Otannyń altyn arqaýy

Konstıtýsııa kúnine baılanysty respýblıkamyzdyń túkpir-túkpirinde mándi de sándi túrli sharalar bolyp ótti ALMATY_______________________ Táýelsizdigimizdi terbetken Alma­ty úshin Ata Zańymyzdy ulyqtaýǵa arnalǵan mereke – eń mártebeli de, me­reıli sharalar qatarynan oryn ala­dy. Bıyl da ońtústik astana bul kúnge jaqsy daıyndyqpen keldi. Me­rekeler men merekeler arasyn­da­ǵy jetistikter men jaqsylyqtar tú­gen­delip, qala turǵyndaryn qýa­nysh­qa bólegen sharalar tańerteńgi 9-dan bastaldy. Almatylyqtar, aldymen, Konstıtýsııa kúnine arnalǵan Astana­da­ǵy áskerı sherý men Elbasy Nur­sul­tan Nazarbaevtyń  arnaıy qut­tyq­taý­yn on-laın rejiminde tama­shala­dy.  Elordadan joldanǵan Mem­leket basshysynyń ıgi lebizi qalanyń jeti aýdanyndaǵy halyq kóp jınalatyn jerlerge qoıylǵan arnaıy ekran­dar­dan saltanat qu­ryp turdy. Qaladaǵy basty shara «Astana» alańynda ótkizildi. Osy jerde áskerı ýchılısheler kýrsanttarynyń Konstıtýsııa kúnine arnalǵan sherýi ótti. Áskerı sherýden soń  qazaq­stan­dyq estrada juldyzdarynyń  ult­tyq rýhtaǵy ánderi asqaqtady. Eskendir Hasanǵalıev, Altynbek Qo­raz­baev, Naǵıma Esqalıeva, Janna Orynbasarova, Nurlan Alban, Almas Kishkenbaev taǵy da basqa ánshiler ánnen shashý shashty. Orazanyń aıt kúnine ulasqan osy­naý tamasha merekeni keshke qa­raı «Bıtlz» tobynyń ánderi festıvaldi jalǵastyrdy. Konstıtýsııa kúnin toılaý  keshki aqshamda merekelik otshashýmen aıaqtaldy. KО́KShETAÝ____________________ Ata Zańnyń basty qundylyǵy – urpaq tárbıesin bıiktetýinde. Belgili dárejede osynaý qasterli mindet mektep moınyna júktelgen. Mektepti tárbıeniń besigi, bolashaqtyń esigi deıtinimiz de sondyqtan. Bul turǵyda, bıyl Keńótkel aýy­lynyń baqyty janyp tur. Osydan 32 jyl buryn salynǵan eski mektep aýyl eńsesin túsirip turatyn. Endi, mine, Konstıtýsııa merekesi kúni 80 úılik aýyl qýanyshqa bólenip, túgel­deı qaıta jóndelgen Keńótkel negizgi mektebiniń esigi aıqara ashyldy. Oǵan aýdan  bıýdjetinen 18 mıllıon teńge bólinip, uqyptylyqpen jum­saldy. Jıhazdarynyń barlyǵy jap-jańa. Ǵalamtorǵa qosylǵan kompıýter synyby, kitaphana, ashana, za­manalyq oqý bólmeleri osyndaǵy 48 oqýshynyń ıgiligine de qyzmet etýde. Birinshi synypqa úsh-aq bala barady eken. Esesine mektep janynan «Araı» shaǵyn ortalyǵy qosa ashy­lyp, 25 bala tárbıelenýde. Bolashaq degenimiz osy. Aýyl qýanyshyna oblys ákimi S. Dıachenko men aýdan ákimi E.Saǵdıev  ortaqtasyp, syı-saýǵalaryn tap­syr­dy. TALDYQORǴAN _______________ Elimizdiń barlyq óńirlerin­degideı, Taldyqorǵannyń ortalyq alańynda Konstıtýsııamyzdyń qa­byl­danǵanyna 16 jyl tolýyna ar­nal­ǵan saltanatty sharalar ótti. Mem­lekettik ánuran áýenimen jıyr­ma jigit pen qyz elimizdiń Kók baı­ra­ǵyn alańǵa alyp shyqty. Budan keıin merekege jınalǵandar aldynda Almaty oblysynyń