Saılaý ashyqtyǵy – demokratııa aıǵaǵy

Keshe Astanadaǵy «Pekın Palas Solaks» otelinde Qa­zaq­stan Respýblıkasynyń Syrtqy ister mınıstrligi men elimizdiń Ortalyq saılaý komıssııasynyń jáne EQYU Ortalyǵynyń uıymdasty­rýy­men «Qazaqstandaǵy saılaý úderisteri: halyqaralyq saılaý standarttary men EQYU mindettemeleri turǵy­syn­daǵy shaqyrýlar jáne perspektıvalar» atty dóń­ge­lek ústel otyrysy ótkizildi. Dóńgelek ústel jumysyna EQYU-nyń Demokratııalyq ınstıtýttar jáne adam quqyqtary jónindegi bıýrosynyń (DIAQB) sarapshylary, elimizdegi memlekettik organdardyń, saıası par­tııa­lardyń, úkimettik emes uı­ym­dardyń 60-tan astam ókili qa­tysty. Otyrystyń moderatorlyq tiz­ginin ustaǵan EQYU-nyń As­ta­nadaǵy Ortalyǵynyń basshysy, elshi Aleksandr Kelchevskıı bas­qo­sýdyń mańyzdylyǵyna mán bere kele, jınalǵandarǵa qyzyqty pikir alysatyn jaqsy bir otyrys bolady ǵoı degen senimdiligin jet­kizdi jáne alǵashqy sózdi elimiz Syrtqy ister mınıstrliginiń Jalpyeýropalyq yntymaqtas­tyq departamentiniń dırektory, Erekshe tapsyrmalar jónindegi elshi Serjan Ábdikárimovke berdi. Biz EQYU/DIAQB mıssııa­sy­nyń saılaý úderisteri bary­syn­da­ǵy jumysyn oń baǵalaımyz, dep sózin bastaǵan Erjan Oral­baıuly Táýelsizdigimizdiń 20 jyl­­dyǵynda bizdiń elimizdiń ha­lyq­aralyq standarttardyń jal­py jurt tanyǵan jolyn tańdap, demokratııalyq qaǵıdattardy us­tanyp, sol jolda ulttyq saılaý zańnamalaryn jetildirgenin, al búgingi basqosýdyń ózi sonyń aı­ǵaǵy bolyp tabylatynyn tilge tıek etti. Sonymen birge, mode­ra­tor­­dyń dóńgelek ústel basynda ashyq pikir bildirýge shaqyrǵan oıyn da qoldaıtyndyǵyn bildirdi. EQYU/DIAQB-nyń Saılaý jó­nindegi keńesshisi Aleksandr Shlyk árbir azamattyń saılaý jáne saılaný quqyqtarynyń shek­tel­meýi, daýys berýdiń qupııaly­ly­ǵy, ony sanaý men jarııa­laý­dyń móldirligi, saıası partııa­lar­dyń saılaýǵa qatysýy sııaqty kóptegen máseleler boıynsha EQYU ustanǵan qundylyqtardy jipke tizgendeı etip, slaıdtarmen sóıletti. A.Shlyk osynyń barlyǵy azamattardyń bárine birdeı quqyq berilgende eshqan­daı partııaǵa, ıa bolmasa jeke azamatqa artyqshylyq jasalmaı­tyn­daı deńgeıde laıyqty túrde júzege asyrylatynyna toqtal­dy. Túptep kelgende, osynyń bar­lyǵynyń saılaýdyń ashyq, móldir ótýine qatysty ekenine basa mán bere sóıledi. Árbir demokratııalyq jolmen damýdy maqsat etken memleket osy qundylyqtardan aýytqyma­ǵan­da ol naǵyz demokratııalyq mem­leket bolady jáne memleket sol baǵyttaǵy úderisterdi júrgi­ze berýdi mindetine alady, dep sózin aıaqtady Saılaý jónindegi keńesshi. EQYU/DIAQB Saılaýdy ba­qy­laý jónindegi mıssııasynyń basshysy Daan Everts ózi bas­qa­ra­tyn mıssııanyń qorytyndy ese­bin jurtshylyq nazaryna usyn­dy. «Men úshin Astanaǵa kelip, sizderdiń aldaryńyzda sóz sóı­leý úlken mártebe. Atalǵan is-shara óte der kezinde uıym­das­tyryldy dep oılaımyn. Bul saılaýlar jónindegi kózqarastary­myz­dy ekshep, burynǵy táji­rı­be­lerimizdi ortaǵa salyp, ótken saılaýlarǵa kóz jiberýimizge kó­mek beredi degen senimdemin. Jáne bolashaqqa kóz salyp, boljamdar jasaýymyzǵa da jaqsy múmkindik», – dep sheshen álem elderinde bolyp júrgen saı­laýlardyń jyl ótken saıyn jetile túsip otyrǵanyna toqtaldy. «О́mir bolǵan soń eshqandaı da bir minsiz saılaý ótpeıdi, belgili bir dárejede aýytqýshylyqtar oryn alady, biraq bizdiń maqsa­ty­myz – sol jetispeýshilikterdi kelesi saılaý úderisinde boldyr­maý. Ol úshin osyndaı basqo­sý­lar­dyń bereri mol», – dedi D.Everts. Bizdiń esebimizde 21 usynym­dar bar. Olardyń keıbirin na­zar­laryńyzǵa usynsam deımin. Onyń ishinde saıası partııalardyń saılaýlarǵa qatysý múmkin­dik­te­ri, bul bizderdiń tarapymyzdan yntalandyrylýǵa tıis shara dep bilemin, degen Daan Everts qazir jurtshylyq Qazaqstanǵa osy óńirdegi eń bir damyǵan, órken­degen el retinde qaraıtynyn jetkizdi. Sondyqtan talaptar da soǵan saı jeńildeı túsýi tıis, dep oıyn qorytty. Dóńgelek ústelge qatysqan Ortalyq saılaý komıssııasynyń ókili Marat Sársenbaev, «Ádil sóz» sóz bostandyǵyn qorǵaý ha­lyq­aralyq qorynyń prezıdenti Tamara Kaleeva, «Qazaqstanda par­lamentarızmdi damytý» qory­nyń prezıdenti Záýresh Battalova syndy sheshender de óz oı­lary­men bólisti. Anar TО́LEÝHANQYZY.