«Qytaı men Qazaqstannyń mádenıet salasyndaǵy qarym-qatynasyn án áýenimen jańa beleske kóterdi. Ol Qytaıdyń óner sahnasynda asqaqtata án shyrqap, az ýaqyttyń ishinde-aq sansyz jankúıerlerdiń qoldaýyna ıe boldy. Ol eki el arasyndaǵy mádenıet aýys-túıisi men halyq tileginiń toǵysýyna kópir bolý úshin barynsha talpyndy.
«Bir beldeý, bir jol» halyqaralyq selbestik forýmyna bir aı ýaqyt qaldy, osy sátke oraı mádenıettiń jarqyn jarshysy bolǵan jas jigitpen jaqyn tanysaıyq», dep bastaıdy maqala avtorlary Ryn Shanshan men Kań Iаn. Tómende maqala mazmunynan úzindiler usynamyz.
Dımash asqaq ánimen araǵa kópir saldy
Kók kóstıým kıgen jigit baıaý basyp, bulyńǵyr tartqan sahnanyń ortasyna kelip, kúızelisti kúńirenispen bastalatyn «Adagio» ánin nashyna keltire shyrqaı jóneldi. Kúısandyqtan quıqyljyǵan mýzyka áýeni aqqýdyń mamyǵyndaı maıda daýyspen jarysa kóterildi.
Hýnan telearnasynyń 6-shi kezekti ótip otyrǵan «Men ánshimin» atty baǵdarlamasynda 500 kórermeniniń tańdaýymen, birinshilik sol sahnadaǵy eń jas ánshi Dımashqa buıyrdy.
Dımash 1994 jyly Qytaımen kórshiles jatqan qazaq elinde dúnıe esigin ashqan. Qazaqtyń ata salty boıynsha, atasy men ájesiniń qolynda ósken eken. Atasy dombyrashy, ájesi ánshi, ata-anasy da áıgili mýzykanttar edi. Osyndaı otbasynda erjetken Dımash ta kishkentaıynan án-kúıge áýes boldy.
Dımash 2010 jyly 16 jasynda halyqaralyq án básekesinde Bas júldeni qanjyǵasyna baılady, 2015 jyly qazanda Túrkııanyń Ystanbul qalasynda ótkizilgen Azııa kólemindegi halyqaralyq mýzyka festıvalyna Qazaqstan atynan qatynasty, qazaq elinde jankúıerler Dımashty eldiń maqtanyshy dep qaraıdy. Ol túrli án stılderine jattyǵyp, keń taralǵan ánderdi, eýropasha áýenderdi jáne túrli qulpyrma úndi ánderdi aıtý tásilderin meńgerdi. Anasy: Dımashtyń ózdiginen úırený qabyleti joǵary, daýys aýmaǵyn keńeıtýge de ózi jattyqqan, tórt oktava arasynda emin-erkin shyrqaı alady, - deıdi. Túrli tilderdegi operalardy shyrqaý úshin Dımash nemis, ýkraın, túrik tilderin úırengen. Qazir ol qytaı tilin úırený úshin qolynan qytaısha sózdigin tastamaıdy.
Mýzykada memleket pen til shekarasy bolmaıdy. Dımashtyń Qytaıda án shyrqaýy onyń qytaılyq kórermendermen tanystyǵynyń bastamasy, ári Qazaqstandy Qytaıǵa, Qytaıdy Qazaqstanǵa tanystyrýǵa kópir boldy deýge bolady.
Jaqynda Qazaqstandaǵy "Habar" telearnasy «Men ánshimin» baǵdarlamasyn kórsetetin boldy. Jartylaı sheshýshi jarys kezderinde de Qazaqstannyń Qytaıdaǵy elshisi stýdııaǵa kelip, Dımashqa qoldaý kórsetti. Dımash qazaqstandyqtardyń maqtanyshy. Olar Dımash arqyly qytaılyq ánshilermen, Qytaı mádenıetimen ishkerileı tanysty. Qazaqstandyq áleýmettik jeli qoldanýshylar: Qytaıdyń estradasy tartymdy eken, Dımash Qytaıdyń kórkemónerimen tanysýymyzǵa dáneker boldy, - deıdi.
Qytaı mádenıetin tanystyrý elshisi retinde, Dımash Chyńdýǵa baryp, memlekettik brendimiz mysyq aıýdy kórdi, Chyńdýdaǵy dástúrli mádenıetimizdi aıǵaqtaıtyn arnaıy daıyndalǵan kóshelerdi aralap, Chyńdýdaǵy mádenıettiń mán-mańyzymen tanysty. Dımash Chyńdýdaǵy saparyn únemi eske alady, óte-móte, Chyńdýdaǵy mýzykalyq orta oǵan erekshe áser qaldyrypty. Qart ónerpazdardyń, balalardyń óneri, betqalqa qubyltý óneri syndy Qytaıdyń dástúrli kórkemóneri men mýzyka óneri onyń esinen berik oryn alypty.
Dımash ásem áýeni men jaı is-áreketteri arqyly eki el arasyndaǵy mádenıet aýys-túıisin jáne eki el halqynyń tilegin toǵystyrdy. Jarys barysynda ol Qazaqstan men Qytaıdyń mýzykasyn birneshe ret toǵystyra oryndap synap kórdi, natıjesiniń sátti bolǵanyn kórdik. Aldaǵy jerde ol Qytaıda jıi óner kórsetedi, qytaılyq ánshilerden úırengeni men óziniń Qytaıdan kórgen-bilgenderin Qazaqstan halqyna jetkizedi. Qazaq elinen kelgen jas ánshi aldaǵy saparynda óziniń armanyna talmaı qanat qaǵyp, án áýenin asqaqtata beredi dep senemiz.
Daıyndaǵan Ularbek NURǴALYMULY
«Egemen Qazaqstan»
