Tapsyrysta tosyrqaý bar

Bilim jáne ǵylym mınıs­trliginiń talaby boıynsha oqý­shylar jańa oqý jylyn biryńǵaı úlgidegi kıimmen qarsy almaq. Bul másele «Bilimdi el–Máńgilik el!» taqyrybymen ótken muǵa­limderdiń respýblıkalyq tamyz keńesinde de aıtyldy. Ondaǵy maqsat – shákirtter arasynda áleýmettik, múliktik jáne basqa da teńsizdikterdi boldyrmaýǵa tyrysý, etıkalyq-estetıkalyq mán-mazmunyn barynsha eskerý. Mektep for­masynyń túsi men stıli tapsyrys berýshiniń talǵamyna yńǵaılastyrylǵanymen, ortaq standarttyq kórsetkishter saq­talýy tıis.Máselen, kıim­ge bir­yńǵaı tús gammasy tań­da­lady, úsheýden artyq tústi aralastyrýǵa ruqsat joq. Klı­­mattyq jaǵdaı, oqý ǵıma­ra­tyndaǵy temperatýralyq re­jim eskeriledi. Jartylaı jún já­ne maqta, kıiske tózimdi, antı­bakterııalyq qasıetteri bar matalar qoldanylady. Otandyq jeńil ónerkásip óndirýshilerinen satyp alý usynylady. Mektep formasynyń túsin, úlgisin bilim beretin uıym, qoǵamdyq keńes aıqyndaıdy, ıaǵnı ata-analar jınalysynyń hattamasymen bekitiledi. Mine, oqýshylar men ata-analar úshin osyndaı kóptegen jeńildikter qarastyrylǵan. Bul mindetter ótken oqý jylynyń sońyna deıin sheshilýge tıisti bolatyn. Endigi kezekte tapsyrys alýshylardyń jumystary               1 qyrkúıekke deıin uzartyldy. Oblystyq bilim basqarmasy basshylarynyń aıtýynsha, 70 myńǵa jýyq oqýshyny kıim-keshekpen qamtamasyz etýge jer­gilikti shaǵyn jáne orta ká­sip­­kerliktiń múmkindikteri tolyq jetedi. Bul iske óńirlik tigin­shilermen qatar kókshetaýlyq «Arman», qostanaılyq «Batyr», almatylyq «Bolashaq» tigin fabrıkalary tartylǵan. Pet­ropavl qalasyndaǵy «S.N.So­kırko» jeke kásipkerligi – bul naýqannyń bel ortasynda júr­genderdiń biri. Máseleniń mánine tereń boılaý úshin kásiporynnyń jetekshisi Sergeı Sokırkoǵa jolyqqan edik. – Bizdiń ónimderimiz «Mehovaıa radýga» taýar belgisimen tanymal. Mektep oqýshylarynyń kıim-keshekterin tigý salasynda tájirıbemiz mol. Kenjelep qalǵan qazaqstandyq jeńil ónerkásip úshin básekelestikke túsý ońaıǵa soqpasa da, qıyndyqtardy eń­serýdiń joldaryn talmaı qaras­tyryp kelemiz, – deı kelip, Sergeı Nıkolaevıch birneshe mektepke óz qyzmetterin usynǵanyn, tapsyrys sapasyna erekshe kóńil bólinetinin jetkizdi. Desek te, kásipker respýb­lıkalyq vedomstvo tarapynan belgilengen shara aıasynda oryn alǵan olqylyqtardy da jasyrmady. Atalmysh kásiporyn óz múmkinshiligin esepteı otyryp aýdandardy qosqanda 10800 oqýshyny kıindirý mindettemesin alǵan. Alaıda, búginde oblys ortalyǵynan túsken tapsyrys josparly jumystyń úshten birin ǵana qamtıdy. О́ıtkeni, ata-analardyń kóbiniń jaıbaraqat, asyqpaı otyrýyna qaraǵanda daıyn ónimdi satyp alamyz degen syńaıly. Tapsyryspen tigilgen buıymnyń artyqshylyqtaryn eskermeıtin tárizdi. Kez kelgen bıznesti damytý, isti ilgeriletý qarjyǵa kelip tireletini belgili. Kásiporyn bul naýqandy oıdaǵydaı ótkizý maqsatymen táýekelge bel býǵan, qajetti shıkizat satyp alýǵa bank­ten nesıe alǵan. О́tken oqý jyly qabyldanǵan tapsyrystardyń baıaýlyǵyna qarap nesıe qar­jysyn óteý ońaıǵa soqpaıtyn sekildi. Jarty jyl buryn ázirlik sharalaryn qarastyrǵanmen, tyǵyryqqa tirelip otyrǵan jaılary bar. Sebebi, matalardy satyp alý, kıim úlgileri men pish­peleriniń syzbasyn jasaý kóp ýaqytty alady. Jeńil ónerkásip salasyna memleket tarapynan jeńildikter kórsetilse, artyqtyq etpes edi. – Tutynýshylardyń kez kelgen talabyn oryndaýǵa ázirmiz. Jańa oqý jyly da jet­ti. Keshigip túsken tapsyrys­tar oqýshylardy da, bizdi de qatty ábigerge salady. Bizdi ata-analardyń jaıbaraqattyǵy tańǵaldyrady, – deıdi kásipker. Bul synnyń qala mektepterine úlken qatysy bar.Kásipker óz jumysyn úılestirý úshin mektep dırektorlarymen kezdesken, elektrondy poshta arqyly birneshe márte hat joldaǵan. Biraq birqatar basshylardyń samarqaýlyǵy basym. Tyǵyryqqa tireıtin mundaı oralymsyz kórinister basqa da tigin she­ber­hanalaryna tán. «Eńbek-Qyzyljar» kásipornynyń ón­diris sheberi Gúlmıra Ham­zına: «Biz №6 mekteppen kelisim ja­sasqan edik. Tapsyrys mól­she­ri 65 paıyz ǵana. Basqa da maqsatty josparlarymyz bol­ǵandyqtan, keshikken tapsyrysty qabyldaýǵa múmkindigimiz joq. Bir ańǵarǵanym, ata-analar men mektepter bilim salasyndaǵy jańǵyrtýlardy tolyq uqpaǵan syńaıly. Keıbiri jyldaǵydaı qolǵa ilikkenin satyp alamyz dep oılaıdy. Qazir oǵan jol berilmeıtinin este myqtap saqtaý kerek», – deıdi sheber. Bizdiń buǵan alyp-qosarymyz joq. Gúlgúl QÝATQYZY, jýrnalıst Soltústik Qazaqstan oblysy