Saıasat • 16 Naýryz, 2020

Áleýmettik mindettemeler ýaqtyly oryndalady

19 retkórsetildi

Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń halyq aldyndaǵy áleýmettik mindettemelerdi oryndaý jónindegi tapsyrmalaryn oryndaý aıasynda Premer-Mınıstrdiń orynbasary Eraly Toǵjanov bastaǵan úkimettik delegasııa elimizdiń batys oblystaryna jumys saparymen bardy.

 

Mańyzdy máseleler Prezıdenttiń turaqty baqylaýynda

Delegasııa quramynda Energetıka mınıstri Nurlan Noǵaev, Prezıdent kómekshisi Qanat Bozymbaev, «Qaz­Mu­naıGaz» UK» AQ basqarma tóraǵasy Alık Aıdarbaev, sondaı-aq Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý, Indýstrııa jáne ınfraqurylymdy damytý vıse-mınıstrleri bar.

Delegasııa Mańǵystaý, Atyraý jáne Aqtóbe oblystarynda boldy. Sodan keıin Batys Qazaqstan jáne Qyzylorda oblystaryna barady.

Jumys sapary barysynda E.Toǵ­janov batystaǵy úsh aımaqta oblys ákim­deri men munaı-gaz sektory ókilde­riniń qatysýymen munaı jáne munaı salasyndaǵy qyzmet kórsetý kompa­nııalarynyń problemalyq másele­leri boıynsha birqatar kezdesý ótkizdi. Kezdesýlerde álemdik qarjy-ekono­mı­kalyq daǵdarystyń el ekonomıkasyna áseri, sondaı-aq áleýmettik-eńbek kún tártibiniń ózekti máseleleri talqylandy. «Álemdegi ekonomıkalyq jaǵdaıdy qıyndatatyn eń úlken másele – munaı baǵasynyń tómendeýi. Sonymen qatar koronavırýstyq indet ekonomıkaǵa keri áserin tıgizdi. OPEK + músheleriniń kelispeýshiligi munaı baǵasynyń 30% tómendeýine ákeldi. Bolashaqta bir barrel úshin 20-40 dollar deńgeıinde ekonomıkalyq damýdyń ssenarııi jáne bıýdjettik parametrlerdiń esebi bar», – dedi E.Toǵjanov. Vıse-premer jınalysqa qatysýshylardy áleýmettik turaqtylyq pen ult densaýlyǵy máse­leleri el Prezıdentiniń turaqty baqy­laýynda jáne Úkimet qazirdiń ózinde qa­jetti sharalardy qabyldaýda dep sen­dirdi. «Birinshiden, barlyq áleýmettik min­dettemeler ýaqtyly oryndalady. Ekinshiden, eńbek nary­ǵyn­daǵy turaqtylyqty qamtamasyz etý jáne jumyssyzdyqtyń kúrt ósýine jol bermeý úshin eldi mekenderdi jón­deý jáne abattandyrý boıynsha ınfra­qurylymdyq jobalardy iske asyrý úshin arnaıy jol kartasy jasalýda. Bul rette jumystan bosatylatyn ju­mysshylar men jumyssyzdardy jumysqa ornalastyrýǵa erekshe kóńil bólinedi», dedi ol. Azamattardyń ál-aýqatyn saqtaýdyń mańyzyn atap ótken E.Toǵjanov jergilikti bılik organdary men jumys berýshilerdi ár aımaqta áleýmettik kepildikterdi qamtamasyz etý sharalaryn kúsheıtýge shaqyrdy. «О́zderińiz bilesizder, munaı-gaz salasy – el ekonomıkasynyń negizgi qozǵaýshy kúshi. Halyqtyń ál-aýqaty úshin eń bas­tysy – jumyspen qamtý. Sondyqtan búgingi tańda jumys oryndaryn saqtaý jáne qyzmetkerlerge eńbekaqyny ýaq­tyly tóleý óte mańyzdy», dedi E.Toǵ­janov. Kezdesýler barysynda oblys ákimderi Úkimet múshelerine óz aımaq­taryndaǵy áleýmettik-eńbek jaǵ­daıy týraly tolyq aqparat berdi. Mań­ǵystaý oblysynyń ákimi Serikbaı Turymovtyń aıtýynsha, 9 bankrottyq kásiporynda 127 qyzmetkerge 75,9 mıllıon teńge kóleminde jalaqy qaryzdary bar. Olardyń qaıtarymy bankrottyq rásimder aıasynda júzege asyrylady. Jalpy oblysta 2 myńǵa jýyq ja­ńa jumys orny quryldy, al 293 726 teńge kólemindegi jalaqy respýblı­ka bo­ıynsha ortasha kórsetkishten joǵa­ry. Mańǵystaý oblysynda ataýly áleý­mettik kómekti 2,5 myń otbasy alady. Aty­raý oblysynyń ákimi Mahambet Dosmu­hambetovtiń aıtýynsha, aımaq­taǵy jumyssyzdyq deńgeıi 4,8%-dy quraıdy. Ataýly áleýmettik kómek 1200 otbasyna kórsetiledi. Jalpy oblysta áleýmettik turaqtylyqty saqtaý úshin barlyq sharalar qabyldanýda. Atyraý oblysynda jalaqy 334 583 teńgeni quraıdy. Bul da respýblıkadaǵy ortasha aılyq kórsetkishten asady. Búgingi tańda barlyq respýblıkalyq munaıdyń 52%-y Atyraý oblysynda óndiriledi. Iri óndirýshi kompanııalar – «Te­ńizshevroıl» JShS, «NKOK», «Qaz­MunaıGaz» AQ. Qazirgi ýaqytta munaı óndi­risi salasynda 15 myńǵa jýyq ju­mysshy, al 80 myńǵa jýyq adam munaı servıstik kompanııalarda jumys isteıdi.

