Osynyń aldynda bul teatr «Dostar sertin» sahnalaǵany belgili. «Er Tóstik» − elimizdiń mıýzıkl tarıhyndaǵy ekinshi qoıylym. Halqymyzdyń eń ádemi qııal-ǵajaıyp ertegileriniń biri kórermenge mıýzıkl túrinde usynyldy. Ertegi keıipkerleriniń esimi kóbimizdiń jadymyzda bala kezden jattaýly bolsa, Er Tóstik pen Shalquıryq, Kenjekeı men Bektory, Temir han men mystan, taǵysyn taǵy beınelerdi endi sahnadan ushyrastyrdyq.
Álemdegi alǵashqy mıýzıklder tusaýy ótken ǵasyrdyń alpysynshy jyldary kesilgen bolsa, sodan beri dúnıe júziniń eń tańdaýly teatrlarynda júzdegen mıýzıklder qoıyldy, áli de qoıylý ústinde. Onyń ishinde eń tabysty mıýzıklderdiń qatarynda amerıkalyq aqyn Tomas S.Ellıottyń shyǵarmasyna negizdelip jazylǵan «Mysyqtardy» ataýǵa bolady. Ol AQSh-ta jáne Ulybrıtanııada birneshe mıllıonnan asa kórermen jınaǵan ataqty mıýzıkl. Jıyrma jylǵa jýyq ýaqyt álemniń sahnalarynan túspegen mıýzıkl shynynda da óte keremet. Muny ne úshin aıtyp otyrmyz degenge kelsek, mıýzıkl jasaǵanda sol eldiń, memlekettiń talǵamy, mentalıteti eskeriletinin mamandar aıtady.
«Qazaqstan» ortalyq konsert zalynda ótken «Er Tóstiktiń» premerasyna halyq kóp jınaldy. Jańalyqqa jany qumar jurtshylyqty akterlerdiń án aıta júrip bılegeni, bıleı júrip bir-birimen jaýaptasatyny, arasynda neshe túrli qımyl-áreket jasaǵany, ústerine kıgen ádemi kostıýmderi, bir sátte aýysyp otyratyn keremet dekorasııalar qyzyqtyrǵany sózsiz. Mıýzıkl ertegi jelisinde túsirilgenimen, ony sol qalpynda qaıtalamaıdy. Ssenarıst pen qoıýshy rejısserdiń avtorlyq sheshimderi sátti júzege asqan. Biraq, tehnıkalyq kemshilikter de joq emes ekenin aıtý paryz. Mıkrofonnan shyǵatyn bir ǵana jaryqshaq daýystyń ózi áp-ádemi kompozısııany buzyp jiberýge tolyǵymen jetetini onsha eskerilmegen.
Mıýzıklde kádimgi Adam ata, Haýa ana zamanynan bergi adamzatty tolǵandyrǵan máseleler fılosofııalyq turǵyda qoıylyp, árbir keıipker men is-áreket sımvolǵa aınalǵan. Mıfologııalyq, dinı, fılosofııalyq qabattar arqyly tanymdy baıytý kózdelgen. Lıbrettonyń avtory jas ssenarıst Ánnas Baǵdat bylaı deıdi: «Lıbrettony jazý barysynda erteginiń barlyq nusqasyn oqyp shyqtym. Túrkilik dúnıetanymymyzdy beıneleıtin uǵymdardyń kýlttyq etımologııasyn izdep taýyp, tanystym. Árıne, onyń bári uzaq áńgime. Negizgisi mynaý – halyqtyń armanynan jaralǵan bas qaharmannyń «segiz qyrly, bir syrly» ekendigi. Ertegide onyń beınesin dostary tolyqtyrady. Al, mıýzıklde «dostary» bas qaharmannyń bir-bir qasıetine aınaldy. Mysaly, Shalquıryq – aqyl, Taýsoǵar – uıat, Saqqulaq – adaldyq, Jelaıaq – sabyr, Kóltaýysar – qut, Epti – qareket jáne Qyraǵy – senim. Osyndaı qasıetterdi boıyna jınaǵan Tóstikke dúnıede eń qymbat nárse – ar. Mýzyka tasasynda jutylyp ketpeý úshin akterlerdiń «ar» sózin birneshe ret aıtýy tıis boldy».
Mıýzıkldiń qoıýshy rejısseri – Eslám Nurtazın, mýzyka avtory – Bolatbek Nurqasymov. Al akterler – jańadan ashylǵan «Astana Musical» teatry úshin arnaıy tańdalyp alynǵan jas mamandar. Aıta keteıik, «Er Tóstik» mıýzıkli EKSPO qarsańynda da kórermenderge tartý etiledi.
Aıgúl SEIILOVA,
«Egemen Qazaqstan»
ASTANA
