Elbasy memlekettik organdar basshylary men óńir ákimderiniń qatysýymen ótken keńeste osylaı dedi
Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń tóraǵalyǵymen eldiń 2016 jylǵy 4 aıdaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damý qorytyndylaryna arnalǵan keńes ótti, dep habarlady Prezıdenttiń baspasóz qyzmeti.
Ortalyq memlekettik organdardyń basshylary, oblystardyń jáne Astana men Almaty qalalarynyń ákimderi qatysqan keńeste eldiń 4 aıdaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damý qorytyndylary, negizgi memlekettik baǵdarlamalardy óńirlerde júzege asyrý máseleleri, Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵyn merekeleýge daıyndyq barysy talqylandy.
Memleket basshysy ekonomıkadaǵy qıyndyqtarǵa qaramastan, eldiń óńdeýshi ónerkásibinde ósim baıqalyp otyrǵanyn, aýyl sharýashylyǵynda kólem 2,6%-ǵa, kólik salasynda 4%-dan asa, qurylysta 6,5%-ǵa ulǵaıǵanyn atap ótti.
– Eldiń toǵyz óńirinde óndiris kóleminiń ósimi qamtamasyz etildi. Byltyr ınvestısııalar ındýstrııalandyrý baǵdarlamasynyń basymdyǵy bar salalarynda, sonyń ishinde mashına jasaý óndirisinde 7 esege, tamaq ónerkásibinde 30%-ǵa, munaı óńdeý ónimderi óndirisinde 81%-ǵa ósti. Bul – atalǵan salalarǵa tikeleı shetel qarajatyn salýdyń nátıjesi. Jalpy, negizgi kapıtalǵa salynatyn ınvestısııalar el boıynsha 15%-ǵa artty. Bul ınvestorlar tarapynan múddeliliktiń saqtalyp otyrǵanyn aıǵaqtaıtyn kórsetkish, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.
Nursultan Nazarbaev egis naýqany aıasynda eldiń aýyl sharýashylyǵy ónimin óndirýshiler barlyq qajetti nársemen qamtamasyz etilgenine, soǵan baılanysty bul salada jaqsy nátıjelerge úmit artýǵa bolatynyna nazar aýdardy.
Qazaqstan Prezıdenti áleýmettik saladaǵy oń kórsetkishterge de toqtaldy.
– Biz jumyssyzdyqtyń artýyna jol bermeı, onyń deńgeıin burynǵy 5 paıyzdyq deńgeıde saqtaı aldyq. Bıýdjet túsimderiniń qysqarǵanyna qaramastan, men memlekettiń barlyq áleýmettik mindettemelerin oryndaýǵa naqty tapsyrma berdim. Halyq turmysynyń tómendeýine jol berýge bolmaıdy. Bul – barlyq deńgeıdegi memlekettik organdardyń negizgi mindeti. Biz bıyl bıýdjet salasy qyzmetkerleriniń jalaqysyn bilim berý salasynda – 29%-ǵa, densaýlyq saqtaý salasynda – 28%-ǵa, ózge salalarda 40%-ǵa kóterdik. Stýdentterdiń stıpendııalary, sondaı-aq, múgedektikke jáne asyraýshysynan aıyrylýǵa baılanysty járdemaqy kólemi 25%-ǵa ulǵaıdy. Shoǵyrlanǵan zeınetaqy tólemderiniń kólemi 9%-ǵa kóterildi. Osynyń bári daǵdarysqa qarsy ýaqtyly qabyldanǵan sharalardyń nátıjesi bolyp tabylady, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Memleket basshysy Bes ınstıtýttyq reforma aıasynda qurylymdyq ózgerister júrgizilip jatqanyn, olar ekonomıkanyń kez kelgen jahandyq syn-qaterge qarsy turý qabiletin nyǵaıtýǵa baǵyttalǵanyn aıtty.
Nursultan Nazarbaev daǵdarysqa qarsy sharalardyń mańyzdy bóligi ındýstrııalandyrý jáne «Nurly Jol» memlekettik baǵdarlamalaryn júzege asyrý bolyp sanalatynyn aıtty.
