Prezıdenttiń tól týyndysy

Nursultan Nazarbaevty kópten bilemin. Sonaý bir kezde elimizdiń Mınıstrler Keńesine Tóraǵa bol­ǵanda Atyraý óńirine jıi kelýshi edi. Ol kezeńde jas jigit qoı. Biraq soǵan qaramastan qaı máseleni de tereńnen oılap, keńinen pishetin parasatty basshy ekendigin tanytqan edi. Ási­rese, bizdiń óńirdegi balyq sharýa­shylyǵy men munaı-gaz ónerkásibiniń órken jaıýy tikeleı Máskeý arqyly sheshiletin tusta da bul salalardyń elimizge paıdasy tıgenin qalaı­ty­nyn emeýrinmen baıqatyp qoıatyn. Elimiz táýelsizdigin alyp, tuńǵysh El­basyny saılaǵan kezde oǵan Nur­sultan Ábishulynyń birden-bir laıyqty úmitker bolaryna sendik. Sol senim bir meni ǵana emes, barsha qazaqstandyqtardyń oıynda boldy. Qazir, Qudaıǵa shúkir, úmitimiz aqtal­dy. Tuńǵysh Prezıdentimiz Nursul­tan Nazarbaev táýelsiz Qazaqsta­ny­myzdy jıyrma jyldyń ishinde álem tanyǵan, jahan jurty qyzyǵa da qyzǵana qaraǵan jańa turpattaǵy Qazaqstanǵa aınaldyrdy. Ras, álemde óz táýelsizdigine ıe bolǵan jalǵyz bizdiń elimiz emes. Talaı elder Qazaqstannyń táýelsizdik jyldarynda baǵyndyrǵan asýlaryna ıek artpaqty maqsat tutýda. Alaıda, biriniń ultaralyq daý-janjalmen, ekinshileriniń qarjylyq qyspaqpen oılaǵan maqsatyna jetýi qıyndap turǵany jasyryn emes. Tipti keı memleketterdiń bılik tizginin ustar kóshbasshy tańdaýda qatelesip jat­qany da bar. Onyń bir mysaly retinde kórshiles Qyrǵyzstandaǵy alaýyz­dyqty aıtýǵa bolady. Osy bir jer kólemi shaǵyndaý, halqy azdaý elde qatarynan bir emes, eki prezıdenttiń bılikten qýǵyndalǵany Qyrǵyz­stan­daǵy ishki turaqtylyqty shaıqaltyp ǵana qoımaı, ekonomıkalyq álsi­reýi­ne ákelip soqty. Qyrǵyz aǵaıyn­dar­dyń basynan ótken saıası turaq­syz­dyq taqylettes janjaldyń oty KSRO sekildi alyp eldiń syrtqy saıa­satynda shyńdalǵan dıplomat Edýard Shevarnadze basqarǵan tusta Grýzııany da, geografııalyq orna­lasýy boıynsha Eý­ropaǵa bir taban jaqyndaý Ýkraı­nany da aınalyp ótken joq. Mine, osy sekildi TMD qura­myn­daǵy ózge de eldermen táýelsizdigin qatar alǵan Qazaqstanda ǵana dál osyndaı kóńilge kirbiń túsiretin jaıttar bolǵan joq. Munyń birneshe sebebi bar. Sol birneshe sebepterdiń negizgi bastaýyn Nursultan Nazar­baev­tyń el basqarýdaǵy qaırat­kerligimen baılanystyrǵan durys. О́ıtkeni, Elbasy saıasattan góri eko­no­mıkany órkendetýge basym baǵyt berdi. Bul baǵyt memlekettilikti qa­lyptastyrýdyń negizgi qaǵıdatyna aınalyp, otandyq ónimder sapasyn halyqaralyq standarttarǵa sáıkes­ten­dirý, sóıtip Qazaqstandy báse­kege qabiletti 50 eldiń qataryna kiriktirý bastamasy keı jetistikter boıynsha óz jemisin bere bastady. Munaı-gaz ónerkásibin órkendetýge shetel ın­vestısııasyn tartyp, ınves­torlarǵa qazaq jerindegi tabıǵı baı­lyqtyń ıgiligin aldymen