Aıtolǵan JÚNISHAN
Aıtolǵan JÚNISHAN«Egemen Qazaqstan»
526 materıal tabyldy

Ǵalam ǵajaptary • 09 Jeltoqsan, 2025

Eıms bólmesi

Bul bólme – HH ǵasyrda jasalǵan eń erek­she optıkalyq ıllıýzııalardyń biri. Syrt kózge ol kádimgi bólmeden esh aıyr­­mashylyǵy joq sııaqty kóri­nedi. Biraq onyń ishine kirgen adam sol jaq­qa qadam jasasa – alyp, ońǵa qaraı júrse, kishkentaı bolyp kórinedi.

Ǵalam ǵajaptary • 09 Jeltoqsan, 2025

Avıasııanyń altyn dáýiri

XX ǵasyrdyń ortasy áýe saparlarynyń eń dáýirlegen kezeńi boldy. Ol kezde ushý jaı jol júrý emes, mártebe men sán-saltanat belgisi edi.

Rýhanııat • 06 Jeltoqsan, 2025

Ǵalym murasy baıyptaldy

L.N. Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetinde Ahmet Baıtursynuly oqýlarynyń dástúrli baǵdarlamasy jalǵasyn taýyp, túrkolog Nemat Kelimbetovtiń ǵylymı murasyn taldaýǵa arnalǵan halyqaralyq konferensııa ótti. Jıynǵa elimizdegi Túrkııa men О́zbekstannan tiltanýshy, ádebıettanýshy, túrkitanýshy ǵalymdar qatysyp, kóne túrki jazbalary, til tarıhyn kezeńdeý, ortaq termınologııa, álipbı jáne tarıhı tildik derekterdi qaıta qaraý sııaqty ózekti máselelerdi ortaǵa saldy.

Qoǵam • 04 Jeltoqsan, 2025

JI qyzmeti qadaǵalaýdy qajet etedi

Qazirgi aqparattyq alańnyń jaı-kúıi kúrdelene tústi. Buǵan yqpal etip otyrǵan negizgi faktorlardyń biri – jasandy ıntellekt. Ásirese JI kómegimen jasalǵan beınematerıaldardyń qaısysy shyn, qaısysy ótirik ekenin anyqtaý qıyn bolyp barady. Bul jaǵdaı feık jańa­lyqtardyń kóbeıýine jol ashyp, qoǵamdyq qatynas naryǵyna aıtarlyqtaı áser etip jatyr. Osyǵan baılanysty jańa naryq talaptaryn meńgergen mamandardy daıarlaý kúntártibine shyqty. Ǵylym jáne joǵary bilim mı­nıstrligi men L.N.Gýmılev atyn­daǵy Eýrazııa ulttyq ýnıver­sı­tetiniń Teleradıo jáne qoǵam­men baılanys kafedrasy osy má­seleni talqylaýǵa sala maman­darynyń basyn qosyp, dóńgelek ústel uıymdastyrdy. Jıynda qatysýshylar JI dáýirinde aqpa­rat qaýipsizdigin qamtamasyz etý joldaryn jáne bilim mazmunyn jańartý týraly sóz qozǵady.

Ǵalam ǵajaptary • 29 Qarasha, 2025

Qaýipsizdik shıfratory

Kıberqaýipsizdik – búgingi kúnniń eń mańyzdy máselesi. Fransııanyń ónerkásiptik toby qupııalyǵy shektelgen habarlamalardy qorǵaýǵa arnalǵan «Mistral» shıfratoryn shyǵardy.

Ǵalam ǵajaptary • 29 Qarasha, 2025

Shekara kúzetetin robottar

Gýansı aımaǵyndaǵy shekara beketterine «Walker S2» atty óndiristik gýmanoıd robottar jumys isteıtin bolady.

Jasandy ıntellekt • 28 Qarasha, 2025

Jasandy ıntellekt ıgiligin qashan kóremiz?

Jasandy ıntellektige negizdelgen startaptar búginde álem boıynsha tehnologııalyq básekeniń basty ózegine aınaldy. Elimizde de kún saıyn túrli jobalar tanystyrylady. Jalpy, jyl saıyn myńdaǵan jańa joba iske qosylady, biraq halyqaralyq statıstıka kórsetkendeı, olardyń nebári 10-15 paıyzy ǵana naqty nátıjege jetedi.

Ǵalam ǵajaptary • 28 Qarasha, 2025

Bıodron-kógershinder

Reseılik «Neiry» kompanııasy kóger­shinderdiń ushý baǵytyn ımplant­talǵan neırochıp arqyly basqarýǵa múmkindik beretin tehnologııa tanystyrdy. Mundaı bıodron-kógershinder nysandardy áýeden baqylap, beıneni tikeleı efırde jibere alady.

Ǵalam ǵajaptary • 28 Qarasha, 2025

Buǵylar kóshi

Kamchatkadaǵy tas joldardyń birinde myńdaǵan soltústik buǵylarynyń údere kóship bara jatqany kózge tústi.

Bilim • 27 Qarasha, 2025

Bilim bızneske aınaldy ma?

Qazirgi kezde balalar mekteptegi bilimnen tys mindetti túrde aqyly bilim or­ta­lyqtaryna barady. Bul úrdis keıingi 5 jylda qarqyndy beleń aldy. Resmı derek­terge súıensek, elimizdegi iri qalalarda keminde myńǵa jýyq jekemenshik bilim ortalyǵy bar. Al beıresmı tirkelmeı jumys istep jatqany odan­ kóp. Aqyly bilimge degen suranystyń artýy saladaǵy básekelestiktiń kú­sheıýi me álde memlekettik bilim júıesiniń álsireýi me? Máseleni qalaı sheshý kerek?

Iаndeks.Metrıka