Beken QAIRATULY«Egemen Qazaqstan»
605 materıal tabyldy

Rýhanııat • 26 Sáýir, 2021

Kúltóbe qazynalary

2008 jyldan bastap Mádenıet jáne sport mınıstrligine qarasty Qazaq ǵylymı-zertteý mádenıet ınstıtýty Túrkistan qalasyndaǵy ortaǵasyrlyq Kúltóbe qalashyǵyna arheologııalyq qazba jumystaryn júrgizgen edi. Jaqynda bul qalashyqtan erte ǵa­syr­larǵa tán kóptegen jádiger ta­bylyp, olar túgeldeı «Áziret Sul­tan» memlekettik tarıhı-mádenı qo­ryq-mýzeı qoryna qabyldandy.

Rýhanııat • 23 Sáýir, 2021

Shúkirshilik

Adam balasynda shúkirshilik deıtin uǵym bar. Burynǵy atalarymyz ózderiniń ómir súrý ádebin «qıyndyq kelse sabyr etemiz, jaqsylyq kelse shúkir etemiz» dep baǵamdaǵan. Demek «sabyr» men «shúkir» uǵymdary – qaı zamanda, qaı dáýirde de bolsyn adamzattyń rýhanı tiregi hám adaspas, adastyrmas temirqazyǵy.

Rýhanııat • 22 Sáýir, 2021

«Iаsaýı izimen» ekspedısııasynyń kókjıegi keńeıedi

Mádenıet jáne sport mınıstrligi «Áziret Sultan» memlekettik tarıhı-mádenı qoryq-mýzeıi uıymdastyrǵan «Iаsaýı izimen» ǵylymı-tanymdyq ekspedısııasy Túrki elderine ortaq jobaǵa aınalatyn boldy.

Rýhanııat • 22 Sáýir, 2021

«Ýkaznoı molda»: Ol kim?

Patshalyq Reseı dáýirinde qazaq dalasyn otarlaýshylar basty qarsylyq musylman dini tarapynan týyndaıtynyn jaqsy bildi. Tarıh ǵylymdarynyń doktory, professor Serik Máshimbaev reseılikter tarapynan qazaqtardy dinı otarlaý isin zertteı kele: «Otarlaýshylar  ıslam dini shyn máninde ulttyq tutastyqty ustap turatyn ǵalamat kúsh ekenin túsindi. Dinsizdik – sanany máńgúrttikke ákelip, jat órkenıetke bas ıgizip, mádenı-rýhanı assımılıasııaǵa ushyratyp, nadandyqqa qaldyryp, halyqty ultsyzdyqqa dýshar etetin óte qaýipti dert ekenin jaqsy bildi. Mine, osydan Reseıdiń shoqyndyrý men orystandyrý saıasatyn qalyptastyrýdaǵy basty maqsaty osyndaı boldy»,  deıdi.

Rýhanııat • 21 Sáýir, 2021

Jaqsynyń aty ólmeıdi...

Túrik ǵulamasy Jálaladdın Rýmı: «Jaqsy adamnyń qabirin jerdiń betinen izdemeńder, ol óziniń týǵan halqynyń jú­­regine jerlenedi», degen eken. Al atam qazaq bolsa, «Jaqsynyń aty ól­meıdi, ǵalymnyń haty ólmeıdi» depti. Osyn­daı aty da ólmegen, haty da óshpegen jaq­sy­lardyń biri marqum Aqseleý Seı­dim­bek edi. Jaryqtyq ult rýhanııaty men má­denıetine úlken úles qosty. Nebir keleli kezdesýlerde mańdaıy jarqyrap, salaly saýsaqtary kúmis tutqaly aq taıaǵyn qy­syp ustap, keń zalǵa selkeýsiz kóz tas­tap otyrar edi. Qazir bul kúnder kelmeske ket­ti. Biraq eldiń júreginde Ahańnyń elesi qaldy.

Rýhanııat • 19 Sáýir, 2021

Sáresiniń berekesi

Qasıetti Ramazan aıynyń bereketi – tańǵy sáresin ishý. Qazaqsha aıtqanda, «aýyz bekitý» asy. Buny arabsha «sýhýr» deıdi. Sáresi ýaqytynda óte kóp bereketter bar, - deıdi ıslam ǵulamalary. О́ıtkeni, qasıetti aıda sáresin ishý tek musylman balasyna násip bolǵan. Mundaı berekeli as basqa kitap ıelerine buıyrmaǵan.

Rýhanııat • 19 Sáýir, 2021

Ilim adamǵa ne úshin qajet?

Ilim óte qundy dúnıe. Shynaıy ilim adamǵa óz álsizdigin, kemshiligin jáne Rabbynyń ústemdigin, ulylyǵyn kórsetedi. Jaratýshysyna bolǵan qorqynyshyn jáne quldarǵa bolǵan qarapaıymdylyǵyn arttyrady. Quldardyń aqylaryna mán beretin bolady. Osyndaı ilimdi úıretý jáne úırený paryz. Bul paıdaly ilim. Ilim yqylaspen ǵıbadat jasaýǵa sebep bolady. Ilimniń emi eki nárseni bilýmen iske asady. Birinshisi, ilimniń qundy, abyroıly bolýy, salıh nıetke baılanysty. Ilimdi nadandyqtan jáne nápsiniń qalaýynan qutylý úshin úırený kerek.

Tanym • 14 Sáýir, 2021

Qazaqtyń alyptary

Ataqty balýan, dalanyń bulshyq eti atanǵan Qajymuqan Muńaıt­pasulynyń týǵanyna bıyl 150 jyl tolyp otyr. Bul data respýb­lıka kóleminde keńinen atap ótilý­de. Balýan sózi qazaq tany­myn­da er, batyr, qaısar, kúshti, halyq­­tyń qorǵany degen sııaqty uǵym­darǵa úıles keledi.

Rýhanııat • 13 Sáýir, 2021

Keshirim aıy keldi

«Zor súıinshi aıtaıyn, Musylman bolyp týǵanǵa. Islam dinin qýǵanǵa...» dep Maılyqoja babamyz jyrlaǵandaı, ıslamdy dinim, Muhammedti paıǵambarym dep tanyǵan múminder úshin qasıetti Ramazan aıy týdy. Allaǵa boıusynýshy qaýym bul aıdy «Aılardyń sultany» dep erek­she áspettese, úlken sahaba Abdýlla Abbas «kúnderdiń qaıyrlysy – juma, aı­lar­dyń qaıyrlysy – Ramazan» degen eken.

Rýhanııat • 12 Sáýir, 2021

Orazanyń ár sáti saýap

Kópten kútken Ramazan da kelip jetti. Bul Allanyń meıirimi tógi­lip, jumaqtyń esigi aıqara ashy­latyn, saýaptar eselenip ja­zy­latyn sharapaty men sha­pa­ǵaty mol aı.