Qostanaıǵa jumys saparymen taban tiregen Elbasy Nursultan Nazarbaev aldymen oblyspen attas aýdandaǵy «О́teýlın» sharýa qojalyǵynyń egis alqabyna bet burdy. Qazir qyrda eńbektiń qyzǵan kezi. Nurkelgen О́teýlın basqaratyn sharýashylyq bıyl 5 myń gektarǵa bıdaı, 500 gektarǵa zyǵyr, 500 gektarǵa arpa ekti. 500 gektardy parǵa qaldyrdy. Bıdaıǵa tamyz aıynyń týra ortasynan oraq salǵan sharýashylyq endi 5-6 kúnde naýqandy aıaqtaǵaly otyr.
Qyrda qyzý eńbek
Syry ketpegen jap-jańa 6 kombaın alqapty ustaradaı sypyryp keledi. Bıyl keýsen jaman emes. Nurkelgen Ábdirashulynyń naýqan aıaǵynda bıdaı gektaryna 18 sentnerden aınalyp qalady degen esebi bar, dıqannyń kóńili toq. Qazir tehnıkasynyń túr-túri bar sharýashylyqtar kúzdiń qyńyr minezinen qorqa qoımaıdy. Ozyq tehnıkalar ónimdi jumys isteıdi. «О́teýlın» sharýa qojalyǵy da solardyń qataryna ilesip qaldy. Qojalyq basshysy sońǵy jyldary tapqan tabysyn tehnıka jańalaýǵa jumsap otyrdy. Alqaptaǵy alty kombaındy lızıngpen alyp, tolyq tólep shyqty.
Memleket basshysy aýyl sharýashylyǵy ónimin óndirýmen jáne ótkizýmen aınalysatyn agrarlyq kásiporyn qyzmetimen, sondaı-aq egin alqabynyń jaı-kúıimen tanysty. Qazaqstan Prezıdentine Qostanaı oblysyndaǵy astyq jınaý naýqany men agroónerkásip keshenin damytý baǵytynda atqarylyp jatqan jumystar jóninde baıandaldy.
Qazaqstandaǵy ár tórtinshi tonna astyqty Qostanaı oblysy óndiredi. Alqap basynda dıqandarmen kezdesken Elbasy Nursultan Nazarbaev aýyl sharýashylyǵyn jańa deńgeıge kóterý kerektigin aıtty. Memleket aýyl sharýashylyǵyna qoldaý kórsetýin jalǵastyra beredi. Osy salany ǵylymnyń qazirgi zamanǵy jetistikterin eskerip, ozyq sheteldik tájirıbeni zerdeleı otyryp jetildirý qajet. Bul aýyl sharýashylyǵyn sapalyq turǵydan jańa deńgeıge kóterýge múmkindik beredi, dedi Memleket basshysy.
Alqap basynda Nursultan Nazarbaevqa bıdaı sorttarynyń kórmesi kórsetildi. Onda bıdaıdyń oblys óńirinde ósiriletin 19 sortynyń úlgisi qoıyldy. Al agrarlyq sala eńbekkerleri Qazaqstan Prezıdentine óńirge jan-jaqty qoldaýy jáne aýyl sharýashylyǵy salasynda júrgizip otyrǵan tıimdi saıasaty úshin alǵystaryn bildirdi.
Sońynda Nursultan Nazarbaev jınalǵandarǵa jemisti jumys pen zor tabys tiledi.
«Baıan Sulýdyń» bal tatyǵan táttileri
Memleket basshysynyń Qostanaıǵa sapary «Baıan sulý» aksıonerlik qoǵamynda jalǵasty. «Baıan sulý» eskiden qalǵan kondıter fabrıkasy bolǵanymen, táýelsizdik jyldary munyń tek aty ǵana emes, zaty da ózgerip, elimizdegi iri óńdeý kásipornyna aınaldy. Munda taıaý kúnderi pecheneniń birneshe túrin óndiretin bıskvıt sehy ashylatyn bolady. Oǵan Italııadan ozyq úlgidegi jabdyqtar alynyp, onyń qurastyrý jumystary júrip jatyr. Seh elimizdegi tamaq ónerkásibin ındýstrııalandyrý salasyndaǵy eń iri nysan bolyp sanalady. Bul úshin Qazaqstan Damý bankinen 20 mıllıon dollar jeńildetilgen nesıe alyndy.