Prezıdent kómekshisi Qanat Bozym­baevtyń aıtýynsha, memleket mu­naı baǵasynyń quldyraýy jáne pande­mııa­men baılanysty daǵdarystyq jaǵdaı­lar­dyń aldyn alý boıynsha jospar ázirleýde.

Kezdesýge qatysqan TShO-nyń bas dırektory Imer Bonner «Teńizshevroıl» kompanııasynyń munaı óndirý men ony qaıta óńdeý jumystary qalypty jaǵ­daıda júrgizilip jatqanyn atap ótti.

Munaı baǵasynyń tómendeýi ekonomıkalyq qıyndyq týdyrmaıdy

«TShO munaı baǵasynyń tómendeýine baılanysty kúrdeli ekonomıkalyq jaǵdaıdan shyǵa alady. Sebebi kompanııa tarıhynda osyndaı kezeń bolǵan. Sonymen qatar jumysshylardyń qys­qarýy bolmaıdy. Biz ózimizdiń bız­nes-sheshimderimizdi qarap jatyrmyz jáne barlyq mindettemelerdi oryndaımyz», dedi TShO bas dırektory.

Sondaı-aq úkimettik delegasııa Aqtóbe oblysyna keldi. О́ńirdiń belsendilerimen jáne aımaqtaǵy eń iri munaı-servıstik kompanııalar basshy­larymen kezdesý barysynda Aqtóbe ob­lysynyń áleýmettik-eńbek salasyndaǵy aǵymdaǵy jaǵdaıy egjeı-tegjeıli sóz boldy. Munaı-gaz salasy óńirdiń óner­kásip qurylymynda eń úlken úleske ıe. Iаǵnı 35%-dan asady.

Aqtóbe oblysynyń ákimi Ońdasyn Orazalınniń aıtýynsha, munaı-gaz salasy kásiporyndarynda 15 myńnan as­tam qyzmetker jumys isteıdi. Jumys oryndaryn saqtaý aıasynda barlyq kom­panııalarmen ujymdyq sharttar men memorandýmdarǵa qol qoıyldy. Mem­leket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes jyldyń basynan beri munaı-gaz salasynda jalaqynyń ósýi orta eseppen 15% nemese 11 myńǵa jýyq qyz­metkerdi qurady, al basqa kásiporyndarda jalaqyny kóterý máse­lesi quryltaıshylardyń qaraýynda. Tutastaı alǵanda, az qamtylǵan aza­mattarǵa áleýmettik qoldaý kórsetý jáne kásiporyndarda aǵymdaǵy jáne merzimi ótken jalaqy boıynsha bereshektiń joqtyǵyn eskere otyryp, óńirlerde turaqty áleýmettik jaǵdaı baıqaldy.

Kezdesýden keıin Premer-Mınıs­tr­diń orynbasary E.Toǵja­nov Energetıka mınıstrligine jáne ob­lys ákimdikterine birqatar túıtkildi máselelerdi sheshýde munaı-gaz sala­synyń ókilderimen yntymaqtastyqty nyǵaıtýdy tapsyrdy. Birinshiden, óndiris jos­parlaryn qaıta qaraý jáne munaı baǵa­synyń ózgerýine baılanysty daǵ­darysqa qarsy jol kartalaryn jasaý tapsyryldy.  Eńbek mindette­melerin oryndaý aıasynda E.Toǵjanov eńbek daýlaryn boldyrmaý, jumys oryndaryn saqtaý jáne kásiporyn­dardyń jumysshylaryna ýaqtyly jalaqy tóleý jóninde naqty sharalar qabyldaýdy tapsyrdy. Onyń oryndalý barysyn baqylaý Energetıka mı­nıstrligine júkteldi.

Batys óńirlerde koronavırýs tirkelgen joq

Úkimet delegasııasynyń Mańǵystaý, Atyraý jáne Aqtóbe oblystaryna sapary barysynda Premer-Mınıstrdiń orynbasary E.Toǵjanov, oblys ákimderine jergilikti jerlerde korona­vırýstyq ınfeksııanyń taralýy boıynsha epıdemıologııalyq jaǵdaıǵa turaqty monıtorıng júrgizýdi tapsyrdy.

