«Ekonomıkalyq ósimniń jańa modeli ekonomıkanyń 5-6% deńgeıdegi ortasha jyldyq qarqynyna qol jetkizýge baǵyttalatyn bolady, ıaǵnı bizge qosymsha jylyna 2-3% ósim qajet», - dedi Súleımenov.
Onyń aıtýynsha, ekonomıkalyq ósimniń jańa modeli jeke ınvestısııalardy tartýǵa baǵdarlanýy tıis. Damýdyń jańa modelindegi mańyzdy draıverler ekonomıkadaǵy ónimdilik pen eksporttyq damýdy qamtamasyz etetin salalar bolmaq, dep habarlaıdy BNews.kz.
«Ekonomıkalyq ósim úshin serpindi áleýet dástúrli salalarda bar: ol – ónerkásip pen aýylsharýashylyǵy. Osy áleýetti arttyrý úshin bizge ekonomıkamyzdyń negizgi salalaryndaǵy ekstensıvtik jáne qarqyndy damýyn jalǵastyrý qajet. Ekstensıvtik damý úshin bizdiń tarapymyzdan iri ken oryndaryn ıgerý (TShO-ny keleshekte keńeıtý jumystary) jáne Qashaǵan jobasyn jobalyq qýattylyqqa jetkizý jumystary usynylady»,- dedi mınıstr.
Súleımenov qarqyndy damýdaǵy serpindi yrǵaq tereńdetip qaıta óńdeýdi damytý, kásiporyndardy tehnologııalyq jańǵyrtý esebinen qamtamasyz etilýi tıistigin atap kórsetti. Ol sondaı-aq, ósimniń jańa modeliniń taǵy bir negizgi baǵyty eksporttyq áleýet pen ıportalmastyrýdy damytý ekendigin alǵa tartty.
«Ulttyq eksporttyq strategııa ázirlenetin bolady, ol boıynsha eksport kólemin arttyrý úshin jańa eksporttyq ónimder, syrtqy naryqtardaǵy jańa múmkindikter aıqyndalýy tıis. Strategııada biz taýarlardy eksporttaýǵa jáne kóliktik tasymaldaý áleýetine qatysty jańa múmkindikterimizdi biriktirýdi josparlaýdamyz. Birinshi kezekte, bizdiń dástúrli áriptesterimizdiń naryǵyna qatysýymyz kúsheıtiledi, bul – EýrazEQ elderi, QHR, Ortalyq Azııa memleketteri. Bilim berý men medısınalyq qyzmettegi zor eksporttyq áleýetimizdi atap ótken oryndy», - dedi Súleımenov.
Onyń aıtýynsha, Qazaqstannyń azyq-túlik ónimderi (jekelegen pozısııalar boıynsha ımortqa táýeldilik 60 paıyzdy quraıdy), jeńil ónerkásip, hımııa ónerkásibi ónimi, qurylys materıaldary, rezeńke jáne plastmassa buıymdary, metallýrgııa óndirisinde zor ımportalmasý áleýeti baıqalady.
«Ekonomıkadaǵy ósimniń zor áleýeti ónimdi eńbekpen qamtý esebinen qamtamasyz etilýi múmkin. 2017-2021 jyldarǵa arnalǵan, maqsaty halyqty ónimdi eńbekpen qamtýǵa járdemdesý jáne azamattardy kásipkerlikke tartý bolyp tabylatyn О́nimdi eńbekpen qamtý jáne jappaı kásipkerlikti damytý baǵdarlamasy aıasynda ásirese, aýyldyq jerlerde kásipkerlikti damytýǵa baǵyttalǵan birqatar sharalardy qabyldaý qarastyrylǵan», - dedi mınıstr.
Súleımenov strategııalyq maqsattardyń biri 2050 jylǵa qaraı ShOB-tyń eldegi IJО́-degi úlesin 50%-dan kemitpeýdi qamtamasyz etý bolyp tabylatynyn atap ótti.
