О́ner • 08 Qyrkúıek, 2022
Ol áýelde, bala jasynda ushqysh bolýdy armandapty. Sol zamandaǵy aýyl balalary úshin ushqysh bolý baqytty bolýmen birdeı túsinik bolsa kerek, onyń ústine Oljas Súleımenov «Adamǵa tabyn, jer endi» dep úlken poema arnaǵan Gagarınniń áseri de shyǵar. Sol aýyl balalarynyń kóbi keıin basqa salanyń mamany bolyp ketti. Solardyń biri Jambyl Nátbaev edi. Ol keıin kele sýretshi bolýdy armandady. Armanyna jetti de. Ony bul beleske kótergen asqaq talanty men eńbekqorlyǵy der edik.
Ádebıet • 06 Qyrkúıek, 2022
Kúz – aqyndar maýsymy. Osy mezgilde shabyty jeldeı esken talant ıeleri jazben qoshtasyp, kúzdi qarsy alady. Árıne, júrekten shyqqan jyrlarymen. Ádebıet ádebıet bolǵaly kúz týraly tolǵanbaǵan, kúzge jan syryn aıtpaǵan aqyn az shyǵar. Eski kitaptardy paraqtap otyrsańyz, aǵa býyn aqyndardyń súıikti mezgilge arnaǵan alýan túrli jyrlaryna tap bolasyz.
О́ner • 05 Qyrkúıek, 2022
Qolyna qylqalam ustaǵan sýretshiler úshin álem, qorshaǵan orta, aýa, sý, bári-bári túrli tústerden, san alýan boıaýlardan turady. Sol úshin de olar ómirdi ár qyrynan kórýge qushtar. Olar úshin tań keıde sary tústi, keıde aq tústi bolýy da múmkin. Bul sol sýretshiniń sanasyna, kóz nuryna, qııal kókjıegine baılanysty.
Ádebıet • 26 Tamyz, 2022
«Amerıka áserleri» – aǵylshyn tilinde
24 tamyz kúni Almatydaǵy AQSh Bas konsýldyǵy Muhtar Áýezovtiń murajaı-úıi jáne amerıkalyq gıd, oqytýshy Dennıs Kınmen birlesken joba retinde Muhtar Áýezovtiń 1960 jylǵy Amerıkaǵa sapary týraly joljazba jınaǵy «Amerıka áserleriniń» arnaıy shyǵarylymy jurtshylyqqa tanystyryldy.
Ádebıet • 25 Tamyz, 2022
Kórkem shyǵarmanyń kókjıegi degen sózdiń jany bar sııaqty. Keı shyǵarmalar jazylady, alaıda kóp ótpeı ýaqyt synynan, zaman talabynan, oqyrmannyń nazarynan ótpeı qalady. Al keıbir týyndylardyń jyldar ótken saıyn salmaǵy arta túsedi. Máńgilik shyǵarmalar degenimiz áne solar. 1000 jyl buryn jazylǵan HI ǵasyrdaǵy Japonııanyń epıkalyq hıkaıasy «Gendzı týraly hıkaıany» Mýrasakı Shıkıbý esimdi áıel qalamger jazypty. Ol aqyndyqpen qatar Japon eliniń Heıan dáýirindegi ımperator saraıynda qyzmet etken.
Rýhanııat • 24 Tamyz, 2022
Qazaqstannyń halyq jazýshysy, Memlekettik syılyqtyń laýreaty, qazaq ádebıetiniń klassıgi marqum Qabdesh Jumadilovtiń óz ósıeti boıynsha jerlengen jeri – búgingi Abaı oblysynyń Úrjar aýdany Taskesken aýylynda, jurt «92 shaqyrym» atap ketken toǵyz joldyń túıisken tóbesinde turǵyzylǵan eńseli aq kúmbezdiń ashylý sharasy ótip, as berildi.
О́ner • 23 Tamyz, 2022
Ol sýret salýdy besinshi synyptan bastaǵan eken. Árıne, talantqa talas júrmeıtini shyndyq. Alǵashynda balań qııalmen ártúrli dúnıelerdi aq qaǵazǵa shımaılaı bastaǵan onyń ónerge degen ańsary men yntasy barǵan saıyn aıqyndala bastaıdy. Onyń aty – Hamıt Faızýllın. Tipti ol ózinen úlken synypta oqıtyndarmen jarysyp sýret salyp, olarmen básekege túsedi. О́nerge shyn peıilimen berilgen adamda ǵana mundaı rııasyz oı, qabilet bolatyny sózsiz.
Ádebıet • 22 Tamyz, 2022
Abaıdyń jaqsy kórgen ini dosy, sýyrypsalma aqyn Kókbaı Janataıuly óz dáýiriniń ot aýyzdy, oraq tildisi bolǵan kisi. Onyń tapqyrlyǵy men talantyna razy bolǵan Abaı únemi qasynan tastamaı ertip júrgen desedi. Áıtpese, sol dáýirde aty shyǵyp, ataǵy aspandap turǵan aǵa sultannyń ulyna eretin kisi tabylmaı qaldy deısiz be? Bárine onyń adaldyǵy men aıbyndy aqyndyǵy jaýap berip tur.
Ádebıet • 22 Tamyz, 2022
Qoǵamdy silkindirgen shyǵarmalar
Shyndyǵynda kitap oqý tek lázzat alý ǵana emes: san ǵasyrlardyń syryn shertetin kitaptar bizdiń sanamyzǵa tereń áser etip, syrtqy álemge kózimizdi ashady, keıde tipti jaqsy kitaptar áleýmettik ózgeristerdiń katalızatory retinde áreket etedi. Dúnıejúzilik ekonomıkalyq forým ujymynyń saıty qoǵamdy ózgertken tańdaýly romandardyń atyn atady. Biz solardyń úsheýine toqtala keteıik.
Ádebıet • 21 Tamyz, 2022
Qubylmaly álem: Qaǵaz kitaptyń taǵdyry
Álem kóz aldymyzda sát saıyn ózgerip jatyr. Búgingi jańalyq erteń eskirýi múmkin. Tipti mınýttar arasyndaǵy únsizdikter uly dúbirge aınalyp, óz juldyzyn jaǵyp jatyr. Keıde adamnyń qoǵam aldyndaǵy jaýapkershiligi qandaı, bul úshin qaı kezde esep berýi kerek degen sansyz suraqtarǵa shyrmalasyń da qalasyń. Keıbiri jaýabyn ózi beredi, al keıbiri máńgi jaýapsyz. Al ulttyń, qoǵamnyń ashyq oıly zııalysy, sóz ustarlary sanalatyn qalamgerlerdiń mindeti qandaı? Oǵan olardyń qalamynan týǵan kitaptar jaýap bere ala ma? Osyndaıda kórnekti jazýshy Ábish Kekilbaıulynyń «Adamdy adam etken – kitap, adamzat etken – kitaphana» degen pálsafasy eske túsedi. Shynymen de adamzattyń qazirgi jetistikterine jetýine, sanaly qoǵam qurýyna kitaptyń atqarǵan róli aıryqsha. Osy dóńgelek ústelde «Qazirgi jáne bolashaqtaǵy qaǵaz kitaptardyń taǵdyry qandaı?» degen suraqqa jaýap izdedik. Suhbatqa Knýt Odegard (aqyn, Norvegııa), Qýanysh Jıenbaı (jazýshy, Qazaqstan), Taner Mýrat (aýdarmashy, ádebıettanýshy, Rýmynııa), Aıda Egemberdıeva (aqyn, Qyrǵyzstan) qatysyp, paıymdy pikirlerimen bólisti.
