Álem • 20 Qyrkúıek, 2021

Italııa mindetti vaksınalaýǵa kóshedi

15 ret kórsetildi

Covid-19 Eýropa elderiniń arasynda birinshi bolyp Italııada anyqtalǵany málim. Anyqtalyp qana qoı­maı, osy el Úkimeti alǵashqylardyń biri bolyp tó­ten­she jaǵdaı jarııalaǵan-dy. Azamattardyń ómirin saqtap qalý úshin Italııa tólegen aqy da az emes.

Jaqynda Italııa úkimeti eldegi barlyq qyzmetker densaýlyq pasportyn kórsetýge mindetti ekenin, al ol bolmaǵan jaǵdaıda jumystan shettetiletinin málimdedi. 23 mıllıonǵa jýyq memlekettik qyzmetshiler men jeke sektor qyzmetkerleri Green Pass dep atalatyn «jasyl pasport» kórsetýi kerek. Bul qujat azamattyń ekpe alǵany, PTR testiniń nátıjesi teris ekeni ne jaqynda ǵana indetten jazylyp, em alǵany týraly aqparat beredi. Bul jumystan bólek, memleket mindettegen 1 500 eýro kólemindegi aıyppuldan bosatady.

El saıasatkerleri oqý jylynyń bastalǵanyn, oǵan qosa koronavırýstyń «Delta» nusqasynyń taralýyn eskerip, kúzge deıin halyqtyń 80 paıyzy vaksına almasa, jappaı mindetti vaksınalaý saıasatyn engizý týraly sheshim qabyldap úlgergen-di.

Bul usynysty buǵan deıin de úkimet basshysy Marıo Dragı men densaýlyq saqtaý mınıstri Roberto Speranza aıtyp júrgen edi.

«Eldiń qaýipsizdigin oılap, qatań karantın men aýrýhanalardaǵy máselelerden qutylǵymyz kelse, halyqtyń barlyǵyn ekpe alýǵa mindetteýden qoryqpaýymyz kerek», degen Roberto Speranza.

Asylynda, úkimettiń vaksınaǵa qarsylardy qatań karantınmen, odan qalsa, jappaı vaksınalaýmen qorqytyp otyrǵany anyq. Olar bul qysymdy údetip te jatyr.

Italııa eńbek mınıstri Andrea Orlando baspasóz máslıhatynda mindetti vaksınalaýǵa toqtalǵan. Mınıstrdiń aıtýynsha, PTR synamasyn tapsyrý talaby áli de kúshin joımaıdy.

Bul sheshim, álbette, Italııanyń demokratııalyq bedeline nuqsan keltireri sózsiz. Onyń ústine qazan aıyna jergilikti saılaý josparlanǵan. Soǵan qaramastan, Italııa halyq pikirimen sanaspaı, mindetti vaksınalaýdy engizgen alǵashqy eýropalyq memleket bolmaq.

Árıne, Italııanyń mundaı sheshim qabyldaýyna sebebi joq emes. Maýsymda karantın talaptaryn jeńildetkeni sol edi, vırýs juqtyrǵandar sany 5 500-den 40 000-ǵa deıin ulǵaıyp shyǵa keldi. Al ekpe saldyrǵandar sany, kerisinshe, azaıyp ketti. Sáýirde aptasyna 4 mıllıon azamat vaksına ektirip júrse, tamyzda bul kórsetkish 2 mıllıonǵa deıin quldyrady.

Qazirgi statıstıkaǵa nazar salsaq, eldegi 12-ge tolǵan azamattardyń 74 paıyzy tolyqtaı ekpe saldyrǵan. Degenmen, 50-den asqan 3,5 mln azamat áli de vaksınaǵa qarsy kórinedi. Olardyń kóbi – Sısılııa turǵyndary. Al ol aımaqtaǵy jaǵdaı máz emes. Naýqastar kóp, al jergilikti aýrýhanalarda oryn joq.

Joǵaryda sóz bolǵan sheshim mektepte jumys isteıtin­der­den áldeqashan talap etilgenin eskersek, qazannyń ortasyna deıin halyqtyń 81-82 paıyzy ekpe alyp úlgeredi dep josparlanyp otyr. Alaıda memlekettik basqarý mınıstri Renato Brýnetta bul kórsetkish ujymdyq ımmýnıtet úshin tym az degen pikirde. Onyń aıtýynsha, kúzde kún salqyndap, vırýs sırkýlıasııasy kúsheıedi. Sol kezde indettiń jedel taralýy ábden múmkin. Sondyqtan mınıstr vaksınalaýdy jedeldetý kerek dep eskertti.

Osy oraıda bir aıta keterligi, Eýropa odaǵynyń ÚEU azamattyq bostandyǵy boıynsha sarapshysy Orsolı Raıh vaksına alýǵa mindetteý adam quqyǵyn shekteý retinde qarastyrylmaıdy dedi.

«Memleketter ár azamatyn qorǵaýǵa mindetti. Degenmen, bul jan-jaqty zerttelgen qadam bolýy kerek. Vırýsty jaı ǵana betperde taǵyp jeńý múmkin bolsa, onda vaksınanyń qajeti joq der edik. Túptep kelgende, lokdaýndar da adam quqyǵyn shekteýdiń bir túri emes pe?», dedi ol.

Dese de vaksına alýǵa májbúrleýge qarsy azamattar Adam quqyǵy men ómirge qatynas quqyǵy boıynsha Eýropa konvensııasyna júgine alady. Biraq sot mindetti vaksınalaýǵa qarsy emes. Máselen, osy másele boıynsha bıylǵy jyl basynda Chehııaǵa qarsy aryz berilip, Adam quqyǵy boıynsha Eýropa soty vaksına alýǵa májbúrleý saıasatyna qoldaý bildirgen bolatyn.

Sońǵy jańalyqtar

Qarsylasyn 7 raýnd boıy sabady

Kásipqoı boks • Búgin, 10:32

Indonezııada jer silkindi

Álem • Búgin, 09:32

Úshinshi jeńilis

Jekpe-jek • Búgin, 09:02

Josparyn joqqa shyǵardy

Kásipqoı boks • Keshe

Kópirden sekirip ólmek boldy

Aımaqtar • Keshe

Úzdik ondyqta Golovkın joq

Kásipqoı boks • Keshe

Mektep oqýshysy mert boldy

Aımaqtar • Keshe

Jekpe-jeksiz ótken alǵashqy jyl

Kásipqoı boks • Keshe

Uqsas jańalyqtar