Premer-Mınıstr sapary Oral qalasy áýejaıynyń jolaýshylar termınaly men qaýipsizdik júıesiniń jumysymen, sonymen qatar, áýejaıdy qaıta jóndeý jumystarynyń josparymen tanysýdan bastaldy. Bul halyqaralyq áýejaı 1972 jyly paıdalanýǵa berilgen. Aerovokzal saǵatyna 200 jolaýshyny, termınaly saǵatyna 100 jolaýshyny ótkize alady. Áýejaıdyń jasandy ushyp-qoný jolaǵynda 2014-2015 jyldary jóndeý jumystary júrgizildi. Búginde barlyq sanattaǵy zamanaýı áýe kólikterin qabyldaýǵa múmkindigi bar.
Baqytjan Saǵyntaev óńirdegi iri joǵary tehnologııalyq óndiris kesheni – Batys Qazaqstan mashına jasaý kompanııasynyń jumysymen de tanysty. Kásiporyn bazasynda Elbasynyń tapsyrmasymen General Electric kompanııasymen birlesken gaz týrbınalary men munaı-gaz jabdyqtaryn jóndeıtin sertıfıkattalǵan servıstik ortalyq qurylǵan bolatyn. Bul – atalǵan fırmaǵa servıstik qyzmet kórsetýge qaýqarly Qazaqstandaǵy jalǵyz ortalyq. Premer-Mınıstrge atalmysh sehtyń jumysy baıandaldy. Bul zaýyt áskerı jáne azamattyq mańyzǵa ıe avıasııalyq qozǵaltqyshtardy jóndeý jumystaryn da júrgizedi.
B.Saǵyntaev «Nurly jer» baǵdarlamasy aıasynda turǵyzylǵan turǵyn úılerdiń sapasyn tekserip, baǵdarlamany iske asyrý boıynsha ári qaraıǵy josparlar týraly esepti tyńdady. Bul úıler úı qurylysy kombınatynyń tehnologııasymen, salystyrmaly túrde alǵanda jyldamyraq turǵyzylýda. Máselen, 72 páterli úı qurylysy 1,5-2 aıdyń ishinde aıaqtalady. Qurylys jumystaryna otandyq materıaldar, zamanaýı jabdyqtar qoldanylýda.
Premer-Mınıstr Oral transformator zaýytynda da bolyp, óńirdiń iri ónerkásiptik kásiporyndaryn damytý josparlarymen tanysty. Munda joǵary qýatty taratqysh maı jáne qurǵaq transformatorlar, sonymen qosa, jyldyq qýaty 10 000 dana bolatyn óndiris kólemi bar tartýshy transformatorlar shyǵarylýda. 2016 jyly transformator zaýyty shet el ınvestorlarymen birlesken kásiporyn ashty.
Úkimet basshysy «Atameken» UKP óńirlik keńesiniń ókilderimen kezdesý ótkizdi. Kezdesý barysynda qatysýshylar ónerkásiptik kásiporyndardy nesıelendirý, memleket-jekemenshik áriptestigi jobalaryn damytý, memlekettik satyp alýlar júıesin jetildirý, ákimshilik kedergilerdi azaıtý jáne bıznestiń nesıe qarajattaryna qoljetimdiligin arttyrý máselelerin kóterdi. Kezdesýde B.Saǵyntaev Prezıdent N.Nazarbaevtyń «Qazaqstannyń Úshinshi jańǵyrýy: jahandyq básekege qabilettilik» atty Joldaýyna sáıkes, Úkimet jumysy elimizdiń ekonomıkalyq ósiminiń qozǵaýshy kúshine aınalýǵa tıisti bıznes ustanymdaryn nyǵaıtýǵa negizdelgenin atap ótti. Qatysýshylarǵa memleket-jekemenshik áriptestiginiń, ásirese, áleýmettik salany damytýdyń mańyzdylyǵyn, agroónerkásip salasynda jańa naryqtardy ıgerý men eksporttyq óndiristi damytýdyń qajettigi týraly aıtty.
Sondaı-aq, Premer-Mınıstr óńirdegi et ónimderin shyǵaratyn iri kásiporyndardyń biri «Jaıyq et» kásipornynyń jumysymen tanysty. «Jaıyq et» kásipornynyń negizi 2003 jyly burynǵy Oral et kombınaty bazasynda qalanǵan. 2009 jyly munda óndiristiń kólemdi jańǵyrtý jumystary bastaldy. Qazir munda 100-den astam et, shujyq jáne konservi ónimderi shyǵarylady.
Baqytjan Saǵyntaev «Kvant» jıhaz fabrıkasynda da boldy. Bul kompanııa 2015 jyly Indýstrııalandyrý kartasy aıasynda jalpy aýdany 10 000 sharshy metr bolatyn korpýstyq jıhaz shyǵaratyn jańa fabrıka ashty. Munda ónimniń joǵary sapasyn qamtamasyz etetin, aldyńǵy qatarly tehnologııalar qoldanylǵan zamanaýı jabdyqpen ázirleıdi. Nysandy aralaý kezinde Premer-Mınıstrge kásiporyn jumysy týraly baıandalyp, daıyn ónimderdiń úlgileri kórsetildi. Aıta ketý kerek, 1996 jyldan bastap jumys istep kele jatqan «Kvant» jıhaz fabrıkasynyń ónimderi elimizdiń barlyq derlik iri qalalarynda tanymal.
