El aldynda esep berdi

Premer-Mınıstrdiń orynbasary – Aýyl sharýashylyǵy mınıstri Asqar Myrzahmetov Taldyqorǵanda aýyl sharýashylyǵy salasy qyzmetkerlerimen, jergilikti atqarýshy organdar jáne barlyq deńgeıdegi qoǵamdyq uıymdar ókilderimen kezdesip, esep berdi. Sonymen qatar, oblystyq ákimdiktiń májilis zalyndaǵy 350 adamnan tys respýblıka boıynsha 1700-den astam adam beınebaılanysta boldy. «Esep berý kezdesýimdi Almaty oblysynan bastaýym kezdeısoq emes. Almaty oblysy – elimizdiń barlyq aýyl sharýashylyǵy baǵyty qamtylǵan iri agrarlyq óńir. Munyń dáleli – respýblıkamyzda óndiriletin aýyl sharýashylyǵy óniminiń 16,7 pa­ıyzy jetisýlyqtar úlesinde. Bul elimizdegi joǵary kórsetkishterdiń biri bolyp sanalady» dep bastaǵan sózin vıse-premer odan ári bylaı sabaqtady. «Elimizde aýyl sharýashylyǵy óniminiń kólemi 2015 jyly onyń aldyndaǵy jylmen salystyrǵanda 3,4 paıyzǵa artyp, 3,3 trln. teńgeni qurady. Onyń ishinde mal basy jyl saıyn ortasha eseppen 3 paıyzǵa ósip otyrdy. Tamaq ónimderin óndirý kólemi ótken jyly 1,0 trln. teńgeden asty. Sala boıynsha negizgi kapıtalǵa tartylǵan ınvestısııa 28 paıyzǵa artyp, 56 mlrd. teńgeni qurady. Bul rette, eń úlken úles Ońtústik Qazaqstan oblysynda 28 paıyzdy, Almaty oblysynda – 12 paıyzdy, Qostanaı oblysynda 9 paıyzdy qurady. Jalpy aýyl sharýashylyǵyna quıylǵan ınvestısııalar kólemi 167 mlrd. teńgege jetti. Osy oraıda atap ótýge turarlyq jaǵdaı, tartylǵan ınvestısııalardyń 80 paıyzy – taýar óndirýshilerdiń óz qarajaty. Bul kórsetkish 2015 jyly 138 mlrd. teńgege jetti. Sóıtip, agrarlyq sektor bıznes úshin jyl ótken saıyn tartymdy bolyp keledi. Sondaı-aq, byltyrǵy jyly 13,7 mln. tonna bıdaı, 2,7 mln. tonna arpa jáne basqa daqyldar jınaldy. 174 myń tonna qant qyzylshasy óndirildi. Bul aldyńǵy jylmen salystyrǵanda 7 ese artyq. Árıne, tátti túbir ósirýde Jetisý óńiriniń úlesi zor. Memleket basshysynyń tapsyrmasy bo­ıynsha ósimdik sharýashylyǵyn ártaraptandyrý maqsatynda bıdaı alqaptary qysqartylyp, mal azyǵy jáne eksportqa baǵyttalǵan daqyldar alańy keńeıtilýde. Jekelegen taýarlar boıynsha ishki tutynymdaǵy otandyq óndiris úlesi áli de tómen deńgeıde qalyp otyr. «Agrobıznes-2020» baǵdarlamasyn iske asyrýdyń birinshi baǵyty «Qarjylyq saýyqtyrý» boıynsha bereshek somasy 520,0 mlrd. teńgeni quraıtyn 404 sýbektiniń ótinimderi maquldanǵan. Statıstıkalyq derekter boıynsha respýblıkadaǵy sýarmaly egistik alańy 1,6 mln. gektardy qurap, ósimdik sharýashylyǵy jalpy óniminiń 7 paıyzdan astamyn qamtamasyz etti. Sý sharýashylyǵy nysandaryn jóndeýge ınvestısııalardyń tapshylyǵy, sýǵa qoıylǵan tarıfterdiń tómendigine baılanysty fermerlerdiń sýdy únemdeýge degen yntasynyń bolmaýy, sondaı-aq, sýarmaly jerlerdiń jaı-kúıine jetkilikti deńgeıde baqylaýdyń bolmaýy negizgi sebebi bolyp tabylady» dep esepti baıandamasyn aıaqtaǵan soń Asqar Myrzahmetov suraqtarǵa jaýap berdi. Almaty oblysy, Alakól aýdanynyń fermerleri, olardyń Aqmola, Ońtústik Qazaqstan jáne taǵy basqa óńirlerdegi áriptesteri aýyl sharýashylyǵy daqyldaryn ósirýge qajetti sýbsıdııa bólý máselesin kóterdi. Osy máselege oraı bergen jaýabynda A.Myrzahmetov aǵymdaǵy jyly Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginde 36 mlrd. teńge kóleminde sharýalarǵa sýbsıdııa bólý máselesi qaralyp jatqanyn aıtty. Sonymen qatar, janar-jaǵar maımen qamtý máselesi týraly da naqty jaýap berdi. Nurbol ÁLDIBAEV, «Egemen Qazaqstan» TALDYQORǴAN