jergilikti halyq kórýi qajettigin alǵa tartty. Bul kúnderi bul salada sheteldiktermen básekeles bola alatyn­daı otan­dyq mamandardyń shoǵyry qalyptas­ty. Ekonomıkanyń qaı sa­la­sy da qar­qyndy órkendeý jolyna tústi. Bul – bir. Ekinshiden, Qazaqstandaǵy saıası, ultaralyq alaýyzdyqqa jol berilgen joq. Kerisinshe, qazaq jerinen, qazaq elinen baqyt tapqan ózge dindi, ózge tildi ókilder qazaq halqymen birge bir shańyraqtyń astynda tatý-tátti ómir súrýge beıil. Tipti, táýelsiz­dik­tiń eleń-alań shaǵynda áldebir toptardyń aıtaqtaýymen tarıhı mekeninen pana izdeýge kóship ketken keı ulttardyń ókilderi Qazaqstanǵa qaıta qonys aýdardy. Osynyń bárin oı eleginen ótkizgende Qazaqstan­da­ǵy turaqtylyqty, ekonomıkalyq ór­kendeýdi qalypty arnaǵa túsirip, yr­ǵaǵynan jańyldyrmaý, árıne, ońaı emesin túsinesiń. Ásirese, demokra­tııany syltaýratyp elimizdegi sútteı uıyǵan ultaralyq tatýlyqqa syna qaqqysy kelgenderdiń beıpil sózderi kóbeıgen shaqta tipten qıyn. Onyń ústine túımedeıdi túıedeı etýge áýes ásire demokrattardyń el ekonomıka­syn órkendetýdiń tyń jobasyn usynbasa da áıteýir birdeńeni aıtý kerek degendi ustanatyny baıqalady. Desek te, Tuńǵysh Prezıdentimiz Nur­sultan Nazarbaev Qazaqstan qo­ǵamyn demokratııalyq damýdyń dań­ǵyl baǵytynan adastyrmaı, órke­nıetti elder qatarynan laıyqty oryn alýyna eńbek sińirip keledi. Qazaq eliniń ekonomıkasyn órken­detý, ishki-syrtqy saıasaty men azamattyq qoǵamyn damytýdaǵy jasampaz jetistikterge ońaılyqpen qol jetkizgen joqpyz. Munyń bastaýyn­da elin súıetin, eli súıetin Elba­symyz Nursultan Nazarbaevtyń erlikke para-par eren eńbegi baryn jahan jurty moıyndaı bastady. Tipti demokratııa shyńynyń basynda turmyz deıtin Eýropa memleket­teri­niń basshylary da Qazaqstannyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń tájirıbeli saıasatkerligine, adamzat­tyń beıbit ómirin qalaıtyn progresshil kóshbasshy ekenine kózderin jetkize tústi. Qazaqstan Azııa jáne TMD memleketteri arasynda EQYU syndy bedeldi halyqaralyq uıymǵa tór­aǵalyq etip, oǵan múshe memleketter basshylarynyń úlken sammıtin ótkizgen tuńǵysh el. Osynyń ózinen Nursultan Nazarbaev álemdik qaýym­dastyqqa keńinen tanylǵan bedeldi saıasatker bolmasa, Qazaqstanǵa dál munshalyqty senim kórsetilmesin baı­qar edik. Qazaqstan jurtshylyǵy keleshegin táýelsizdik alǵan 20 jyldyń ishinde elimizdi dál osyndaı bıik bedel men abyroıly da asqaq dárejege kótergen Nursultan Nazarbaevpen baılanystyrady. Ár ýaqyt Elbasy­men birge bolǵysy keledi. Onyń Qazaqstandy jasampaz jobalar iske asatyn áleýetti elge aınaldyrmaq bolǵan asqaq murattaryna senedi. El Nursultan Nazarbaevty Qazaq­stan­daǵy jasampaz isterdiń jolbasshysy, saıası turaqtylyqtyń kepili dep biledi. О́ıtkeni, Nursultan