«Aǵymdaǵy jyly О́nimdi eńbekpen qamtý jáne jappaı kásipkerlikti damytý baǵdarlamasy bastaldy, sonyń arqasynda Qazaqstan azamattary aýylda nemese qalada óz bıznesi úshin 16 mıllıon teńgege deıin shaǵyn nesıe ala alady. 2017 jyly kásipkerlik bastamalarǵa shaǵyn nesıe berý úshin qalalarǵa 2,5 myń adamdy qamtıtyn 10 mlrd teńge, aýyldar men shaǵyn qalalarǵa – 3 myń adamdy qamtıtyn 27mlrd. teńge qarastyrylyp otyr», - dedi mınıstr.
Onyń aıtýynsha, bızneske salalyq shekteýlersiz 6%-ǵa deıingi syıaqymen 8 myń AEK-ke deıin jeńildikti shaǵyn nesıeler usynylady. Kepil máselesin sheshý maqsatynda shaǵyn nesıelerdi kepildendirý engiziledi. Isin jańa bastaǵan kásipkerler úshin kepil mólsheri shaǵyn nesıe qunynyń 85%-yn, burynnan jumys isteıtinder úshin 50%-yn quraıdy.
Budan basqa, 1 shildege deıin árbir ákim Úkimetpen birlesip Búkilálemdik banktiń reıtıngi negizinde óńirlerde bıznes júrgizý úshin qolaıly jaǵdaı týǵyzý jónindegi jan-jaqty jospardy bekitedi.
«О́ńirler men qalalarda arnaıy syıaqy taǵaıyndaý arqyly bıznesti júrgizýdi jeńildetý boıynsha óńirlik baǵalaý engiziledi. Úkimet óz kezeginde, memlekettik qyzmet kórsetýdi barynsha ońtaılandyrady jáne ony tolyqtaı elektrondyq formatqa kóshirýdi qamtamasyz etetin bolady. Qujattardyń merzimi men tizbesi qysqarady, qaıtalaıtyn rásimdeýler alynyp tastalady», - dedi Súleımenov.
Ol bızneske júktemeni azaıtý maqsatynda sondaı-aq, damyǵan elderdiń tájirıbesi men standarttary negizinde bıznesti qaıta retteý boıynsha júıeli sharalar ázirlenetindigin atap ótti. Mınıstr Memleket basshysynyń tapsyrmasy boıynsha, básekelestikke kedergi keltiretin normalardy anyqtaý úshin barlyq zańnamalarǵa «tekserý» júrgiziletinin habarlady.
Súleımenov básekelestikti damytý jáne memlekettiń ekonomıkadaǵy jáne retteýshilik qatysýyn azaıtý arqyly jeke sektordyń ekonomıkadaǵy róliniń basym bolýyn qamtamasyz etýge jaǵdaı týǵyzylatynyn atap aıtty.
«Makroekonomıkalyq turaqtylyqty qamtamasyz etý úshin ortamerzimdik kezeńde ınflıasııany 3-4%-ǵa deıin kezeńdik azaıtý sharalaryn qabyldaý qajet. 2017 jylǵy 13 aqpanda QR Úkimetiniń otyrysynda maquldanǵan QR Áleýmettik-ekonomıkalyq damýdyń 2017-2021 jyldarǵa arnalǵan boljamynda 2017 jyly ınflıasııa deńgeıi 6-8%-dyq dálizde belgilendi», - dedi Súleımenov.
Onyń aıtýynsha, ınflıasııany azaıtý Úkimet pen Ulttyq Banktiń birlesken kúsh salýy arqyly júzege asyrylady jáne úılesimdi sıpatqa ıe bolmaq.
«Aǵymdaǵy jyly Úkimet pen oblys, Astana jáne Almaty qalalary ákimdikteri ınflıasııany maqsatty 6-8%-dyq dálizde ustap turý úshin eń aldymen, áleýmettik mańyzdy azyq-túlik baǵasyn tómendetýge nazar aýdaratyn bolady»,- dedi ol.