Iri óndiris oryndarymen tanysqannan keıin Baqytjan Ábdiruly óńir jurtshylyǵymen kezdesý ótkizdi. Kezdesýde Prezıdent N.Nazarbaevtyń Qazaqstan halqyna Joldaýynda atalǵan áleýmettik jańǵyrtýdyń ózekti baǵyttary men «Nurly jer» baǵdarlamasyn iske asyrý máseleleri talqylandy.
Baǵdarlamanyń iske asyrylý barysy týraly Atyraý, Aqtóbe jáne Mańǵystaý oblystary ákimderiniń orynbasarlary esep berdi. Keńes aıasynda Densaýlyq saqtaý mınıstri E.Birtanov, Bilim jáne ǵylym mınıstri E.Saǵadıev jáne Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstri T.Dúısenova sóz sóıledi. Olar bilim berý men densaýlyq saqtaýdyń zamanaýı júıelerin qurý barysy, sonymen qatar, nátıjeli jumyspen qamtý jáne jappaı kásipkerlikti damytý memlekettik baǵdarlamasynyń iske asyrylý barysy týraly baıandady. Premer-Mınıstr memlekettik baǵdarlamalardy oryndaý barysyndaǵy kemshin tustarǵa da nazar aýdaryp, olqylyqtardy tez túzetýdi talap etti.
Kezdesýde Jánibek aýdany qoǵamdyq keńesiniń tóraǵasy B.Álipqalıev oblys ortalyǵy Oraldan eń shalǵaı jatqan Jánibek aýdanyna tas joldyń qashan jetetinin surady. Investısııalar jáne damý mınıstri Jeńis Qasymbektiń keltirgen málimetine qaraǵanda, bıyl respýblıkalyq joldardy jóndeýge 17,6 mlrd, oǵan qosymsha jergilikti joldarǵa 8 mlrd teńge bólinip otyr. «Nurly jol» baǵdarlamasyna sáıkes qaıta salynyp jatqan Oral – Tasqala – RF shekarasy joly bitkennen keıin respýblıkalyq mańyzy bar Jalpaqtal – Qaztalov – Jánibek baǵytyndaǵy jolǵa da nazar aýdarylatyn bolady. Bul baǵyttaǵy joldy jóndeýge bıyl 2 mlrd teńge qaraldy. Úkimet basshysy aldaǵy jyldarǵa jobalyq-smetalyq qujat jasaǵan kezde osyndaı máselelerdi muqııat eskerýdi tapsyrdy.
Kezdesýde Jańaqala aýdandyq máslıhatynyń hatshysy Z.Seısenǵalı atalmysh aýdandaǵy aýyz sý máselesin kóterdi. Batys Qazaqstan oblysynyń ákimi Altaı Kólginovtiń aıtýynsha, Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes Úkimettiń qoldaýymen jýyq arada 54 eldi mekenge aýyz sý jetkizilmekshi.
Sondaı-aq, oblys ákimi Altaı Kólginov bıylǵy jyldyń I toqsanyndaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damýy jaıly baıandady. Ákimniń aıtýynsha, Indýstrııalandyrý kartasy boıynsha 700-ge jýyq jańa jumys ornyn ashýǵa múmkindik beretin 10 jobany júzege asyrý josparlanǵan. Bıyl egin alqaptarynyń kólemi 32 myń gektarǵa ulǵaıyp, óńirdegi egis alqaptary 500 myń gektarǵa jýyqtamaq. I toqsandaǵy ınvestısııalar boıynsha óńir ekonomıkasyna túsim 48,2 mlrd. teńge kóleminde bolady dep kútilýde.
«Halyqpen aqyldasa otyryp, Elbasy tapsyrmalaryn oryndaı bilýimiz qajet. Bul joly Batys Qazaqstan oblysyna negizinen áleýmettik salaǵa qatysty mınıstrler keldi. Investısııa tartyp, ekonomıkany nyǵaıtýmen birge halyqtyń densaýlyǵyn, bilimin, áleýmettik jaǵdaıyn umytpaýymyz kerek. Biz búgin oblysta Elbasy tapsyrmalaryna sáıkes kóz qýantyp, júrekti jylytatyn isterdiń atqarylyp jatqanyn kórdik. Kásipkerlermen bir saǵattan astam ýaqyt pikirlesip, kóptegen qordalanǵan máselelerdiń bar ekendigin aıqyn sezindik. Munyń bárin Astanaǵa barǵannan keıin bir júıege keltirip, jumystanatyn bolamyz. Sonyń ishinde tez arada sheshilýi tıis máselelerge basa nazar aýdarmaqshymyz. Munyń bári de halyqtyń qamy úshin», dedi jıyndy qorytyndylaǵan Baqytjan Saǵyntaev.
Keńes qorytyndysy boıynsha Premer-Mınıstr jaýapty memlekettik organdarǵa atalǵan máselelerdiń barlyǵyn baqylaýǵa alýdy tapsyrdy.
Osy kúni Baqytjan Saǵyntaev memleket-jekemenshik áriptestigi aıasynda salynǵan mektepke deıingi balalar mekemesiniń jumysymen tanysty.
Nysandy aralaý barysynda Premer-Mınıstrge balabaqshanyń qazirgi jumysy jaıly baıandalyp, damytý bólimindegi sabaqtar kórsetildi.
200 orynǵa shaqtalǵan «Jáńgir han» balabaqshasy memleket-jekemenshik áriptestigi qaǵıdattaryn qoldanýmen salynǵan. Mekemeniń kompıýterlik saýattylyqqa úıretý kabınetteri, ózin-ózi taný bólmeleri, sonymen qatar, shyǵarmashylyq beıneleý stýdııasy bar.
Nurlybek RAHMANOV,
jýrnalıst
Batys Qazaqstan oblysy