ákimi Ańsar Musahanov quttyqtaý sóz sóıledi. Merekelik baǵdarlamany oblys uıymdary men mekemeleriniń sal­ta­natty sherýi jalǵastyrdy. Túrli-tústi sharlar men jalaýshalardy kótergen olar urandatyp, ortalyq alańnan ótti. Mereke sońy keshke jastar dıskotekasyna ulasyp, otshashýmen aıaqtaldy. AQTО́BE _______________________ Aqtóbe qalasynda Konstıtýsııa kúnine baılanysty merekelik salta­nat­tyń shymyldyǵy QR Tuńǵysh Prezıdenti atyndaǵy saıabaqtaǵy Tý­tu­ǵyr aldynda oblystyq pedago­gı­ka­lyq jetistikter konkýrs-mara­fo­nynyń jeńimpazdaryn marapat­taýmen ashyldy. Qyryq bilim berý uıymynyń árqaısysyna 500 myń teń­ge jáne 916 muǵalimniń ár­qaı­sy­sy­na oblys ákiminiń (120 myń teńge) syılyǵyn óńir basshysy Arhımed Muhambetov saltanatty jaǵdaıda tapsyrdy. «Tabıǵat syı» baý-baqsha ónimderiniń, gúlder kórmeleri jáne «Qyzanaq meresi» konkýrsy uıym­das­tyryldy, konserttik baǵdarla­ma­lar usynyldy. ORAL___________________________ Konstıtýsııa kúni qurmetine oraı Oral qalasynda «Qazaqstannyń úz­dik taýary» aımaqtyq baıqaý-kór­me­si márege jetti. Onyń basty maqsaty – otandyq ónimniń sapasyn jaqsartý, jergilikti taýar óndirýshilerdi bá­se­ke­lestik ortaǵa beıimdeý jáne olar­dy halyqaralyq sapa standart­ta­ry­na kóshýge baǵyttaý bolyp taby­la­dy. Is-shara talaptaryna saı Aq­jaıyq óńiriniń jıyrma aldyńǵy qatarly kásiporny «Úzdik óndiristik taýarlar, «Úzdik halyqtyq taýarlar» jáne «Úzdik azyq-túlik taýarlary» atalymdary boıynsha synǵa tústi. Baıqaý qorytyndysynda arnaıy komıssııa jańa tehnologııa men sa­pa­ny basqarýdyń tıimdi ádisterin óndi­ris­ke engizgen úzdikterdiń úzdigin tań­dap aldy. Endigi jerde onyń je­ńimpazdary Elbasynyń «Altyn sapa» syılyǵyn alý úshin baq synaýǵa qatyspaq. Olardyń qatarynda «Gıdromash-Orıon», «StroıKombınat», «Álim», «Oral saýda-ónerkásip kom­pa­nııasy», «AltımStroıDetal» jáne «Rodnık» JShS bar. Ata Zańymyz bizge, eń aldymen, alańsyz eńbek etýge, onyń ıgiligin kórýge, árkimniń boıynda buǵyp jat­qan jeke qarym-qabiletin ashýyna sheksiz múmkindikter berip otyr. Taýar óndirýshiler saıysy da Konstıtýsııa bergen quqyqtar aıasynda dás­túr­ge aınalyp keledi. Osy arqyly biz óz ónimderimizdi eksportqa shyǵarýdyń utymdy ádisterin belgileı aldyq. Ári bereri mol bul is ózara tájirıbe almasý mektebine jáne jańa árip­tes­ter tabý jolyndaǵy taptyrmas alań­ǵa aınaldy, dep málimdedi gazet tilshisine Batys Qazaqstan qurylys materıaldary korporasııasy marketıng jáne logıstıka bóliminiń bastyǵy Aınur Faızýllına. TARAZ__________________________ Konstıtýsııa qýanyshy oblysta – Elbasy – Qarýly Kúshterdiń Joǵar­ǵy Bas qolbasshysy N.Nazar­baev­tyń qaty­sýy­men Astana tórinde ótken áskerı sherýden kórsetilgen tikeleı habar­dy kópshilik bolyp tamashalaýmen bastaldy. Budan keıin oblys ákimi Q.Bozymbaev jurtshylyq aldynda Ata Zań  