sııa­­lyq damý baǵytynda da nátıje jaman emes. 2018 jyl­dyń jeltoqsanynda qol­­danysqa berilgen tampo­najdy sement zaýy­ty qazir ónimniń alty tú­rin shy­ǵarady. Sement Túr­kistan, Aqtóbe, Almaty, Jam­byl oblystaryna jáne Shymkent qalasyna sa­ty­lady. Sonymen qatar byltyrǵy shilde aıynan bas­tap О́zbekstanǵa eksportqa jiberiledi, – dedi oblys ákimi.

О́tken jyldy qory­tyn­dylap, aldaǵy kezeńge baǵdar jasaıtyn esepte óńir basshysy oblys eko­nomıkasyndaǵy túıindi máse­lelerge de toq­talyp ótti. Oblysta jyl sa­ıyn munaı óndirisi kórset­kishi tómendep barady. Sońǵy 7 jylda óndirilgen «qara altyn» mólsheri 5 mln tonnaǵa azaıǵan. Sondyqtan da ja­ńa ken oryndaryn zertteý jumystaryn qolǵa alýy­myz qajet. О́ıtkeni oblys ekonomıkasynyń ósimi osy jerasty baılyqtaryna ti­keleı baılanysty. Onyń syrtynda, osy sala­da ju­mys isteıtin 15 myńnan as­tam adamnyń jaǵdaıyn da oılaǵanymyz jón. Osyǵan baılanysty oblystyń áleý­mettik-ekonomıkalyq da­mýynyń 2019-2022 jyldarǵa arnalǵan keshendi jospary aıasynda bıyl Shý – Sa­rysý shógindi basseıninde munaı-gazdyń perspektıvaly qurylymdaryn anyqtaý maqsatynda jer qoınaýyn zert­teý jumystary bas­talady. Beıneti kóp bul ju­mystyń nátıjesi de teris bolmaıdy degen boljam bar. 

Oblys ákimi qurylysy uzaqqa sozylǵan shyny zaýyty týraly da aıtyp ótti. О́ńir ekonomıkasyna úlesi mol bolady dep josparlanyp otyrǵan joba aıasynda atqarylyp jatqan jumystar jaıly «Orda Glass» JShS basqarma tóraǵasy Erjan Saǵymbaev qysqasha baıandap ótti.

Osydan 3 jyl bu­ryn oblystyń aýyl sharýa­shy­lyǵy ónimderin eksporttaý baǵytynda  keshendi marketıngtik zertteýler júrgizilgen bolatyn. So­nyń negizinde óńirde agro­ónerkásiptik keshenniń «Agro­kartasy» júzege asyrylýda. 

Búginde jıyrma shaqty elge eksporttalatyn agro­ónerkásiptik keshen ónim­deriniń tizbesi 3-ten 19-ǵa deıin artty. Aýyl sharýa­shylyǵy ónimderin qal­dyqsyz óńdeýge jańa teh­nologııalar tartylýda. Ta­ýa­r­lardyń áleýmettik ma­ńyzy bar túrlerine baǵany ósirmeýge turaqtandyrý qo­rynyń seriktes saýda jeli­leriniń septigi tıip otyr. 

Halyqty turaqty ju­myspen qamtamasyz etý, ju­myssyzdyq deńgeıin tó­mendetý maqsatynda 2018-2020 jyldar aralyǵy óńirde jappaı kásipkerlikti damytý jyly bolyp jarııalanǵan. Júıeli sharalar nátıjesinde jumys istep turǵan kásip­kerlik sýbektileriniń sany sońǵy jyly 9,3%-ǵa ósip, 46297 birlikti qurady. Ká­sipkerlik sýbektilerinen túsken sa­lyq túsimderiniń kólemi 11 paıyzǵa ulǵaıdy.

Byltyr ekinshi deńgeıli bankter shaǵyn jáne orta bıznes sýbektilerine jalpy somasy 21,9 mlrd teńge nesıe berdi, onyń ishinde memlekettik baǵdarlamalar sheńberinde jalpy somasy 5,6 mlrd teńgege 166 joba qarjylandyryldy.

Oblys ákiminiń esep berý baıandamasynan keıin tur­ǵyndar saýal qoıdy. Aral aýdany Sekseýil kentinen kelgen turǵyn temir joldy jaǵalaı turaqtanǵan halyqqa jańa mektep qajet ekenin aıtty. Bul másele jaıly Memleket basshysy respýblıkalyq «Egemen Qazaqstan» gazetinen oqyp, tıisti oryndarǵa tapsyrma bergen bolatyn. Oblys ákimi kent turǵynynyń saýalyna oraı osy tapsyrmanyń oryndalý barysy jaıly aıtyp ótti.

– Osy mektep jaıynda Mem­leket basshysynyń tapsyrma bergenin bilesizder. Ol oryndalady. Bıyl 24 qańtarda Úkimettiń keńeı­tilgen otyrysynan keıin osy másele taǵy bir pysyqtaldy. Joba-smetalyq qujat boıynsha mekteptiń quny 800 mln teń­geni qurap otyr. Mektep 300 orynǵa arnalǵan. Jaqyn arada respýblıkalyq bıýdjetten qarjy alyp, mektep qury­lysyn bastaımyz, – dedi aımaq basshysy.

О́ńir basshysyna múge­dekterge arnalǵan taksı qyz­metin ulǵaıtý, keıbir eldi mekenderge aýyz sý jetkizý, jol men kópir salý sekildi usynys-tilekter aıtyldy. Aýdandardan túsken usynys-tilekter Call-ortalyq ar­qyly qoıyldy.

Oblys basshysy barlyq saýaldarǵa jaýap berip, osy baǵytta atqarylatyn sharalar jaıly aıtyp ótti.

 

Qyzylorda oblysy

 

Sońǵy jańalyqtar

Qarttar úıindegi qasiret

Aımaqtar • Keshe

Qazaq aqyny qyrǵyzsha jyrlandy

Rýhanııat • Keshe

Uqsas jańalyqtar