Sırııalyq bosqyndar Eýropadan ketip jatyr

Eldegi azamattyq soǵystan qashyp, Eýropaǵa baryp, bas saýǵalap jatqan sırııalyqtar kóp. Biraq sońǵy kezde Kári qurlyqtan kerisinshe óz erkimen Sırııaǵa jaqyn Túrkııaǵa oralyp jatqandar da az emes, dep jazady «Habar 24». Alǵashqyda mıgranttar Batys elderinen jergilikti turmysqa boı úırete almaı qaıtyp jatatyn. Demokratııasy berik Kári qurlyqta bosqyndardy taǵy qandaı jaǵdaılar mazalaıdy? Shanlyýrfa qalasy Sırııa shekarasynan 55 shaqyrymdaı jerde ornalasqan. Bul shaharda kórshi elde azamattyq soǵys bastalǵaly halyq sany eki ese artty. Bastapqyda bas saýǵalaǵan sırııalyqtar kóp turaqtamaı Eýropaǵa attanatyn. Alaıda sońǵy ýaqytta Kári qurlyqtan otany - Sırııaǵa jaqyn elge, ásirese, Túrkııaǵa oralyp jatqandar da az emes. Buǵan kóbine dini men diline baılanysty eýropalyq qoǵamǵa boı úırete almaý sebep. Qazir bul qıyndyqqa neofashızm qosyldy. Birer jyl buryn Germanııaǵa turaqtaǵan Feısal ál-Haıal másele ol jaqtaǵy adamdardyń erkin júrip-turýynda emes ekenin aıtady. Qazir bosqyndarǵa Kári qurlyqty jaılaǵan ultshyldyq qaýip bolyp tur. «Qazir ol jaqta ásire ultshyldar sırııalyqtardy unatpaıdy. О́ıtkeni olar bosqyndar Eýropa men Germanııaǵa ıslamdy alyp kelip, ózderine úlken qaýip tóndire bastady deıdi. Buǵan qosa jergilikti aqparat quraldary da osy elde zańdy buzǵan kelimsektiń aýǵan nemese serbııalyq bolǵanyna qaramastan, sırııalyqtardy aıyptaýǵa daıyn turady», - deıdi sırııalyq bosqyn Feısal ál-Haıal. 2015 jyly Shvesııada turyp, keıin Túrkııaǵa oralǵan Metın Korabatyr da Eýropa men AQSh-ta bosqyndar úshin jaqsy jaǵdaı jasalǵanymen, batys qoǵamynda násilshildik beleń alyp turǵanyn aıtady. Al Qurama shtattarda bılik aýysqaly qaýipte ulǵaıdy. Sondyqtan keı mıgranttar bas amandyǵyn oılap, Túrkııaǵa oralýdy jón kóredi deıdi ol. «Germanııa, Shvesııa sııaqty eýropalyq elde bosqynǵa arnalǵan naqty júıe bar. Biraq qazir ol jaqta násilshildik pen ksenofobııa kóp. Al Tramp bılik basyna kele salysymen bul úrdis tipti kúsheıdi. Degenmen bul elderdiń mıgranttarǵa beretin quqyqtyq mártebesi osy olqylyqtyń ornyn toltyratyny kóńilge medeý», - deıdi Baspana men mıgrasııa jónindegi zertteý ortalyǵynyń basshysy Metın Korabatyr. Qazir Batys elderinen qaıta oralǵandar týraly naqty sanaq joq. Túrkııa bıliginiń málimetine qaraǵanda 2015 jyly elge aıaq basqan 1 mıllıon sırııalyqtyń 700 myńy Eýropa asqan. Al qazir munda 4 mıllıondaı sırııalyq turyp jatyr. Sebebi túrik jerinde bosqyndar Kári qurlyqtaǵydaı jeńildigi mol quqyqtyq mártebege ıe bola almasa da, erkin jumys istep, nápaqa taba alady. Tipti kishigirim kásibin dóńgeletip otyrǵandar da bar