aıasynda atqarylyp jatqan ıgilikti ister men qol jetken tabystar týraly sóz sóıledi. Búginde Áýlıeata óńiri turǵyn­da­rynyń bereke-birligi men tatý-tátti tirliginiń nátıjesinde oblys eko­no­mı­kasy men áleýmettik jaǵdaıy jaq­sara tústi. Elimizdiń údemeli ınno­vasııa­lyq-ındýstrııalyq damý baǵdarlamasy sheńberinde quny 135 mlrd. teńge bolatyn 19 joba qolǵa alynsa, onyń quny 23,2 mlrd. teń­geni quraıtyn 8 jobasy iske bıyl asyrylmaq. Qoǵamdyq damýymyzdyń túbegeı­li qaǵıdattaryn aıqyndap bergen Ata Zań arqasynda búginde oblysta 21 ulttyq-mádenı ortalyq, respýb­lı­kalyq 9 saıası partııanyń fı­lı­aldary, 500-den astam úkimettik emes uıymdar men 400-ge jýyq dinı birlestikter jumys isteýde. Sondaı-aq, Ata Zań aıasynda saltanat qurǵan birlik pen tirliktiń bereke men merekege bastar nátıjesiniń jarqyn mysal­dary­nyń biri, jaqynda Talas aýda­ny­na qarasty Tamabek Qartabaev atyn­daǵy jáne Kóshek batyr aýyl­darynda jańa mektepter boı kóterip, ondaǵy ata-analar men ustazdar jáne oqýshylar úlken qýanyshqa keneldi. Oblys ortalyǵynyń shalǵaılyǵyna qaramastan, joǵary órkenıet tala­by­­na saı salynyp, jańa oqý jáne sport­tyq qural-jabdyqtarmen jab­dyq­talǵan bul mektepterdiń qabyr­ǵa­synda oqyǵan oqýshylarǵa sapaly bilim, sanaly tárbıe alýǵa barlyq jaǵdaı jasalǵan. Bir sózben aıtqanda, ata-babalar armandaǵan barlyq ıgilikterdi búgin­de Ata Zańymyz Astana men aýylǵa deıingi aralyqtyń bárinde aqıqatqa aınaldyrýda dese, eshkimniń de qatelespesi anyq. QOSTANAI_____________________ Qostanaı qalasynda Bykovskıı atyndaǵy kóshe bar. Áńgime onyń atynda emes, zatynda bolyp tur. Qa­lanyń shetki shaǵyn aýdanynda orna­lasqan osy kóshemen júrgenniń ózi bir ǵanıbet. Eki jaǵyna shynar aǵa­shy tizilip ósken kósheniń boıyndaǵy úılerdiń aýlalaryn gúlzarlar kóm­kerip tur. Kósheni de, aýlalardy da bulaı kórkemdegen qala ákimshiliginiń kom­mýnaldyq máseleler jónindegi ká­sip­oryndary emes, turǵyndardyń ózi. Osyndaǵy №7 úıde kópten tu­ryp kele jatqan Dmıtrıı Stepanovıch Hılıchenko aqsaqal qolyna kúrek alyp, aýlaǵa gúl ege bastap edi, barlyq turǵyndar onyń sońynan erdi. Aqyrynda, bir adamnyń basta­ma­sy qorshaǵan ortany qorǵaý shara­syna ulasty. Elimizdiń Konstıtýsııasy kúni merekesinde adamdar Ata Zańymyzdyń tek quqyq qana berip qoımaı, Ota­ny­myzdyń gúldenýi úshin kóp nársege mindetteıtinin túsinse ıgi. By­kov­skıı kóshesi turǵyndarynyń basta­masy sonyń kishkentaı ǵana mysaly, deıdi «Nur Otan» HDP Qostanaı qalalyq fılıalynyń tóraıymy Rımma Bekturǵanova. Konstıtýsııa kúni merekesin Bykovskıı kóshesiniń turǵyndary ózderi jasaǵan alańqaıda merekeledi. QYZYLORDA__________________ Alash jurtynyń arqa súıeri – Ata Zań. Árbir qazaqstandyqtyń  quqyn saqtaıtyn qundy qujattyń qabyldanǵanyna da bıyl 16 jyl tolyp otyr. Oraza aıttyń alǵashqy kúnimen tuspa-tus