– Indýstrııalandyrýdyń alty jylynyń qorytyndysy boıynsha barlyq óńirde 900-ge jýyq jańa kásiporyn iske qosyldy. Dál osy kásiporyndardyń jumysy ekonomıkamyzdyń qazirgi jaǵdaıyna tirek boldy. Bul rette iske qosylǵan kásiporyndardyń bári birdeı jobalyq qýatyna jetken joq. Máselen, 21 joba toqtap tur, 13 joba problemaly nysan retinde tizimnen shyǵarylǵan. Bıylǵy tórt aıdyń statıstıkasy ındýstrııalandyrý baǵdarlamasyn júzege asyrý nashar júrgizilip, ekonomıkany ártaraptandyrý isimen aınalyspaǵan jerde quldyraý bolatynyn kórsetip otyr. Kemshilikterdi eskere otyryp, baǵdarlamany júzege asyrý qaǵıdattaryn básekege qabilettilik, bıznes-modeldiń tıimdiligi men qarjy nátıjeliligi ólshemderi negizinde qaıta qaraý qajet. Qaıtarymy bolatyn jobalardy ǵana qarjylandyrý kerek, – dedi Memleket basshysy.
Qazaqstan Prezıdenti bıylǵy ekonomıkalyq saıasattyń ustyny «Nurly Jol» memlekettik baǵdarlamasy bolǵanyna nazar aýdardy.
– Ol óziniń áleýmettik salaǵa baǵdarlanǵandyǵymen mańyzdy. Biraq muny ákimderdiń bári birdeı túsinbegen sııaqty kórinedi. Baǵdarlamany júzege asyrýǵa qarjy bólý jóninde men aqpanda habarlaǵan bolatynmyn. Bıyl 840 mıllıard teńge bólý qarastyrylǵan, naýryzda qyzý jumys júrip jatýy tıis edi. Alaıda, búginde osy qarajattyń óńirlerge tek 8%-y túsken, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Memleket basshysy «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy aıasyndaǵy ınfraqurylymdyq jobalar qurylysy boıynsha jumystyń tıisti deńgeıde bastalmaǵanyna da nazar aýdardy.
– «Jol kartasyna» baǵyttalǵan aqsha baspana, jol, aýrýhana, sýmen qamtý nysandary qurylysy arqyly halyqqa qyzmet etýi jáne paıda ákelýi tıis, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.
Nursultan Nazarbaev 2015-2019 jyldarǵa arnalǵan «Nurly Jol», sondaı-aq, «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy-2020» baǵdarlamalaryn júzege asyrýǵa bólinetin qarajatty ýaqtyly jáne sapaly ıgerýdi qamtamasyz etýdiń mańyzdylyǵyna da toqtaldy.
Budan bólek, oblystardyń, Astana men Almaty qalalarynyń ákimderine jumys oryndarynyń saqtalýyn, óndiristik kásiporyndardyń turaqty jumysynyń qamtamasyz etilýin jáne olardyń óndiretin ónimderiniń oblysaralyq kooperasııa arqyly da jetkizilýin qadaǵalaý tapsyryldy.
Qazaqstan Prezıdenti 5 mamyrdaǵy keńes barysynda óziniń birqatar mańyzdy tapsyrma bergenin eske saldy.
– Men jer týraly zańnamanyń birqatar erejeleriniń iske asyrylýyn toqtatý týraly jarlyqqa qol qoıdym. Tıisti komıssııa qurylyp, óz jumysyn bastady. Onyń alǵashqy otyrysy zor rezonans týdyrdy. Komıssııa músheleri jer týraly zańnamany jetildirý jónindegi úılesimdi ustanymdaryn ázirleýge tıis. Jer úshin shynymen jany aýyratyndardyń bári óz sózin aıtýy kerek, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Osy oraıda Memleket basshysy oblystardyń, Astana men Almaty qalalarynyń ákimderine bul máseleni halyq arasynda túsindirý jumysyn belsendi túrde júrgizýdi tapsyrdy.
Sondaı-aq, Nursultan Nazarbaev alda kele jatqan Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵy qazaqstandyqtarǵa jáne búkil álemge jetken jetistikterimizdi kórsetýde jaqsy múmkindik beretinin aıtty.
– Elimizdiń jetistikterin baǵalaı bilý qajet, bolashaq urpaq onymen maqtanýǵa tıis. Osy kezeńde bizge syrttan synaı qarap otyrǵandar kóp. Biz álem aldynda uıatqa qalmaı, kúrdeli máseleni syndarly únqatysý arqyly sheshe alatynymyzdy pash ete bilýimiz qajet. Alǵa qoıǵan maqsatyna jumyla umtylatyn el ekenimizdi kórsetýimiz kerek, – dedi Memleket basshysy.