Bul uıym 2011 jyldan bastap Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń usynysymen Islam Yntymaqtastyǵy Uıymy (IYU) dep ataýy ózgertilgenimen, Bas kelisim IKU bolǵanda jasalyp, zań jobasy da sol ataýmen engizilgen.
Tómende osy zań jobasyn talqylaýǵa qatysqan palata depýtattarynyń pikirlerin usynyp otyrmyz:
Qabıbolla JAQYPOV: Bul uıymǵa múshe memleketterdiń yntymaqtastyǵy ıslam qaǵıdattarynyń negizinde júzege asyp, Islam áleminiń múddelerin halyqaralyq arenaǵa shyǵarady. Al basqa halyqaralyq uıymdardyń yntymaqtasýy eýropalyq qaǵıdattarǵa negizdelgeni belgili. Uıymnyń ıslamdyq tutastyqqa bastaıtyn áreketteriniń arqasynda kóptegen kıkiljińderdiń aldy alyndy. Uıym áreketteriniń negizi bolǵan Bas kelisim – IYU-ǵa múshe elder arasyndaǵy saýda, ekonomıka jáne ǵylymı yntymaqtastyqtardyń qaǵıdattaryn quqyqtyq turǵydan bekitetin qujat. Bul qujatqa qol qoıýdyń Qazaqstan úshin mańyzy zor, onyń Elbasy N.Nazarbaevtyń bıylǵy Joldaýyn iske asyrýǵa da oń áserin tıgizeri sózsiz. О́ıtkeni, Memleket basshysy eksport kólemin ulǵaıtyp, eldiń ekonomıkasyna ınvestısııa tartýdy arttyrý týraly tapsyrma berdi. Sondyqtan da bul kelisimdi ratıfıkasııalaý osy baǵyttaǵy jumystarǵa septigin tıgizetin bolady.
Saýytbek ABDRAHMANOV: Qazirgi kezeńde Islam Yntymaqtastyǵy Uıymy úkimettik deńgeıde áreket etetin alǵashqy jáne ázirge jalǵyz halyqaralyq musylman uıymy bolyp tabylady. Sheshimder memlekettik deńgeıde qabyldanady ári iske asyrylady, sonymen qatar, olar ázirge usynymdyq sıpatqa ıe ekenin aıtýymyz kerek.
IKU-ǵa múshe elder arasyndaǵy ekonomıkalyq, tehnıkalyq jáne saýda yntymaqtastyǵy týraly Bas kelisimdi ratıfıkasııa-
laý Qazaqstan Respýblıkasyna halyqaralyq yntymaqtastyq tetikterin jetildirýge jáne uıymnyń tolyqqandy múshesi bolýǵa múmkindik beredi. Prezıdent Nursultan Nazarbaev 2014 jylǵy 28 qazanda Dýbaıda bolǵan H Islam ekonomıkalyq forýmynda bylaı dep atap kórsetti: «IYU músheleri búgingi tańda álemdik energetıkalyq resýrstardyń 70 paıyzyn baqylaıdy. Alaıda, olarǵa álemdik IJО́-niń tek 7,5 paıyzy jáne jahandyq taýar
aınalymynyń 11,2 paıyzy ǵana tıesili».
Bul jaıtqa musylman álemi halqy sanynyń ósýi, kedeılik, tabıǵı resýrstardyń birtindep sarqylýy, ekologııanyń nasharlaýy sekildi eleýli nárselerdiń kesirinen jol berilip otyr. Al kelisimdi ratıfıkasııalaý IYU-ǵa múshe eldermen tyǵyz áriptestik qatynastardy damytýǵa serpin beredi. Islam qarjy jáne ekonomıka ınstıtýttarymen yntymaqtastyǵymyz arta túsedi. Sondaı-aq, elimizge ınvestısııalar tartýdy arttyrýǵa yqpal etetin bolady.
Jazyp alǵan Jaqsybaı Samrat,
«Egemen Qazaqstan»
