Otyrysty jumys tobynyń jetekshisi, Zańnama jáne sot-quqyqtyq reforma komıtetiniń tóraǵasy Nurlan Ábdirov júrgizdi. Al zańǵa qatysty ózgeristermen Ádilet mınıstri Marat Beketaev tanystyrdy.
Zań jobasy boıynsha ózgerister segiz Konstıtýsııalyq zańǵa engiziledi («Saılaý týraly», «Parlament jáne onyń depýtattarynyń mártebesi týraly», «Respýblıkalyq referendým týraly», «Úkimet týraly», «Prezıdent týraly», «Konstıtýsııalyq Keńes týraly», «Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy týraly», «Sot júıesi men sýdıalardyń mártebesi týraly»).
Ádilet mınıstri: «Prezıdent týraly» Konstıtýsııalyq zańda Prezıdenttiń ókilettikteri konstıtýsııalyq túzetýlerge sáıkes keltiriledi. Atap aıtqanda, Prezıdent Parlament Májilisimen konsýltasııalardan keıin Premer-Mınıstr engizgen usynýmen Úkimet múshelerin qyzmetke taǵaıyndaıdy. Sonymen qatar, Parlament depýtattary Konstıtýsııada bekitilgen tártippen (57-bap, 6-tarmaqsha) Úkimet múshesin qyzmetinen bosatý týraly ótinish jasaǵan jaǵdaıda, Prezıdent ony qyzmetinen bosatady. «Prezıdent týraly» Konstıtýsııalyq zańnan Prezıdenttiń kelesi zań shyǵarý fýnksııalary alynyp tastalady: zań kúshi bar jarlyqtar shyǵarý, zań jobasyn shuǵyl dep jarııalaý, Úkimetke zań jobasyn Májiliske engizýdi tapsyrý jáne Úkimet aktileriniń kúshin joıý. «Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy týraly» Konstıtýsııalyq zańda Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdentiniń «Elbasy» retindegi ataýy men mártebesine qatysty túzetýler engiziledi», dep taratyp túsindirdi.
«Parlament jáne onyń depýtattarynyń mártebesi týraly» Konstıtýsııalyq zań jańa jıyrma eki de bir (22-1) babymen tolyqtyrylady. Ol Úkimet músheleri kandıdatýralaryn Májilispen kelisý tártibin anyqtaıdy. Konsýltasııalar Májilistiń tıisti turaqty komıtetterinde ótetin bolady. Tıisti kandıdatýralardy Premer-Mınıstr nemese ol ókilettik bergen laýazymdy tulǵa usynady. Árbir talqylanatyn kandıdatýra jóninde Májilistiń tıisti komıteti qorytyndy shyǵaratyn bolady.
«Úkimet týraly» Konstıtýsııalyq zańda, konstıtýsııalyq túzetýlerge sáıkes, Úkimet quramyna kirmeıtin ortalyq atqarýshy organdardy joıý boıynsha ózgerister engiziledi. Sonymen qatar, Úkimettiń Prezıdent pen Parlament arasyndaǵy qarym-qatynasyn retteıtin normalar bekitiledi. Úkimet Parlament Májilisiniń ókilettik merzimi aıaqtalǵansha qyzmet etedi jáne jańadan saılanǵan Parlament Májilisiniń aldynda ókilettigin toqtatady. «Saılaý týraly» Konstıtýsııalyq zańda saılaýshylar men saılaý úderisine qatysýshylardyń quqyqtyq saýattylyǵyn arttyrý maqsatynda túzetýler kózdelgen.
Sonymen qatar, mınıstr Prezıdenttikke kandıdatqa qoıylatyn qosymsha talaptar engizilgenin málimdeı kelip, bylaı dep atap ótti. Olar:
- memlekettik qyzmette nemese saılanatyn memlekettik laýazymdarda keminde 5 jyl tájirıbesiniń bolýy,
- mindetterin oryndaýǵa kedergi bolatyn aýrýlardyń joqtyǵyn rastaý (ol úshin medısınalyq kýálandyrý ótedi).
Baıandamadan keıin mınıstr depýtattardyń suraqtaryna jaýap berdi.
Zań jobasynyń tanystyrylymyna memlekettik organdar men parlamenttik emes saıası partııalardyń, úkimettik emes uıymdardyń ókilderi men saıasatkerler jáne sarapshylar qatysty.
Nurlybek DOSYBAI,
«Egemen Qazaqstan»