Nazarbaev Qazaqstan qoǵamyn demokratııa ta­lap­tarymen órkendetip qana qoımaı, álemdik arhıtektýralyq sáýleti san alýan eldiń kóz qurtyna aınalǵan asqaq ta ásem Astanadaı jaýhar el­ordany óz ıdeıasymen turǵyzdy. Saryarqadaı saıyn dala tósindegi Esildiń qos jaǵalaýynan boı kó­tergen Astananyń keń qanat jaıa órkendeýin Nursultan Nazarbaevtyń oıǵa alǵan isin orta jolda qaldyr­maıtyn tabandylyǵymen baılanys­tyramyz. Bul qala Selınograd, Aqmola atanǵanda qandaı edi? Endi qazir qandaı?! Kórgen kóz súısinetin, kóńil marqaıatyn, qazaqpyn degen ár azamattyń júregine maqtanysh sezimin uıalatatyn HHI ǵasyrdaǵy ásem elordaǵa aınalyp shyǵa keldi. Árıne, aıta salý jeńil bolǵanmen, ony qurylysyn júrgizý barysynda qıyndyqtar kezdeskenin bilemiz. Onyń ústine aınalasynda ormany joq, balshyǵy tobyqtan keletin, jazda masasy arylmaıtyn, qysta aq­tútek borany basylmaıtyn qalaǵa buryn turmaǵan halyqtyń tez boı úıretýi de ońaı emes. Biraq, bir tańdanarlyǵy, Tuńǵysh Prezıdentimiz Nursultan Nazarbaev Astana qurylysyn júrgizýde qolbaılaý bolǵan jaıttardy halyqqa eshqashan aıtqan emes. Únemi nar júgin ar­qalaǵan erge tán sabyrlylyqpen, Asta­naǵa kóship kelip jatqan halyq­ty salmaqty minezimen, parasatty pa­ıy­mymen jigerlendire bildi. Táýel­­siz eldiń, Astananyń erteńine degen senimin qalyptastyrýmen birge or­nyqtyra tústi. Elimizdiń ózge óńir­lerine sapary kezinde qalalardy Astana úlgisimen damytýdy udaıy aı­typ keledi. Endi jurttyń bári Asta­naǵa barýǵa asyq, jaýhar elordaǵa qonys aýdarýdy kókseıdi. Astanada jumys jasaǵandy maqtanysh etedi. Mine, Qazaq eliniń Tuńǵysh Prezıdenti Nursultan Nazarbaev qas qaǵym sátteı bolyp óte shyqqan 13 jylda Astanany qandaı qalaǵa aınaldyrdy! Kók tiregen sáýletti ǵımarattarynyń bir-birinen ótetin ásemdigin aıtpaǵannyń ózinde, Qazaq eli, «Otan-Ana», Báıterek monýment­teri­niń, Kenesary, Jambyl Jabaev, Baýyrjan Momyshuly, Álııa Molda­ǵulova sekildi qazaqtyń birtýar­laryna ornatylǵan eskertkishterdiń keıingi urpaqqa taǵylymdyq, ónege­lik tustary jeterlik. Astanany ja­ǵa­laı otyrǵyzylǵan jasyl bel­deý­di tabıǵatqa janashyrlyqtyń úl­gisi deý qajet. Endi Astananyń tańǵaja­ıyp keremetterin tamasha­laý­ǵa tek óz elimizdiń azamattary ǵa­na emes, alys-jaqyn shetelderden de kelýshiler de kóbeıe túsýde. Demek, Tuńǵysh Prezıdentimiz Nursultan Nazarbaev­tyń tól týyndysy – jaý­har elorda­myz Astana jahan jurty­nyń da kóńilinen shyqty. Astanany bir kór­gen adam odan Nursultan Nazarbaev­tyń aıshyqty qoltańbasyn jazbaı tanıdy. Jáne Elbasynyń Astanany Eýrazııa kindigine or­nyq­tyryp, ja­qut­taı jaınaǵan sáýlet­ker­likpen ór­ken jaıdyrǵan kemeń­ger­ligine tán­ti bolatyny daý týdyrmaıdy. Esen TASQYNBAEV, Atyraý oblysynyń qurmetti azamaty. Atyraý.