Sehta jylyna 9500 tonna ónim óndiriletin bolady, 45 adamǵa jumys orny usynylady. Memlekettiń qoldaýymen ınvestısııalar tartýdyń arqasynda «Baıan sulý» kondıter fabrıkasy jylyna 65 myń tonna 250 túrli kondıter buıymdaryn óndiredi. Onyń 30 paıyzynan astamy eksportqa shyǵarylady. Jalpy, kásiporyndy osy deńgeıge kótergen ınvestısııa kólemi 3,6 mıllıard teńgeni quraıdy. Qazir elimizde ónimniń sapasy men alýan túrliligi jáne óndiristiń qýattylyǵy jóninen «Baıan sulýdyń» aldyn oraıtyn kásiporyn joqtyń qasy.
Shyǵarylǵan kólik ıesin tabady
«AgromashHoldıng» zaýyty sońǵy alty jyldyń ishinde 4000 mashına qurastyryp shyǵardy, sonyń barlyǵy da satylyp, ıesin tapty. Nursultan Ábishuly «AgromashHoldıng» AQ dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Dın Kımnen sheteldik tehnıkalar men jergilikti zaýyt qurastyrǵan mashınalardyń aıyrmashylyǵyn surady. «Sheteldik mashınalar bizdiń qurastyryp shyǵarǵan mashınalarǵa qaraǵanda 3 ese qymbat jáne olardyń tehnıkalyq shamasy 10-15 paıyzǵa tómen», dep jaýap berdi Dın Kım. Zaýyt qurastyrǵan mashınalar úshin qýatty servıs jelisin qurýdyń arqasynda ishki naryqtyń 40 paıyzyn qamtyp otyr. Aldaǵy jyly bul kórsetkishti 50 paıyzǵa jetkizý mejelengen. Sonymen qatar, «AgromashHoldıng» zaýytynyń mashına qurastyrý úderisinde qazaqstandyq úles 50 paıyzdy quraıdy.
Kórmede Elbasy jumyrtqa óndiretin jáne et óńdeıtin kásiporyndar janyna toqtady. Qaırat Maıshev basqaratyn «Jas qanat-2006» qus fabrıkasyna ótken jyldary jańǵyrtý jumystary júrgizildi. Sonyń arqasynda jylyna 220 mıllıon jumyrtqa óndiredi, 229 adam jumyspen qamtylǵan. Kelesi jyldan bastap qus etin óndiretin óńdeý jelisi iske qosylady. Al Almat Tursynov oblysta et óndirisin zamanaýı damytýǵa izdenip júrgen kásipker. Ol qurǵan «Qarasý-Et» et kombınaty et ónimderiniń túr-túrin óndiredi, Reseıge shyǵarady. «Qarasý-Et» óndirgen et ónimderi Qostanaıdaǵy jáne taǵy basqa qalalardaǵy eń úzdik meımanhanalardy qamtamasyz etedi. Elbasy, sonymen qatar, kórmede ósimdik maıyn, tez pisetin kespe, sút ónimderin, aýyl sharýashylyǵy tehnıkalaryn, kókónis óndiretin kásiporyndar ónimderin nazarynan tys qaldyrmaı, kásipkerlermen pikirlesýge ýaqyt tapty. О́nimder sapalylyǵymen, naryqta óz ornyn tabýymen tánti etti.
Munan keıin Elbasy «SaryArqaAvtoProm» zaýyty kórsetken elektromobıl mashınalaryn aralady. Negizi bul kásiporyn otandastardyń mashınaǵa degen suranysyn qamtamasyz etip otyr. Zaýyt avtobýstardyń, júk jáne jeńil júrdek mashınalardyń birneshe túrin shyǵarady. Eksportqa shyǵarylatyn Qazaqstanda jasalǵan tórt túrli mashınanyń úsheýi qostanaılyq «SaryArqaAvtoProm» zaýytyna tıesili ekenin aıtty Nursultan Nazarbaevtyń suraǵyna jaýap bergen AllurGroup dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Andreı Lavrentev. Sońǵy ýaqytta zaýyt elektromobılderdi sapqa qoıa bastady. Nursultan Ábishuly elektromobıldiń bireýiniń rýline ózi otyryp, júrgizip kórdi. EKSPO-2017 kórmesi qarsańynda Astana qalasynda elektromobılderdi elektr energııasymen qýattaıtyn 100 stansa salý jobasy qaralyp jatqanyn da jetkizdi zaýyt ókili.
