Ulttyq ekonomıka mınıstrliginiń málimetterine qarasaq, áıelderdiń basqarýyndaǵy orta jáne shaǵyn kásipkerlik sany 2016 jyldyń 1 qańtarynda 647,082 adamdy quraǵan, al jalpy elimiz boıynsha 1,530,258 shaǵyn jáne orta bıznes sýbektisi qyzmet etedi. Álemniń 20 elinde ótkizilgen 87 zertteýdiń nátıjelerine sáıkes áıelder basqaratyn kásiporyndar eń tabysty bolatyny anyqtalǵan. Zertteýshiler bıznespen aınalysatyn áıelder qolastyndaǵy qyzmetkerleri, qoǵam jáne qorshaǵan ortanyń qamyn kóbirek oılaıtynyn moıyndaýda.
Máselen, kópke deıin elimizde «áıelder kásipkerligi» degen uǵymnyń ózine kúmánmen qaraǵan kezeńder boldy. Al búginde áıelderdiń iskerlik keńesteri qurylyp, kásipker áıelderge arnalǵan arnaıy bank ónimderi men baǵdarlamalary paıda bolýda.
Almatyda Qazaqstandaǵy áıelder kásipkerligin damytý jáne qoldaýǵa arnalǵan baspasóz májilisi ótip, onda osy baǵyttaǵy naqty máseleler sóz boldy. Bul máslıhattyń basty jańalyǵy – Astana banki otandyq bank qyzmetteri naryǵynda buryn bolmaǵan «Qyzǵylt jaǵa» atty áleýmettik jobany jarııa etti.
«Áıelder kóshbasshylyǵy qory» QQ joba jónindegi dırektory Svetlana Bogatyreva, Ortalyq Azııadaǵy «BUU – Áıelder» qurylymynyń ókili Ileın M.Konkıevıch, Damý qory basqarmasy tóraǵasynyń orynbasary Nurlan Aqshanov qatysqan sharaǵa elimizdegi birqatar kásipkerler múddelilik tanytty.
«Áıelder kásipkerliginiń búkil mańyzdylyǵy men ózektiligin túsine otyryp, «Qyzǵylt jaǵa» atty biregeı jobany iske qosyp otyrmyz. Osydan bir jyl buryn áıelderge tıimdi múmkindikter usynatyn tuńǵysh kartalardy iske qosqan edik. Ol bizdiń klıentterimiz arasynda úlken suranysqa ıe boldy. Endi sáýir aıynan bastap áıelderge tıesili kartalar arqyly taýarlar men qyzmetter qolma-qol aqshasyz tólengen jaǵdaıda bank áıelder arasyndaǵy kásipkerlikti damytý jáne qoldaý úshin klıenttiń jumsaǵan somasynyń 0,7 paıy-
zyn Áıelder kóshbasshylyǵy qoryna aýdaryp otyratyn bolady. Bul somany bank tolyǵymen óz qarjysy esebinen tólemek. Nátıjesinde klıent tólem jasaý arqyly áıelder bıznesin damytýǵa óz úlesin qosady. Sondaı-aq, oǵan ádepki mólsherde keshbek somasy qaıtarylady. Qorǵa kómek kórsetý úshin, eń bastysy, tólem áıelderge tıesili kartadan jasalý kerektigin eskerý qajet. Osylaısha ıgi iske klıent te, bank te atsalyspaq», dedi Astana banki basqarmasynyń tóraǵasy Eskendir Maılybaev.
Oǵan qosa, áıelderge bıznes júrgizýge qatysty paıdaly aqparatty usyný úshin 1 sá-
ýirden biregeı veb-alań iske qosylmaq. Saıtta áıelder kásipkerligin qarjylandyrý baǵdarlamalaryna qatysty búkil aqparat qamtylatyn bolady. Son-
daı-aq, osynda áıelderge arnalǵan tanymal saıttardy toptastyryp, jańalyqtardy qadaǵalaýǵa múmkindik beretin jańalyqtar agregatory da qyzmet jasamaq. Kásipker áıelder jeke blogtaryn júrgizip, tájirıbesimen, ıdeıalarymen bólisýge, seriktesterdi taýyp, qajetti baılanystar ornatýǵa múmkindik almaq. Sonymen qatar, saıt arqyly qarjylyq jáne zańgerlik máselelerge qatysty keńes alýǵa da bolady. Jeke kásipkerlikti, jaýapkershiligi shekteýli seriktestikti nemese bankte shotty qalaı ashýǵa bolady? Elektrondy sıfrly qoltańbany qalaı alýǵa bolady nemese salyq salý úlgisi qalaı toltyrylady? Osy jáne basqa da kóptegen saýaldardy onlaın-menedjerlerden surap bilýge bolady.
Áıelder kóshbasshylyǵy qorynyń joba jónindegi dırektory Svetlana Bogatyrevanyń aıtýynsha, osy joba arqyly Almaty, Astana, Qaraǵandy, Oral jáne Shymkent qalalarynda oqý konferensııalary ótkizilmek. «Biz Almaty qalasynda 3 jyl ishinde jınaqtalǵan tájirıbe negizinde ıgerilip, kásipker áıelderdiń qajettilikteri men úmitterin zertteýge negizdelgen tásildemeni qoldanbaqpyz. Osy format aıasynda kásibı spıkerler jáne kásipker áıelder bizdiń elimizde jınaqtaǵan tájirıbesimen bólisip, bir-birin oqytatyn bolady. Bul tásil nátıjeli ekenin kórsetti», deıdi S.Bogatyreva.
«Áıelder kóshbasshylyǵy qorymen birge osy jobany júzege asyrý kezinde biz megapolısterdegi áıelderdi ǵana emes, sondaı-aq, shalǵaı aımaqtardaǵy isker hanymdardy barynsha qamtyp, osy iske tartýdy kózdedik. 5 qalada konferensııalar ótkizý arqyly biz búkil Qazaqstannan kem degende 500 áıeldi oqytýdy josparlap otyrmyz. Osy jobany júzege asyrý elimizde áıelder arasyndaǵy kásipkerliktiń damýyna jańa qozǵaý salatynyna senimdimiz», dedi baspasóz máslıhatyn qorytyndylaǵan E.Maılybaev.
Aınash Esalı,
«Egemen Qazaqstan»
ALMATY