25 qańtar kúni Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev halyqqa arnaýy úndeý joldap, memlekettik basqarýǵa engiziletin ózgeristerdiń mánin túsindirgen bolatyn. Olar tıisti zańdarǵa jáne Konstıtýsııaǵa ózgertýler jasaýdy qajet etedi. "Egemen Qazaqstan" gazeti elimiz Konstıtýsııasyna engiziletin ózgerister jobasyn jarııalady.
Joba
Qazaqstan Respýblıkasynyń Konstıtýsııasyna
ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly
1995 jyly 30 tamyzda respýblıkalyq referendýmda qabyldanǵan Qazaqstan Respýblıkasynyń Konstıtýsııasyna (Qazaqstan Respýblıkasy Parlamentiniń Jarshysy, 1996 j., № 4, 217-qujat; 1998 j., № 20, 245-qujat; 2007 j., № 10, 68-qujat; 2011 j., № 3, 29-qujat) mynadaı ózgerister men tolyqtyrýlar engizilsin:
- 26-baptyń 1 jáne 2-tarmaqtary mynadaı redaksııada jazylsyn:
«1. Árkim zańdy túrde alǵan qandaı da bolsyn múlkin jeke menshiginde ustaı alady.
- Jeke menshik quqyǵyna qol suǵylmaıdy. Menshikke, onyń ishinde muragerlik quqyǵyna zańmen kepildik beriledi. Eger Konstıtýsııada ózgeshe kózdelmese, zańdy jolmen alynǵan múlikke menshik quqyǵyn shekteıtin nemese odan aıyratyn zańdardy jáne ózge de quqyqtyq aktilerdi qabyldaýǵa jol berilmeıdi.».
- 44-bapta:
3) tarmaqsha mynadaı redaksııada jazylsyn:
«3) Parlament Májilisinde ókildigi bar saıası partııalar fraksııalarymen konsýltasııalardan keıin kelisim berý úshin Májilistiń qaraýyna Respýblıka Premer-Mınıstriniń kandıdatýrasyn engizedi; Parlament Májilisiniń kelisimimen Respýblıka Premer-Mınıstrin qyzmetine taǵaıyndaıdy; Respýblıka Premer-Mınıstrin qyzmetinen bosatady; Parlament Májilisimen konsýltasııalardan keıin Premer-Mınıstr engizgen usynýmen Úkimettiń qurylymyn aıqyndaıdy, Prezıdent derbes taǵaıyndaıtyn jáne bosatatyn syrtqy ister jáne qorǵanys mınıstrlerin qospaǵanda, Úkimet múshelerin qyzmetine taǵaıyndaıdy jáne qyzmetinen bosatady; Úkimet músheleriniń antyn qabyldaıdy; erekshe mańyzdy máseleler boıynsha qajettigine qaraı Úkimet otyrystaryna tóraǵalyq etedi; oblystar, respýblıkalyq mańyzy bar qalalar men astana ákimderi aktileriniń kúshin joıady ne qoldanylýyn tolyq nemese ishinara toqtata turady;»;
2) 8) jáne 9) tarmaqshalar alyp tastalsyn;
3) mynadaı mazmundaǵy 10-1) tarmaqshamen tolyqtyrylsyn:
«10-1) adamnyń jáne azamattyń quqyqtary men bostandyqtaryn qorǵaý, memlekettiń ulttyq qaýipsizdigin, egemendigi men tutastyǵyn qamtamasyz etý múddesinde, kúshine engen zańdy nemese ózge de quqyqtyq aktini Respýblıka Konstıtýsııasyna sáıkestigine qaraý, Qazaqstan Respýblıkasy Konstıtýsııasynyń 91-baby 3-tarmaǵynda kózdelgen jaǵdaıda qorytyndy berý týraly Konstıtýsııalyq Keńeske úndeýlerdi joldaıdy;»;
4) 18) tarmaqsha mynadaı redaksııada jazylsyn:
«18) ózine baǵynysty Memlekettik kúzet qyzmetin jasaqtaıdy;».
- 45-baptyń 2-tarmaǵy alyp tastalsyn.
- 53-baptyń 3) tarmaqshasy alyp tastalsyn.
- 57-baptyń 6) tarmaqshasy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«6) Palata depýtattary jalpy sanynyń keminde úshten biriniń bastamasy boıynsha Respýblıka Úkimeti músheleriniń óz qyzmeti máseleleri jónindegi esepterin tyńdaýǵa haqyly. Esepti tyńdaý qorytyndylary boıynsha Úkimet múshesi Respýblıka zańdaryn oryndamaǵan jaǵdaıda Palata depýtattary jalpy sanynyń keminde úshten ekisiniń kópshilik daýsymen ony qyzmetten bosatý týraly Respýblıka Prezıdentine ótinish jasaýǵa haqyly. Mundaı jaǵdaıda Respýblıka Prezıdenti Úkimet múshesin qyzmetinen bosatady;».
- 61-baptyń 2-tarmaǵy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«2. Respýblıka Prezıdentiniń zańdar jobalaryn qaraýdyń basymdyǵyn belgileýge quqyǵy bar, bul tıisti zań jobalary Parlamenttiń aǵymdaǵy sessııasy ishinde birinshi kezektegi tártippen qabyldanýy tıis ekenin bildiredi.».
- 64-baptyń 2-tarmaǵy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«2. Úkimet alqaly organ bolyp tabylady jáne óziniń qyzmetinde Respýblıka Prezıdentiniń, Parlament Májilisiniń jáne Parlamenttiń aldynda jaýapty.».
