Baǵdarlamadaǵy basym baǵyt

О́tken sársenbi kúni Densaýlyq saqtaý mınıstrliginde Premer-Mınıstrdiń orynbasary Erbol Orynbaevtyń tóraǵalyq etýimen Densaýlyq saqtaý jónindegi ulttyq úılestirý keńesiniń 15-shi otyry­sy bolyp ótti. Keńes otyrysynda so­zylmaly ınfeksııalyq emes aý­rý­lardyń aldyn alý jáne temeki shegýdi, alkogoldi ishimdikter ishýdi azaıtý, dene shynyqtyrý jáne durys tamaqtaný boıynsha sektor­ara­lyq yntymaqtastyq rólin art­tyrý syndy máseleler tal­qylandy. Erbol Orynbaev eń aldymen keńes otyrysynda kóterilip jat­qan máse­lelerdiń asa jaýapty ekenine toq­tal­dy. Onyń aı­týyn­sha, Qazaqstan hal­qy­nyń densaý­lyǵyna baılanysty máse­le­ler­diń kóbi azamattardyń ózde­rine atústi qaraıtyndyǵynan týyn­dap otyrǵan kórinedi Úki­met basshysynyń orynbasary óz sózinde: «Infeksııalyq emes aýrýlar má­selesi qazirgi ýaqytta bú­kil álem úshin asa ózekti bo­lyp otyr. Aldaǵy qyrkúıek aıynyń 19-20 kúnderi Nıý-Iork­te joǵary deńgeıde ınfek­sııa­lyq emes aýrýlar jónindegi ǵa­lam­dyq sammıt ótpekshi. Bul bas­qosýda da ınfek­sııalyq emes aýrýdyń negizgi tórt túri, atap aıtqanda, júrek-qan tamyrlary, qaterli isik, sozylmaly ókpe jáne qant dıabeti  mindetti túr­de sóz bolýy tıis», dedi. Ol sondaı-aq mınıstr­likter men ve­domstvolardyń jáne jergilikti atqarýshy organdardyń ty­ǵyz baılanysta bolýy qajettigin na­zarǵa salyp, «Salamatty Qa­zaq­stan» baǵdarlamasynyń sátti júzege asyrylyp jatqandyǵyn da tilge tıek etti. Sońǵy jyldary Memleket bas­­shy­sy Qazaqstan halqynyń densaýlyǵyna meılinshe kóp kó­ńil bólip otyr­ǵan­dyǵy belgili. Sonyń nátıjesi oń ózge­ris­ter ákelýde. Buǵan naqty my­­sal keltirer bolsaq,  bıyl eli­miz boıynsha bala týý kór­setkishi 25 paıyzǵa ósip, ólim 11 paıyzǵa azaıǵan. Al ómir súrý kór­set­kishi 2 jylǵa artqan eken. Densaýlyq saqtaý mınıstri Salıdat Qaıyrbekova  óz baıan­damasynda Qa­zaqstanda qant dıa­betinen qaıtys bol­ǵandar sany 24,7 paıyzǵa azaı­ǵa­nyn, al bul dert elimizde 100 myń adam­ǵa shaqqanda 6,7 paıyzdan keletindigin aıtyp, juqpaly emes aýrý­lar­dyń 60 paıyzynyń betin qaıtarýǵa bolady.  Temeki shegý, alkogoldi ishimdikti paıdalaný, qandaǵy holesterınniń shekten tys kóp bolýy, semizdik, jemis-jıdekter men kókónisterdi az paı­dalaný jáne dene shynyq­ty­rý­men aına­lys­paý syndy jaǵ­daılarda joǵaryda atalǵan dert­ke adam tez shaldyǵady dedi mınıstr óz sózinde juqpaly emes aýrýlardyń keń taralmaýyna jáne olardyń aldyn alý jó­nin­degi saq­tyq áreketterge arnaıy kóńil bóldi. Barlyq máseleniń túıini «Sa­lamatty Qazaqstan» baǵdarlamasyn júzege asyrýmen baılanysty ekendigine toqtal­dy. Salamatty ómir saltyn qa­lyptastyrǵan kez kelgen jan aýrýǵa shaldyqpaıdy. Sol sebepti de aýyryp em izdegennen, aýyrmaıtyn jol izdegen álde­qaıda tıimdi dedi. Araı ÚIRENIShBEKQYZY.