Túıinder tarqatylǵanda sala damıdy
Elbasynyń Qostanaı oblysyna saparyn E.О́mirzaqov atyndaǵy fılarmonııanyń kúmbezdi zalynda jurtshylyq ókilderimen kezdesý túıindedi. Onda oblys ákimi Arhımed Muhambetov oblys óńirindegi jasalyp jatqan jumystardan habardar etti. Qunarly, qýatty Qostanaı óńirinde 1991 jyly 10 mıllıon teńgeniń ónerkásip ónimi óndirilgen eken, ótken jyly bul kórsetkish 443 mıllıard teńgeni qurady. Osynyń ózi-aq Qostanaı óńiriniń qýatyna kýá bolsa kerek.
Memleket basshysy jınalǵan qaýymdy Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵymen quttyqtap, respýblıkanyń eleýli jetistikterin atap ótti.
– Bizdiń barlyq jetistigimiz myqty irgetasqa – el ishindegi beıbitshilik pen turaqtylyqqa negizdelgen. Ulttyq birlik pen kelisim – Táýelsizdigimizdiń basty jetistigi. Saıasatta, ekonomıkada, qoǵamda, mádenıette túbegeıli ózgerister boldy. Memleketimizdiń halyqaralyq bedeli aıtarlyqtaı artty. Atap aıtqanda, syndarly syrtqy saıasatymyz jáne álemdik antııadrolyq qozǵalystaǵy barsha jurt moıyndaǵan kóshbasshylyǵymyz Qazaqstannyń BUU Qaýipsizdik Keńesiniń turaqty emes músheligine qabyldanýyna septigin tıgizdi, dedi Nursultan Nazarbaev.
Qazaqstan Prezıdenti elimiz shırek ǵasyrda álem jurtshylyǵyna tanylyp, áleýmettik-ekonomıkalyq jáne mádenı áleýetimizdiń artýyna septigin tıgizgen aýqymdy nátıjelerge qol jetkizgenine toqtaldy. Keler jyly Qazaqstan EKSPO-2017 halyqaralyq mamandandyrylǵan kórmesin TMD aýmaǵynda birinshi bolyp ótkizgeli otyr. Bul is-sharaǵa 100-den astam el jáne kóptegen halyqaralyq uıymdar qatysady. Qazaqstannyń árbir óńiri osy tarıhı oqıǵany tabysty ótkizýge qomaqty úlesin qosýy kerek, dedi Memleket basshysy.
Áńgime barysynda Nursultan Nazarbaev Qostanaı jeri Qazaqstannyń negizgi astyqty aımaǵynyń biri ekenin aıryqsha atap aıtty. Damyǵan taý-ken jáne mashına jasaý sektorlary bar iri agrarlyq-ónerkásip kesheni osy óńir úshin ǵana emes, búkil respýblıka úshin de myqty ekonomıkalyq baza bolyp sanalady. Qostanaı – aýyl sharýashylyǵy damyǵan basty óńirlerdiń biri, bul óńir elimizdiń azyq-túlik qaýipsizdigine qomaqty úles qosýda. Oblystaǵy aýyl sharýashylyǵynyń jalpy ónimi 25 jyl ishinde 295 mıllıard teńgege deıin ósti, dedi Memleket basshysy.
Qazaqstan Prezıdenti sondaı-aq óńirdiń resýrstyq áleýetine jáne damyǵan ónerkásibine nazar aýdardy. Munda asbest qorynyń 100%-y, respýblıkadaǵy alıýmınıı shıkizatynyń 98%-dan astamy jáne temir rýdasynyń 93%-y shoǵyrlanǵan. Indýstrııalandyrý jyldarynda oblysta 121 mıllıard teńge ınvestısııa tartylǵan 82 joba iske qosyldy. Osyǵan oraı 5 myńǵa jýyq jańa jumys orny ashyldy. Indýstrııalandyrý avtomobıl qurylysy men metallýrgııa sııaqty óńdeý ónerkásibiniń jańa sektorlaryn qalyptastyrýǵa múmkindik týdyrdy. 2010 jyldan beri 29 myńǵa jýyq jeńil avtokólik qurastyryldy, dedi Nursultan Nazarbaev.
Elbasyna qostanaılyqtar da jyly sózin, aqjarma tilekterin aıtty. Nursultan Nazarbaev Qazaqstannyń bolashaǵy tek birlikte ekenin atap kórsete kelip, qostanaılyqtarǵa densaýlyq, baqyt tilep, el Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵymen quttyqtady.
Názıra JÁRIMBETOVA,
«Egemen Qazaqstan»
Qostanaı oblysy