- 65-baptyń 2-tarmaǵy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«2. Premer-Mınıstr taǵaıyndalǵannan keıingi on kún merzimde Respýblıkanyń Premer-Mınıstri Parlament Májilisimen konsýltasııalardan keıin Úkimettiń qurylymy men quramy týraly Respýblıka Prezıdentine usynystar engizedi.».
- 66-bapta:
1) jáne 8 ) tarmaqshalar mynadaı redaksııada jazylsyn:
«1) memlekettiń áleýmettik-ekonomıkalyq saıasatynyń, onyń qorǵanys qabiletiniń, qaýipsizdiginiń, qoǵamdyq tártipti qamtamasyz etýdiń negizgi baǵyttaryn ázirleıdi jáne olardyń júzege asyrylýyn uıymdastyrady; Respýblıka Prezıdentiniń kelisimimen memlekettik baǵdarlamalardy bekitedi jáne olardyń oryndalýyn qamtamasyz etedi;»;
«8) Úkimet quramyna kirmeıtin ortalyq atqarýshy organdardy qurady, taratady jáne qaıta uıymdastyrady, olardyń basshylaryn qyzmetine taǵaıyndaıdy jáne qyzmetinen bosatady;»;
mynadaı mazmundaǵy 9-1) tarmaqshamen tolyqtyrylsyn:
«9-1) memlekettik bıýdjet esebinen qamtylatyn barlyq organdardyń qyzmetkerleri úshin eńbekaqy tóleýdi qarjylandyrýdyń biryńǵaı júıesin Respýblıka Prezıdentiniń kelisimimen bekitedi;».
- 67-baptyń 4) tarmaqshasy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«4) Úkimet qyzmetiniń negizgi baǵyttary jáne onyń asa mańyzdy barlyq sheshimderi týraly Prezıdentke jáne Parlament Májilisine baıandaıdy;».
- 70-baptyń 1-tarmaǵy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«1. Úkimet jańadan saılanǵan Respýblıka Parlamenti Májilisiniń aldynda óz ókilettigin doǵarady.».
- 72-baptyń 2-tarmaǵy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«2. Konstıtýsııalyq Keńes Konstıtýsııanyń 44-babynyń 10-1) tarmaqshasynda kózdelgen jaǵdaılarda Respýblıka Prezıdentiniń, sondaı-aq Konstıtýsııanyń 78-babynda belgilengen jaǵdaılarda sottardyń ótinishterin qaraıdy.».
- 79-baptyń 3-tarmaǵy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«3. Respýblıka sottarynyń sýdıalaryna qoıylatyn talaptar konstıtýsııalyq zańda aıqyndalady.».
- 81-bap mynadaı redaksııada jazylsyn:
«81-bap
Qazaqstan Respýblıkasynyń Joǵarǵy Soty azamattyq, qylmystyq ister, jergilikti jáne jergilikti jáne basqa da sottardyń sottylyǵyna jatatyn ózge de ister boıynsha joǵary sot organy bolyp tabylady, zańda kózdelgen jaǵdaılarda onyń sottylyǵyna jatatyn sot isterin qaraıdy jáne sot praktıkasynyń máseleleri boıynsha túsiniktemeler beredi.».
- 83-baptyń 1-tarmaǵy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«1. Prokýratýra memleket atynan Qazaqstan Respýblıkasynyń aýmaǵynda zańda belgilengen shekterde jáne nysandarda zańdylyqtyń saqtalýyn júzege asyrady, sotta memlekettiń múddelerin bildiredi jáne memleket atynan qylmystyq qýdalaýdy júzege asyrady.».
- 86-baptyń 5-tarmaǵy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«5. Respýblıka Prezıdenti Premer-Mınıstrmen jáne Parlament Palatalarynyń Tóraǵalarymen konsýltasııalardan keıin máslıhattyń ókilettigin merziminen buryn toqtatady, sondaı-aq máslıhat ózin-ózi taratý týraly sheshim qabyldaǵan jaǵdaıda onyń ókilettigi merziminen buryn toqtatylady.».
- 87-baptyń 4-tarmaǵy mynadaı redaksııada jazylsyn:
«4. Oblystardyń, respýblıkalyq mańyzy bar qalalardyń jáne astananyń ákimderin tıisinshe oblystardyń, respýblıkalyq mańyzy bar qalalardyń jáne astananyń máslıhattarynyń kelisimimen Respýblıka Prezıdenti qyzmetke taǵaıyndaıdy. О́zge ákimshilik-aýmaqtyq bólinisterdiń ákimderi qyzmetke zańda aıqyndalǵan tártippen taǵaıyndalady nemese saılanady. Respýblıka Prezıdenti óziniń uıǵarýy boıynsha ákimderdi qyzmetinen bosatýǵa haqyly.».
- 91-bapta:
1) 2-tarmaq mynadaı redaksııada jazylsyn:
«2. Konstıtýsııada belgilengen memlekettiń táýelsizdigin, Respýblıkanyń birtutastyǵy men aýmaqtyq tutastyǵyn, basqarý nysanyn ózgertýge bolmaıdy.»;
2) mynadaı mazmundaǵy 3-tarmaqpen tolyqtyrylsyn:
«3. Respýblıka Konstıtýsııasyna engiziletin ózgerister men tolyqtyrýlar, olardyń osy baptyń 2-tarmaǵynda belgilengen talaptarǵa sáıkes keletini týraly Konstıtýsııalyq Keńestiń qorytyndysy bolǵanda, respýblıkalyq referendýmǵa nemese Respýblıka Parlamentiniń qaraýyna shyǵarylady.».