Alakóldiń tazalyǵy qashan retteledi?

Osydan bir jyl buryn oblys ákimi Danıal Ahmetov Úrjar aýdanyna arnaıy baryp, sol jumys saparynda Ala­­kóldiń jaǵalaýyndaǵy de­malys aımaǵyn damytý má­selesi jóninde alqaly jıyn ót­kizgen edi. Jınalysqa dema­lys bazalarynyń ıeleri, ká­sip­kerler, mekeme basshylary qa­­tysty. Oblys ákimi sońǵy kez­­de jaǵalaýy da, jaǵdaıy da syn kótermeı ketken Alakóldiń er­­teńine alańdaýshylyq bil­di­rip, kól jaǵasyn retke kel­ti­rý kerek­tigin bas­ty mindet qyp qoıdy. Tipti, oblys­tyq bıýd­­­jetten qomaq­ty qara­jat bó­­linip, ol eń aldymen, jaǵa­laý­­dy abattandyrýǵa jumsa­la­tyn­­dyǵynan da habardar etti. Sóı­tip, jınalysta belgili bol­ǵan­daı, bir jyldan soń halyq­ara­lyq mańyzy bar nysan Ala­kól­de, ǵa­jaıyp jaǵajaı, demalys saıa­baǵy, Arbat úlgisindegi kóshe, av­tobeket pen 200 kó­lik­ke ar­nalǵan turaq salynatyn bol­dy. Degenmen, oblys áki­mi Da­nıal Kenjetaıuly sol jol­ǵy jıynda, Alakóldiń kem­­­shilikterin taıǵa tańba bas­qan­daı atap kórsetti. Máse­len, kól jaǵalaýyndaǵy 200-ge tar­ta bazanyń 50-i ǵana zańdas­ty­rylǵan. Demalys bazasynda eshqandaı qaýipsizdik sharalary qam­tylmapty. Ha­lyqtan ońaı jolmen aqsha alyp, biraq dem­alý­­shylarǵa jaǵdaı ja­sa­maýǵa bar­lyǵynyń eti úıre­nip alǵan. Mine, osy problemalar bir jyl buryn naqty aıtylsa da, Abaı atamyz aıtqandaı, «baıaǵy jartas bir jartas, qańq eter, túkti baıqamas» degenniń kebin kıgen Alakóldiń máselesi sol kúıi qalsa kerek. Sebebi, bıyl Alakól týrısterdi qabyl­daı al­maıtyn boldy. Buǵan oblys ákimi tyıym saldy. О́ıt­keni, osyn­daǵy 147 týrıstik ny­san­nyń 139-y sanıtarlyq tekse­rýden ótpe­gen. Mamandar arnaıy baryp teksergende belgili bol­­ǵandaı, demalys aımaǵynda qaýip­sizdik sharalaryn retke kel­tirý qolǵa alynbaǵan. Qajet­ti ınfraqurylym joq. Oblys ákimi Danıal Ahmetov Ala­kóldiń jaǵdaıyna baılanysty ót­ken bıylǵy jıynda osy prob­le­malardy naqty kórsete kele bylaı dedi: – Alakóldiń mańynan jańadan qurylys nysandaryn salýǵa tyıym salynady. Halyqtyń aldynda áleýmettik jaýapkershilikti sezinbeı otyrsyzdar. Jeńil jolmen aqsha taýyp, qaltaǵa basqandy ǵana bilesizder. Tipti as iship, aýqattanatyn meıramhanalardyń da barlyǵy talapqa saı emes. Byl­tyr da osy, bıyl da osy. Osy­laı kún kórip, qosymsha bıýd­jettiń de búıirin sorýǵa úı­r­enip alǵan sııaqtysyzdar. Ala­kól­diń mańyn tártipke, retke kel­tirmeı, sizderge birde-bir tıyn berilmeıdi. Byltyrǵy aıt­qan nusqaýdy, tapsyrmany oryn­da­ńyzdar. Dese de, oblystyq ákimdik týrıstik bıznesti damytý úshin dep 550 mln teńge bólgen eken. Bul qarjy jeke-jeke úı turǵyzyp alǵan kásipkerlerge emes, jal­pyǵa ortaq halyq demalatyn ja­ǵa­jaıdy jóndep, joldy retke kel­tirýge beriletin boldy. Úrjar aýdanynyń ákimi Serik Zaı­nýldınniń jýrnalısterge bergen aqparatyna kelsek, Alakóldiń bolashaǵy zor. Týrızm klasterin qurý boıynsha is-tájirıbeleri mol strategııalyq ınvestorlardy tartý da oılarynda bar. Demek, zamanaýı meıramhana, qonaqúı, saýda-logıstıkalyq keshen, saý­da úıi, ashana, shaǵyn market, avtoservıs qyzmeti bir jerde shoǵyrlanbaq. Biraq, oblys ákiminiń bul kól­di synǵa alyp otyrǵany du­rys, deıdi qarapaıym halyq. Kól­diń tazalyǵy syn kóter­meı­tindigi ras. Bul tek Shyǵys Qa­zaq­stan oblysyna ǵana qatys­ty emes, Almaty oblysyna da qa­tysty. Olaı bolsa, Alakólde zaman talabyna saı tártip orna­tatyn ýaqyt kelgen sııaqty. Qo­lymyzdaǵy altynnyń qadirin ýa­qytynda baǵalaı bilsek bol­ǵany. Raýshan NUǴMANBEKOVA Shyǵys Qazaqstan oblysy, Úrjar aýdany