Qulshyna kirisken isti az ýaqytqa kidirte turýǵa týra keldi, oǵan tosyn bir jaıt sebep boldy. Sol mańaıda júrgender bári alǵashqyda ne ekenine túsinbeı tańyrqaı qarasty. Aldymen ańǵarǵan traktorshy jigit bul qupııasy mol zattyń tegin emes ekenin bilgen, sosyn pishini bólekteý qumyrany aqyryn ustaı bergende byt-shyty shyǵyp bólinip ketti. Bólingende de úgitile synyp shashyldy da qaldy.
Aryq qazyp júrgende kezikken jumbaq qumyranyń bıiktigi 30-35 santımetrdeı edi. Búıirine ıilip jasalǵan ustaǵyshy da ózgesheleý bolatyn. Ol qumyrany alǵash keziktirgen kisi doǵaldaý erneýine qaraı qol soza bergeni sol, úgitilip bólinip túskeni nesi? Úgitile synǵan qumyradan saý ete tógilgen zat júgire jınalǵandardyń kózderin qaryqtyrdy. Ile, tosynnan tabylǵan qazyna qoımaǵa arheologtar da jetti. Qazba kezinde jaı-kúıi birsin-birsin anyqtalyp kele jatty: odan tabylǵan keramıka synyqtary Shyǵys Otyrarda ornalasqan, HII-HIII ǵasyr qurylystary tobyna jatatyn órkenıet ortalyqtarymen tyǵyz baılanysta bolǵanyn ańǵartady.
«Ol tusta jurt aryqtyń sýdy obýyn qoımaǵan jerinen buryp áketýge májbúr bolǵan edi, – deıdi bir esteliginde О́zbekáli Jánibekov. – Keıinnen es bilgen shaqta sol sý obqan jerin talaı izdep bardym, taba almadym...». Bala kezinde Otyrar tóbege jaqyn qazylǵan Talapty aryǵymen sý jibergende bir qaltarysta aryqtyń ultany opyrylyp túsip, sýdyń jer astyna kete bastaǵanyn úlkenderge erip barǵan О́zaǵań óz kózimen kórgenin aıtatyn edi.
«Ejelgi Otyrardyń» qatparly tarıhy sýret bolyp, kóz aldyńyzda turady.
Saparbaı PARMANQULOV,
«Egemen Qazaqstan»
ALMATY
Sýrette: Otyrardan tabylǵan teńge
Sýretti túsirgen
Nurmanbet QIZATULY