kelgen Konstıtýsııa kúnin qyzylordalyqtar óz deńgeıinde atap ótti. Ata Zańnyń aıbaryn asyratyn túrli is-sharalar uıymdastyrylyp, ol halyqtyq merekege aınaldy. Sondaı is-sharanyń biri Stýdentter saraıynda ótti. «Konstıtýsııa – El táýelsizdiginiń negizi» dep ata­la­tyn saltanatty jıynda oblys ákimi Bolatbek Qýandyqov baıandama jasap, aımaq halqyn mereıli merekemen quttyqtady. Osy saltanatty jıyn barysynda jumysyna jańa­dan kirisken birneshe memlekettik qyzmetshi resmı túrde ant qabyl­dady. Jaqynda Astanada qazaq kúre­si­nen «Qazaqstan barysy» atty ja­rys­tyń ótkeni belgili. Bul jarysty uıymdastyrýshylardyń biri Qy­zyl­orda oblysynyń ákimdigi ekeni de aıan. Konstıtýsııa kúni merekesi qar­sa­ńynda «Qazaqstan barysy» túıe balýandar jarysynda top jarǵan júl­degerler qurmetteldi. Oǵan Shy­ǵys Qazaqstannan úshinshi oryn alǵan Shalqar Jolamanov pen ekinshi oryn ıegeri jambyldyq Beıbit Ystybaevtar keldi. Bul ózi keremet kórinis boldy. Júl­degerler korteji qaraqurym ha­lyqtyń arasyna kelip toqtaǵanda olar­dy qasqyr ishik jamylǵan 50 balýan qorshap aldy. Sóıtti de, qur­met­pen sahnaǵa alyp shyqty. Odan keıin aqboz atqa qonǵan «Qazaqstan barysy» Ulan Rysqul men onyń bapkeri Sadyq Musta­faevtardyń tóbesi kórindi. Alańǵa jınalǵan myńdaǵan halyqtyń qo­shemeti olardy kókke kóte­rip jiberdi. Saltanatty shara barysynda Shalqar Jolamanovqa 10 myń, Beıbit Ystybaevqa 30 myń AQSh dollary tabys etildi. Al «Qa­zaq­stan barysy» atanǵan Ulan Rys­qulǵa 120 myń dollar syıaqy berildi. Sonymen qatar, oblys ákimi Bolatbek Qýandyqov Syr óńiriniń mereıin tasytqan balýanǵa elimizdiń kez kelgen qalasynan páter alyp beretin boldy. Jáne aı saıyn 300 myń teńge kólemindegi birjyldyq stıpendııa taǵaıyndady. Ulyqtaý rásiminiń sońynda Án­uran oryndalyp, alań toly halyq «Meniń Qazaqstanymdy» shyrqady. Merekelik shara otshashýǵa ulasyp, estrada juldyzdarynyń konsertimen jalǵasyn tapty. ShYMKENT ____________________ Konstıtýsııa kúni Shymkent qa­la­synda qazaqtyń úsh uly bıiniń atyn­daǵy kósheler toǵysatyn Or­da­basy alańynda saltanatpen ata­lyp ótti. Oblys ákimi Asqar Myr­zah­metov quttyqtaý sózinde táýel­siz Qazaq­stan­nyń jıyrma jyl ishin­de ǵa­syrǵa bergisiz joldy jú­rip ótkenin aıtty. Onyń nátıjesin halyq kórip otyr. Tek bilim sa­lasynda ǵana úsh jyldyń bas-aıaǵynda 164 nysan paıdalanýǵa berilgen. Bıyl jyl sońyna deıin 58 ǵı­ma­rat iske qosylady. Al 25 tamyzdan 1 qyrkúıekke deıin 36 áleýmettik nysan esigin aıqara ashpaq. Mundaı alapat qurylystar Oń­tús­tiktiń ómirinde bolǵan emes. Mektepter, balabaqshalar jáne medısı­na­lyq mekeme bıýdjet esebinen sa­ly­nyp jatyr. Qazaqtyń Atymtaı jo­mart­tary da aıanyp jatqan joq. «Osynyń bári aınalyp kelgende halyq ıgiligi úshin», deıdi ardager jýr­nalıst, Dúnıejúzi qazaqtary qaýym­dastyǵynyń Ońtústiktegi fı­lı­alynyń tóraǵasy Baıdýlla Qonys­bekov. PETROPAVL ___________________ Konstıtýsııa merekesinde shal­ǵaı­daǵy Ǵabıt Músirepov aýdany adam janyn jadyratatyn aıtarlyq­taı jańalyqtarǵa toly boldy.  