Kún tártibi bekitildi

Osy kúnderi Tájikstan astanasy álemdik saıasatshy­lar­dyń aýzynan túspeýde. О́ıtkeni, munda mańyzy zor saıası sharalar ótýde. Sonyń eń bastysy – alda bolatyn Táýelsiz Memleketter Dostastyǵynyń 20 jyldyǵyna arnalǵan mereı­toı­lyq sammıt. Oǵan Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaev qatysady dep kútilýde. Sammıt jumysy búgin, ıaǵnı senbi kúni bastalatyndyqtan, áýeli usynylǵan joba boıynsha onyń kún tártibinde 11 másele qaralatynyn aıta keteıik. So­nyń ishinde TMD-ǵa qatysýshy mem­leketter basshylarynyń uı­ym­nyń 20 jyldyǵyna arnalǵan málimdemeleri, 20 jylǵy is-áre­ket­terdiń qorytyndylary jáne perspektıvadaǵy mindetteri tý­ra­ly saraptamalyq baıandamalar tyńdalady, sondaı-aq áýe qor­ǵa­nysy, 2012-2014 jyldardaǵy zańsyz mıgrasııaǵa tosqaýyl boı­ynsha, 1941-1945 jyldardaǵy Uly Otan soǵysynyń erlerin ulyq­taý jónindegi jáne t.b. kóp­tegen kelisimderge qol qoıyl­maqshy. Keshe TMD-ǵa qatysýshy Mem­leketter basshylarynyń sammıtine usynylatyn kún tártibiniń sońǵy jobasyn talqylaǵan Syrt­qy ister mınıstrleri keńesiniń otyrysy bolyp ótti. Onda ju­mys toptarynda kelisilgen joba negizinen maquldandy. Sonymen qatar, keshe Tá­jik­stan astanasynda «Dýshanbe tórt­t­igi» degen ataý alǵan – Aýǵan­stan, Pákstan, Reseı jáne Tá­jik­stan prezıdentteri Hamıd Karzaı, Asıf Álı Zardarı, Dmıtrıı Medvedev jáne Emomalı Rahmon kezdesip, saýda-ekonomıkalyq yn­tymaqtastyqty damytý týraly birlesken málimdemege qol qoıdy. Al bir kún buryn Iran Islam Respýblıkasynyń Prezıdenti Mahmýd Ahmadınejad kelip, Rogýn sý elektr stan­sasyn qalpyna keltirý boıynsha júrgizilip jatqan jumystardy kórip, nysandy qalpyna keltirý­diń birinshi kezegin ashyp berdi. Mine, osyndaı sharalar ótip jatqan Dýshanbe qalasy úlken órleý ústinde. Kósheler muntaz­daı etip tazartylǵan, el basshy­lary júretin negizgi kóshelerde TMD-ǵa múshe memleketterdiń týlary ilingen, qoǵamdyq jáne jekemenshik kólikterdiń júris­te­rine shekteý qoıylǵan. Aspan álemi de jarqyryp ashylyp, osy kúnderde Dýshanbede jaınaǵan jarqyn kúnder tur. Jalpy, Tájikstannyń eko­no­mı­kalyq ahýaly qazir birshama du­rystalyp qalǵany baıqalady. Osydan tórt jyl buryn kelgenimizde mundaǵy kósheler ábden to­zyp, úılerdiń syrty surqaı­la­nyp, sáninen aırylyp turǵan edi. Adamdardyń kóńil-kúıiniń de barynsha pás ekenin ańdaǵanbyz. Qazirgi jaǵdaı ózgeshe sekildi. Ekonomıkalyq ilgerileýdiń aı­tarlyqtaı ekenin ózge emes, úkimetti barynsha synaıtyn oppozısııalyq basylymdardyń ózi moıyndap otyrǵanyn kórdik. Adamdardyń júzine jylylyq enip, ómirge degen qushtarlyq oıanǵan. Tájikstannyń Ulttyq merekesi – 9 qyrkúıek. 1991 jyldyń osy kúni Tájikstan Respýb­lı­ka­sy óziniń táýelsizdigin jarııa­la­ǵan. Sol kúnniń jáne TMD sam­mıtiniń qarsańyna munda dúnıe júzindegi eń bıik flagshtok or­natylyp, Tájikstannyń memlekettik týy 165 metrden jelbiredi. Onyń eni – 30, uzyndyǵy – 60 metr, jalpy aýmaǵy – 1800 shar­shy metr. Tý kóterilgen kúni Prezıdent E.Rahmonnyń qo­ly­na Gı­nnestiń rekordtar kita­by­nyń óki­li «Dúnıe júzindegi eń bıikke kóterilgen tý» delingen arnaıy kýálik tapsyrdy. Al eldiń memlekettik eltańbasy 45 metr bıiktiktegi tuǵyrǵa orna­tyldy. Osy kúnderi munda Ortalyq Azııadaǵy eń úlken kitapha­na­lardyń biri ashyldy. Eldiń Prezıdenti Emomalı Rahmon da osy kúnderdiń qarsańynda Eýropa qaýymdastyǵy Halyqaralyq baı­lanystar jónindegi keńesiniń sheshimimen «HHI ǵasyr kósh­bas­shysy» degen qurmetti ataq aldy. «Eýronıýs» arnasynan Tájik­stan týraly promo-rolık kórse­tildi. Mine, osynyń bári Tájik­stannyń elim dep eljiregen aza­mattarynyń báriniń kóńilin shat etýde. Tájikstannyń Qazaqstanmen aradaǵy qarym-qatynasy da úne­mi órleý ústinde keledi. 2011 jyldyń alǵashqy jartysynda Qa­zaqstan men Tájikstan ara­syndaǵy taýar aınalymy 233,5 mln. AQSh dollaryn qurady. Sonyń ishinde Tájikstannyń eksporty 27,2 mln., al ımport 206,3 mln. dollar. Saýda aına­ly­my jóninen Qazaqstan Tájikstan úshin TMD aýmaǵynda Reseıden keıingi ekinshi oryndy alady. Eki eldiń arasyndaǵy gýmanıtarlyq saladaǵy baılanystar da arta túsýde. Qazir Qazaqstan qala­larynda júzdegen tájikstandyq azamat túrli mamandyqtarǵa oqyp júr. Jaqsybaı SAMRAT, «Egemen Qazaqstan» – Dýshanbeden.