Qazaqstan • 28 Maýsym, 2019

Jańa áleýmettik bastama

220 ret kórsetildi

Áleýmettik osal toptardy qoldaý – el­de­gi mem­lekettik saıasattyń basty usta­nym­da­ry­­nyń biri. Bul rette Prezıdent Qasym-Jo­mart Toqaevtyń Qazaqstan azamat­tarynyń bo­­rysh júktemesin azaıtý týraly sheshimi el tur­­ǵyn­darynyń ómir sapasyn arttyrýǵa ar­nal­ǵan jańa áleýmettik bastama deýge tolyq negiz bar.

2018 jyldyń qorytyndysyn esepke alsaq, jeke tulǵalardyń tutastaı nesıelik bereshegi ósip, 6 trln teńgege deıin jetti. Al bıylǵy jyldyń alǵashqy jartysynda bul soma 5,2 trln teńgeni nemese 15%-dy qurady. Byltyrǵy bólshek nesıeniń mólsheri 2017 jyldaǵy kórsetkishten 1, 3 esege artyq. Osy rette atalǵan ósimniń teń jarymynan asa paıyzyn kepilsiz tutynýshylyq nesıe qurap otyrǵanyn atap ótken jón. Máselen, 2018 jyldyń nátıjesinde onyń portfeldegi úlesi 54,1%-ǵa kóbeıgen. Bir jyl buryn atalǵan ındeks 49, 7% shamasynda boldy.

Prezıdenttiń Jarlyǵyna sáıkes, eń aldymen turmystyq jaǵdaıy tómen otbasylardyń kepilsiz tutynýshylyq nesıeleri óteledi. Ekinshiden, tutynýshylyq qaryzdar boıynsha jınaqtalǵan aıyppul men tólemaqylar keshiriletin bolady. Uzyn­sany shamamen 500 myńdaı turǵyn osyndaı qoldaýmen qamtylyp, olardyń 3 mln teńgege deıingi nesıesiniń ishinde 300 myńdaı teńge qaryz somasy óteledi dep kózdelýde. Bul degenimiz 255 myń qazaqstandyqtyń negizgi beresheginiń tolyq jabylýyn bildirse kerek. Qalǵan 245 myń boryshkerdiń bereshekteri jartylaı jabylady.

Qarjy mınıstrliginiń aqparatyna súıensek, bul jumysty oryndaýǵa shamamen 105 mlrd-taı teńge qajet. Sonyń 88, 5 mlrd somasy respýblıkalyq bıýdjetten aýdarylady eken. Aıta keterligi, qalǵan 17 mlrd teńge Problemalyq nesıeler qorynyń kómegimen qundy qaǵazdardy shyǵarý arqyly qarjy naryǵyna tartylmaq.

Budan bólek, aıyppul men tólemaqy qaryzdarynyń 70%-yn ekinshi deńgeıli bank­ter jáne mıkro qarjylandyrý uıym­dary­nyń esebinen jabylady dep jospar­lanǵan. Sondaı-aq Prezıdenttiń pármenimen bereshegi 90 kúnnen asyp ketken jeke tulǵalardyń barlyq kepilsiz tutynýshylyq nesıeni berý men qyzmet kórsetýdegi turaq­syzdyq aıypaqy jáne basqa da komıssııa shyǵyn­daryn ustaýǵa tyıym salyndy.

Qorytyndylaıtyn bolsaq, mundaı aýqymdy deńgeıdegi áleýmettik joba oń jemisin beretinine úmit basym. Memlekettiń bul áleýmettik qalqany turmystyq turǵyda qorǵalmaǵan jandardyń qarjylyq ahýalyn jaqsartyp, ómir sapasyn arttyrýǵa jigerlendireri shúbásiz. Sonymen qosa kúnkóris deńgeıi tómen tulǵalarǵa nesıe berýge tyıym salý, atalǵan sanattaǵylardyń qarjylyq qaqpanǵa túsýine jol bermeıdi.

 

Anna ALShANSKAIа,

Prezıdent janyndaǵy Qazaqstan strategııalyq zertteýler ınstıtýtynyń (QSZI) aǵa ǵylymı qyzmetkeri

 

Sońǵy jańalyqtar

Bıyl mektep formasy ózgermeıdi

Bilim • Búgin, 16:14

Dollar qymbattady

Ekonomıka • Búgin, 15:54

Jetisý oblysynyń TJD basshysy taǵaıyndaldy

Taǵaıyndaý • Búgin, 15:08

Aralda jol apatynan bir adam kóz jumdy

Oqıǵa • Búgin, 11:35

Qazaqstannyń eksport kólemi artty

Ekonomıka • Búgin, 09:52

Uqsas jańalyqtar