Qatysýshylar lebizi

Ýrmat AMANBAEVA, Qyrǵyzstan Jogorký Keneshiniń depýtaty: – Túrki tildes memleketter Parlamenttik Assambleıasynyń qurylyp, jumys isteı bastaýy bizdiń elder úshin mańyzdy dep aıta alamyn. О́ıtkeni, bizdiń elderdiń tili men dini bir, ulttyq salt-dástúrleri de bir-birine óte jaqyn keledi. Túrli tarıhı sebepterge baılanysty túrki álemindegi halyqtar bir-birimen etene jaqyn aralasa almady. Onyń sáti túrki tildes elder táýelsizdik alǵannan keıin ǵana tústi. Onyń naqty mysalyn Túrki tildes memleketter Parlamenttik Assambleıasynyń qurylýynan kórýge bolady. Árıne, Túrki tildes elderdiń basyn qosyp, bir-birimen yntymaqtastyq jasaýyna uıytqy bolǵan, sol má­seleni alǵash ret kótergen Qazaqstan Respýb­lı­ka­synyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaev bolatyn. Al Parlamenttik Assambleıanyń qurylǵanyna kóp ýaqyt bolmasa da, onyń elder arasyndaǵy baılanystardy nyǵaıtyp, túrki dúnıesine ortaq qundylyqtardy qaıta jańǵyrtýyna mol úles qosatyndyǵyna qazirdiń ózinde kózimiz jetip otyr. Oǵan búgingi otyrys kezinde aıtylǵan sózder, qabyldanǵan qujattar naqty dálel. *  *  * Safa MIRZOEV, Ázirbaıjan Mıllı Medjlısiniń bas hatshysy: – Túrki tildes elder Parlamenttik Assambleıasynyń atqaratyn qyzmeti anyq. Ol elder arasyndaǵy ynty­maqtastyqty nyǵaıtýǵa, tarıhı-mádenı ortaq qundylyqtarymyzdy qaıta jańǵyrtýǵa baǵyttalǵan. Mu­nyń syrtynda, árıne, bizdiń elder arasyndaǵy ekonomıkalyq jáne gý­ma­nıtarlyq baılanystardy damytý máselesi de bar. Ol úshin Assambleıaǵa kiretin memleketterdiń parlamentteri tyǵyz qatynasta jumys isteýi kerek. Onyń negizi qalanǵanyna bizder erekshe qýanyp otyrmyz. Bul uıymnyń qurylǵanyna onsha kóp ýaqyt óte qoıǵan joq. Biraq, osy jyldar ishinde Assambleıanyń elaralyq yntymaqtastyqty jandandyrýǵa aıtarlyqtaı úles qosatyndyǵy anyq baıqaldy. Endi Assambleıanyń aldynda turǵan maqsat – ony halyqaralyq iri uıymdardyń deńgeıine kóterý. Sondyqtan bizder endigi jerde Assambleıanyń irgeli halyqaralyq uıymdarmen tyǵyz yntymaqtastyq jasaýyna qyzmet etýge tıispiz. *  *  * Agıa KAVKAZ, PA múshesi, Túrkııa Parlamentiniń depýtaty: – Parlamentaralyq osy baılanys birligimizdi nyǵaıta otyryp, keleshekke nyq qadam jasaýǵa jol ashady. Biz birlese jumys atqara júrip, álemge shashyraǵan túrki tildes barsha azamattar múddesin de jadymyzda ustaımyz. О́ıtkeni, biz – túbi bir halyqtarmyz. Ortaq mádenıet, til, tarıh – qasterleıtin qundylyqtarymyz bir bolǵan­dyqtan, biz osylaısha birigip, keleli máselelerdi sóz etemiz. Onyń paıdasy búginmen ǵana ólshenbeıdi. Jalpy, men ózim Túrkııa Parlamentiniń depýtaty retinde Qazaqstan Parlamentimen aradaǵy yntymaq­tas­tyqqa kóńilim tolatynyn aıtqym keledi. Parlamenttegi Qazaqstanmen aradaǵy dostyq tobynyń jumysy kózge kó­rinerlikteı. Munyń negizi – bizdiń týystyǵymyzda jatyr, memleket basshylarynyń syndarly erik-jigerlerinde jatyr, bizdiń túbimizdiń birliginde jatyr dep bilemin. *  *  * Sevınsh GÝSEINOVA, PA múshesi, Ázirbaıjan Parlamentiniń depýtaty: – Jańa ǵana Túrki tildes memleketter Parlamenttik Assambleıasynyń II plenarlyq otyrysy óz jumysyn aıaqtady. Otyrysta aıtylǵan oılarda, alda josparlanǵan isterde túp-tamyry bir, tili men mádenıeti, dini de ortaq túrki tildesterdiń áleýetin jasam­pazdyq jolǵa paıdalaný basty tin boldy. Bul – shynymen de asa ma­ńyzdy is. Qazirgi kúni álem ıntegrasııalaný ústinde, endeshe bul isten túrki tildester de qalys qalmaýy tıis. Álemdik órkenıet damýyna ózindik úles qosqan túrki álemi jańa myńjyldyqta tarıh sahnasynda óz bıiginen kórinýde. Alaıda, alda birigip baryp alatyn asýlar jetkilikti. Oǵan ár el atsalysýy kerek. Mysaly, meniń elim Túrk PA damýyna óz úlesin aıtarlyqtaı qosyp keledi. Uıym hatshylyǵy Bakýde oryn tepken. Bolashaqta oǵan arnap bólek keńse salý da oıdaǵy másele. Túrk PA otyrysynan elimizge tyń oılar arqalap baratyn boldyq. *  *  * Tolga ATYK, Túrik Respýblıkasy Uly Ulttyq Jınalysynyń depýtaty: – Biz uly qazaq jerinde jemisti jumys istep, Túrki tildes elder Parlamenttik Assambleıasynyń alǵa qoıǵan maqsattary boıynsha sheshimder qabyldadyq. Sonyń ishinde bu­ryn bolmaǵan tórt turaqty komıs­sııa­lardy qurdyq. Olardyń tóraǵalary men atqaratyn qyzmetterin belgiledik. О́zara yqpaldasýdy jandan­dyrýǵa áser etetin mundaı naqty qadamdar aldaǵy ýaqyttarda da bola beretin shyǵar degen úmittemin. Men Astanadaǵy otyrystan úlken áser alyp at­tanyp bara jatyrmyn. Astananyń ózi búkil túrki áleminiń maqtan tutar jetistigi me dep qaldym. Az ǵana ýaqyttyń ishinde osyndaı qala turǵyzǵan halyqtyń bolashaǵy zor bolýǵa tıisti. Al endi Túrk PA-ǵa basqa da túrki tildes baýyrlarymyz múshe bolǵysy kelse, biz olarǵa qýana qushaq jaıamyz.