Áýlıekólge Ahań keldi!

Áýlıekól kentiniń qaq ortasynda ultymyzdyń rýhanı ustazy, Alash ardaqtysy, qazaq til bilimi men ádebıettaný ǵylymdarynyń negizin qalaǵan, túrkitanýshy Ah­met Baıtursynulyna eskert­kish-bıýst ashyldy. Eskertkishtiń ja­mylǵysyn oblys ákimi Arhı­med Muhambetov, akademık Ken­jeǵalı Saǵadıev jáne Ahmet Baı­tursynulynyń týysqany Qazym­bek Spanov aqsaqal sypyrǵannan keıin talasa-tarmasa gúl qoıǵan, tas músinniń tuǵyryn sıpalaǵan áýlıekóldikterdiń umtylysy ke­meń­ger tulǵaǵa qurmetten bu­ryn Ahańa degen saǵynyshty bil­dirgendeı jınalǵan qaýymdy erekshe sezimge bóledi. Áýlıekólge Ahańnyń ózi kelip qalǵandaı qýanysh kóńilderdi aralap ketti. Ahmet atamyzdyń nemeresi Aıman apa da kóz jasyna erik berdi. Ahmet Baıtursynuly tek áýlıe­kóldikterge emes, ısi qazaqqa, tipti jalpy túrki jurtyna ortaq tulǵa. Biraq áýlıekóldikterge Ahańnyń esimi tym ystyq. Orynbordan bilim alǵan jas Ahmet 1905 jyly Áýlıekóldegi mektepte ustazdyq jolyn bastaǵan bolatyn. El aýzynda qalǵan áńgime boıynsha bozbala Ahmet jary Bádrısafany da osy jerden tapsa kerek. Ahańnyń bul óńirde osylaı tabanynyń izi qalǵan. Sondyqtan bolar, qyzyl saıasat kezinde Semıozer atanyp ketken poselkeniń Áýlıekól aty táýelsizdiktiń eleń-alańynda qal­pyna keltirilip, osyndaǵy ortalyq uzyn kóshege Ahmet Baıtursynuly esimi berilgen edi. Sol kósheniń boıynda ult ustazy eskertkishiniń bolýy suranyp turǵandaı edi. – «Kóp túkirse – kól» degen, muny qazynanyń qazanyna qarat­paı, Ahań urpaqtary qarjy jınap, ózimiz ornattyq. Eskertkishti Arqalyq qalasynda turatyn belgili músinshi Ábilbek Uzaqov jasady, – deıdi osy ıgi istiń bastamasyn kóterip, basy-qasynda júrgen Ahmet urpaqtarynyń biri Ibragım Aǵytaı. Eskertkish tuǵyrynda Ahmet Baıtursynulynyń týǵan kúni – 1872 jylǵy 5 qyrkúıek, atylǵan kúni  – 1937 jylǵy 8 jeltoqsan dep kórsetilgen. – Osyǵan deıin Ahmet atamyz­dyń týǵan kúni 28 qańtar dep ja­zy­lyp keldi. Eskertkishke aqı­qat týǵan kúni jazylyp, onyń ashylý saltanaty da osy kúnge oraılastyrylǵany úlken jańalyq bolyp tur. Kemeńger tulǵanyń ómirine qatysty derekterdiń bar­lyǵy da keıingi urpaqqa burma­lanbaı durys jetkeni maqul, – deıdi Almatydaǵy Ahmet Baı­tursynuly mýzeıiniń dırektory Raıhan Imahanbetova. Saltanatty shara «Ahmet Baı­tursynuly jáne Máńgilik El muraty» atty respýblıkalyq ǵy­lymı-praktıkalyq konferensııaǵa ulasty. Onda A.Baıtursynov atyndaǵy Til bilimi ınstıtýtynyń dırektory, fılologııa ǵylym­darynyń doktory, professor Myr­zageldi Malbaqov, Sh.Ýá­lıhanov atyndaǵy tarıh jáne etnologııa ınstıtýtynyń dırektory, tarıh ǵylymdarynyń doktory, professor Hangeldi Ábjanov baıan­dama jasady, qoǵam qaıratkeri, akademık Kenjeǵalı Saǵadıev sóz sóıledi. Ultymyzdyń rýhyn oıatqan kúresker, ǵalym, ustaz Ahmet Baıtursynuly týraly ǵalymdardyń mazmundy, te­reń pikirlerin jurtshylyq uıyp tyńdady. Ahańnyń ekonomıkalyq jáne fılosofııalyq oılaryn ortaǵa salǵan Kenjeǵalı Saǵa­dıev onyń álemdik deńgeıge kóte­rilgen tulǵa, danyshpan ekenin tujy­rymdady. Aqyn Serik Turǵyn­bekov jyrdan shashý shashty. Konferensııaǵa jınalǵan jurt Almatydaǵy jáne Torǵaı kentindegi A.Baıtursynuly mýzeı­leriniń uıymdastyrýymen Ahań ómiri men qyzmetinen derekter beretin qujattar kórmesin tamashalady. Munan keıin Áýlıekól jerinde Ahmet atamyzǵa as berilip, rýhyna quran baǵyshtaldy. Názıra JÁRIMBETOVA, «Egemen Qazaqstan» Qostanaı oblysy, Áýlıekól aýdany