Atap aıtqanda, «100 mektep, 100 aýrýhana» memlekettik baǵdarlamasy aıa­syn­da  bir aýysymda 90 adamdy qa­byldaıtyn 100 oryndyq aýdanaralyq týberkýlez dıspanseri iske qosyldy. Ony  salyp, qajetti qural-jab­dyq­ta­ryn ornatýǵa 1,5 mıllıard teńge jumsaldy. Oblys ákimi Serik Bilá­lov aq halatty dárigerlerge  «Jedel járdem» jeńil kóligin tartý etti. Aýdan ortalyǵynda  oblystyq qazy­na­dan bólingen 125 mıllıon teńgege 18 páterli  kommýnaldyq-jalgerlik tur­ǵyn úı turǵyzyldy. Ol birinshi kezekte  kóp balaly jáne az qam­tyl­ǵan otbasylarǵa, bıýdjet qyzmet­kerlerine berildi. «Otan soǵysy», Eńbek Qyzyl Tý ordenderiniń, birneshe  medaldardyń ıegeri  Áıip  Anafın aqsaqal, bala kezinen múgedek  Ánel men Jánel Súgirbaevalar, jas maman Ajar Saǵymbekova, taǵy bas­qalary jaıly páterlerge ıe boldy. Ortalyq alańdy jańǵyrtýǵa 5 mıllıon teńge qarastyrylyp, Táýel­siz­diktiń 20 jyldyǵy  atyndaǵy saıabaq ashyldy. Jurtshylyqtyń jumylýy­men jas kóshetter otyrǵyzyldy. «Jastar» stadıonyn qalpyna keltirýge 42 mıllıon teńge jumsalyp, tusaýkeseri ótti. Bir top  eńbek ardageri men ozattaryna  «Aýdannyń qurmetti azamaty» ataǵy saltanatty jaǵdaıda tapsyryldy. О́SKEMEN______________________ Shyǵys Qazaqstan oblysynyń aýdandary men qalalary Ata Zańy­myz­ǵa arnalǵan merekelik sharalar­dy el esinde qalarlyqtaı atap ótti. О́skeleń qala О́skemende mereke qar­sa­ńynda el Táýelsizdiginiń 20 jyldyǵy qurmetine «Altaı – túrki áleminiń altyn besigi» atty ha­lyqaralyq forým uıymdastyryldy. Al 30 tamyzda ortalyq Respýblıka alańynda qala turǵyndarynyń qaty­sýymen sherý boldy. Oblys ákimi Berdibek Saparbaev aıtýly merekemen jınalǵandardy, halyqaralyq músháıraǵa qatysýshy aqyndardy quttyqtady. Sol kúni 9 memlekettiń ókilderi qatysqan II halyqaralyq bal festıvali ótkizildi. Ata Zańymyz jáne el Táýel­siz­di­giniń 20 jyldyǵyna arnalǵan H Azııa jáne Tynyq muhıty jaǵalaýy elderiniń qol kúresinen chempıonaty tórt kún boıy qala turǵyndaryn beı-jaı qaldyrmady. Qazaqstan quramasy taǵy da bas júldeni jeńip aldy. Tarazdyq Dmıtrıı Trýbın eń joǵary salmaqta qarsylastaryn shań qaptyrdy. Kelesi jyly Almatyda qol kúresinen álem chempıonaty ót­pek. Ol Azııa qol kúresi fede­ra­sııa­synyń prezıdenti, jerlesimiz Muqan Aǵzamovtyń 60 jyldyq mereıtoıyna arnalmaq. Keshkilik Ertis ózeni boı­ynda amfıteatr, ǵashyqtar alleıasy, TMD elderinde balamasy joq daýys jazatyn stýdııa, ekologııalyq monıtorıng ortalyǵyn óńir basshysy Berdibek Saparbaev ashyp, jınal­ǵan­dar «MuzArt» tobynyń, ázilqoı Tursynbek Qabatovtyń jáne jergilikti ónerpazdardyń konsertin tama­shalady. «Egemen Qazaqstannyń» tilshileri.