«Elimizde koronavırýstyń taralýyn boldyrmaý úshin shuǵyl sharalar qabyldanǵanyn bilesizder. О́kinishke qaraı, elde koronavırýs qaýpi týraly aqparat rastaldy. Bizdiń aldymyzda koronavırýstyq pnevmonııaǵa qarsy turý mańyzdy mindet bolyp tur», dedi E.Toǵjanov.

Sapar barysynda E.Toǵjanov koro­na­vırýstyq ınfeksııasy bar naýqastarǵa medısınalyq kómek kórsetý úshin medısınalyq uıymdardyń daıyndyq deńgeıimen jáne oblystyq týberkýlezge qarsy dıspanserlerinde jáne juqpaly aýrýlar aýrýhanalarynda boldy.

Aýrýdyń aldyn alý úshin oqshaýlaýǵa arnalǵan aýrýhanalar belgilengen. Mańǵystaý oblysynda: 60 tósektik Mańǵystaý oblystyq aýrýhanasynyń ınfeksııalyq bólimi, 280 tósektik oblys­tyq týberkýlezge qarsy dıspan­seri (farmasevtıkalyq aýrýhana), 70 tó­sektik Jańaózen qalasyndaǵy kópsa­la­ly aýrýhananyń ınfeksııalyq bólimi. Ob­lysta 7 sanıtarlyq karantın pýnkti bar.

Atyraý oblysynda barlyq medı­sı­nalyq nysandar iske qosyldy, sheka­ralyq karantın beketteri ornatyldy, medısına qyzmetkerleri oqytylyp, jeke qorǵanys quraldarymen qamtamasyz etildi. Sonymen qatar aımaqta jelde­týdiń 12 mehanıkalyq qurylǵysy jáne 100 oryndyq oqshaýlanǵan ǵımarat bar.

Aqtóbe oblysynda koronavırýstyq ınfeksııanyń taralýynyń aldyn alý sharalary aıasynda da qajetti sharalar qabyldanýda. 130 tósektik orynǵa arnalǵan, modernızasııalanǵan mate­rıaldyq-tehnıkalyq bazasy bar ınfeksııalyq aýrýhana, 200 oryndyq farma­sevtıkalyq aýrýhana, 500 oryndyq obser­vasııa jasaldy. Mekemeler qajetti dári-dármektermen qamtamasyz etilgen. Medı­sına qyzmetkerleri oqytyldy.

Vıse-premer qajetti dári-dármek­terdiń qoryn saqtaý jáne medısı­nalyq uıymdardy qajetti medısı­nalyq jabdyqtarmen jáne jeke qorǵa­nys quraldarymen qamtamasyz etýdiń mańyzyn atap ótti. Sondaı-aq ınfek­sııalyq aýrýhanalardyń pasıentterdi qabyldaýǵa erterek daıyndyǵy men qajet bolǵan jaǵdaıda qosymsha oryn­darmen jedel qamtamasyz etý qajet­tiligine erekshe nazar aýdarylady.

Úkimet delegasııasynyń jumys sapary Batys Qazaqstan jáne Qyzylorda oblystarynda jalǵasady.

Eske salaıyq, Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasymen Pre­mer-Mınıstrdiń basshylyǵymen eldegi ekonomıkalyq jaǵdaıdyń daǵdarysqa qarsy josparyn ázirleý úshin jedel áreket etý shtaby quryldy.

Memleket basshysy Úkimetke halyq aldyndaǵy barlyq mindettemelerdi toly­ǵymen oryndaýdy, jumyspen qam­tý­dy jáne áleýmettik turaqtylyqty qam­ta­masyz etý jónindegi sharalardy kúsheıtýdi tapsyrdy.

Sońǵy jańalyqtar

Taraz qalasy karantınge jabylady

Aımaqtar • Búgin, 21:48

Asqar Altaı. VIRÝS-MÝTANT (Novella)

Ádebıet • Búgin, 19:07

Tankerlerdiń qaıda baratyny belgisiz

Ekonomıka • Búgin, 18:32

Ár teńge úshin esep berýge daıynbyz

Ekonomıka • Búgin, 17:01

Esik nege «tesik»?

Qoǵam • Búgin, 15:25

Betperde kıgen kóktem - 5

Qoǵam • Búgin, 15:10

Qyzylorda oblysy: Taǵy 3 adam vırýs juqtyrdy

Koronavırýs • Búgin, 13:31

COVID-19 vırýsy mysyqtan tabyldy

Álem • Búgin, 12:03

Syrdarııaǵa jylanbalyq qaıdan kelgen?

Aımaqtar • Búgin, 11:32

Koronavırýs hám kóshe sýretteri

Álem • Búgin, 10:51

Uqsas jańalyqtar