16 Shilde, 2016

Úsh tilde sóıleıtin qalam

910 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin
zerek2.jpg-1 2-7 jas aralyǵyndaǵy bal­dyrǵandardyń tilin ustartyp, dúnıetanymyn keńeıtetin «Zerek» atty qalam týraly biz osydan tórt jyl buryn jazǵanbyz. Biraq bul sóıleıtin qalam ol kezde tek bir-aq tildi edi. «Zerek» alǵashynda tek qazaqsha sóıleıtin. Endi joba avtorlary zaman talabyn eskerip, «Zerekti» úsh tilde sóıleıtin qalamǵa aınaldyrdy. Demek, «Zerekteı» dosy bar baldyrǵan qazaq, orys jáne aǵylshyn tilderinde qarip tanyp ári oılaý kókjıegin keńeıte alady. Bul degenińiz, «Zerek» tek balanyń dosy ǵana emes, tip­ti ata-ananyń ózine qolǵanat degen sóz. О́ıtkeni, «Zerek» – bal­dyr­ǵandardy ózdiginen damytý jáne qazaq, orys, aǵylshyn til­derin úıretý úshin sýretti kitap­shalardy daýystap oqıtyn qurylǵy. Búldirshinderdiń oı-órisin damytý maqsatynda ja­salǵan bul júıe – arnaıy mamandar men pedagogtardyń uzaq jylǵy izdenisiniń jemisi. Osy keremet qalamdy jasaǵan óner­tapqyshtardyń biri – Aqjaıyq aýdanyndaǵy Abaı atyndaǵy mektep-gımnazııanyń 2004 jyl­ǵy túlegi Abzal Qadyrbaev. «Ze­rekti» joba avtorlary keler jy­­ly Astanada ótetin halyqaralyq EKSPO-2017 kórmesine qatys­tyrmaq nıette. Sonymen, sóıleıtin qalamnyń ereksheligi nede? Paıdalaný týraly nusqaýlyqta kórsetilgendeı, sóıleıtin qalam – ınnovasııalyq tehnologııanyń sapaly jáne qaýipsiz elektrondy ónim. Onyń atqaratyn qyzmeti de az emes. 2-3, 4-5 jáne 6-7 jastaǵy balalarǵa arnalǵan derbes sýretti kitap­shalardy paıdalana otyryp, qalamdy oǵan tıgizý arqyly balanyń ózin qorshaǵan ortany tanyp-bilýine jol ashylady. Osylaısha, «sıqyrly» qalamsap ár balany úsh tilde birdeı er­kin, jatyq sóı­leýge, sóz­dik qoryn ba­ıy­týǵa, oqý­ǵa, esep­­ter shy­ǵa­rýǵa, taq­­paq­tar jat­taýǵa, án shyr­qaý­ǵa baýlıdy. Sýretterdi paıdalaný arqyly dy­bys pen áýen­ge toly ınte­rak­tıvti sa­baq alý­ǵa bolady. Sýretti kitapshalar men sóıleıtin qalam – balalardy jan-jaq­ty damy­tý úshin ata-ana­lar­ǵa tap­tyrmas kó­mekshi. Onyń qun­dylyǵy – balalar mektepke barǵansha kóp sózdi, sóılemderdi, sandardy jattap alyp, saırap turady. «Balabaqshada bolsyn, úıde bolsyn, sóıleıtin qalam men sýretti kitapshalardyń sábıge be-reri mol» dep pikir bildiripti pedagogıka ǵylymdarynyń kandıdaty, professor Jánııa Nurjan. Sondaı-aq, sóıleıtin qalamdy kompıýterge USB arqyly qosyp, jady kartasyna án jazyp, ony MR3 kartasy arqyly tyńdaı da alasyz. Júıedegi shaǵyn kólemdi SD kartasyn ózgertýge jáne oǵan baǵdarlama júıesindegi oqý materıaldaryn engizýge, óz qalaýyńyz boıynsha SD kartaǵa áýen ornatýǵa bolady. Buǵan qosa «Zerek» – ekologııalyq talapqa saı taza materıaldardan jasalǵan naǵyz qaýipsiz qalam! Ásel ÁMZEQYZY, jýrnalıst ORAL