QULPYRǴAN QULSARY
Astanadan bastaý alyp, el kóleminde jergilikti halyqtyń talap-tilegin tyńdap, barlyq salada kómektesý úshin jolǵa shyqqan «Meniń Qazaqstanym» úgit-nasıhat poıyzy burnaǵy kúni Qulsaryǵa kelip jetti. Osy jerde Qandyaǵashtan bet alǵan poıyzdy kútip alýshylar da kóp boldy. Poıyzdy asyǵa kútken halyq aldynda aýdan ákimi Rahmetolla Nuǵymanov pen «Nur Otan» HDP bastaýysh uıymynyń tóraǵasy Meńdibaı Haırýllın sóz sóılep, jurtshylyq atynan arnaıy poıyzdy uıymdastyrýdyń bastamashysy bolǵan Elbasyna, bir aıdan beri elimizdiń ár óńirinde halyqtyń muń-muqtajyn tyńdap, kómek berip kele jatqan densaýlyq, áleýmettik qorǵaý, qarjy jáne zań salasynyń qyzmetkerlerine alǵys sezimderin bildirdi.
Iá, aıtsa aıtqandaı, tórt kúnnen beri atalǵan poıyzdyń quramynda bolyp, ár jerge aıaldap, halyqtyń turmysymen jete tanysyp, jurtshylyqqa qoldan kelgenshe kómegin berip jatqan mınıstrlikter ókilderiniń jumysy el basqaryp otyrǵan azamattardyń osyndaı alǵysyna turarlyq. Osy kúni saltanatty sharadan soń, olar ádettegideı tańerteńnen keshke deıin halyqqa óz kómekterin kórsetýdi jalǵastyryp, iske kirisip ketti. Munda arnaıy poıyz ben jyljymaly medısınalyq keshen jáne oblystyń dárigerleri aýdandyq aýrýhanada halyqty qabyldasa, basqa salalardyń qyzmetkerleri mádenıet úıinde zeınetaqymen qamtamasyz etý jáne áleýmettik saqtandyrý, jumysqa ornalasýǵa kómektesý, quqyqtyq jáne zańdyq keńes berý, shaǵyn jáne orta bıznesti qarjylandyrý, nesıelendirý boıynsha kezdesýler ótkizdi.
Qabyldaý bólimderindegi halyq sanynda esep bolmady. Máselen, aýdandyq aýrýhanada Densaýlyq saqtaý mınıstrligi medısınalyq kómekti uıymdastyrý departamentiniń bas sarapshysy Ernar Myrzaqulovtyń aıtýynsha, Qandyaǵash qalasynda mamandar 530 adammen kezdesip, dárigerlik kómek berse, osyndaǵy qabyldaýlarda dárigerler keńes surap kelgen azamattardyń bárine qolda bar múmkindiktiń bárin jasap otyrdy. Al mádenıet úıinde áleýmettik máselelerge baılanysty ótken kezdesýde Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrliginen bólingen maman Raýshan Kóshkinbekova azamattardy jumyspen qamtý, áleýmettik kómek, zeınetaqy mólsherine qatysty máselelerdi qarady. Osynyń aldynda Qandyaǵash qalasynda onyń qabyldaýynda 30 adam bolǵan edi. Sol kezdesýde mınıstrlik mamany múgedek azamattarǵa 50 000 teńge kóleminde qarjy aýdaryp berý máselesin sheshkenin bilemiz. Qulsarydaǵy qabyldaýynda da ol ózine eńbekke jaramsyzdyǵyna baılanysty kómek surap kelgen azamattarǵa, ataýly áleýmettik kómek, balalar járdemaqysy men zeınetaqyny kóbeıtý, áleýmettik saqtandyrý boıynsha másele kótergen aýdan turǵyndaryna memleket tarapynan beriletin jeńildikterdiń jolyn kórsetip, halyqtyń óz quqyqtaryn bilý úshin zań keńesterin berdi.
El Táýelsizdiginiń 20 jyldyǵy qarsańynda jáne Qulsarynyń qala mártebesin alýynyń 10 jyldyǵyna oraı aýdan ortalyǵynda da zamanǵa saı aýqymdy jumystardyń jasalyp jatqany kózge urady. Oblys ákimi Bergeı Rysqalıevtiń qoldaýymen Qulsaryny Atyraýdan keıingi sáýletti de dáýletti qalaǵa aınaldyrý maqsatynda eń aldymen aýyz sý máselesin sheshý qolǵa alynǵany kórinip tur. Ol «Teńizshevroıl» JShs-nyń «Igilik» baǵdarlamasy aıasynda iske asyrylyp, jyl sońynda paıdalanýǵa berilmek. Aýdan boıynsha gaz qubyryn tartý, halyqty kógildir otynmen qamtý jaǵy tolyq sheshilgen eken. Al qalanyń kósheleri túgeldeı asfalttalyp, trotýarlar tóselip, kósheleri alqyzyl gúldermen bezendirilip, jasyl kóshetter boı kótergen. Qalada tipti buryn-sońdy tas jol kórmeı, mıdaı balshyqqa batyp jatatyn shaǵyn aýdandar men ýchaskelerge asfalt tóselipti. Soǵan turǵyndardyń bir jasap qalǵanyn kórýge bolady. Jergilikti halyqty taǵy bir qýantatyny, Qulsaryda jańa orta mektep, jańa mádenıet úıi, balabaqsha ǵımarattary paıdalanýǵa berilipti. Taıaý ýaqytta eki qabatty aýdandyq emhana qurylysy aıaqtalmaq. Osyndaǵy ókpe aýrýlary aýrýhanasynyń da jańadan salynyp, paıdalanýǵa berilýi kóp máseleniń sheshimin tabýyna sebep bolary sózsiz.
Atyraý oblysy.
* * *
BEREKELI BEINEÝ
Keshe aýdan ortalyǵy – Beıneý selosynyń temir jol vokzalynda poıyz delegasııasyn kútip alǵan halyqtyń sanynda esep bolmady. Saltanatty sharada úlken jolǵa shyqqan azamattarǵa degen halyqtyń jylylyǵy, qýanyshy sezilip turdy. Osy jerde poıyzdy asyǵa kútken jurtshylyqtyń aldynda aýdan ákimi Basshy Ázirhanov, Uly Otan soǵysynyń ardageri Dúısen Kósherov sóz sóılep, Astanadan at terletip kelgen qaýymǵa rızashylyqtaryn bildirse, «Nur Otan» HDP-nyń Astana qalalyq fılıaly áleýmettik bastamalardy taldaý jáne boljaý ortalyǵynyń meńgerýshisi Qazbek Qazykenov arnaıy poıyzdyń maqsat-mindetin aıtyp ótti.
Beıneý aýylynda arnaıy sala mamandary qatysqan qoǵamdyq qabyldaýlar joǵary deńgeıde ótip, halyqtyń da, poıyz delegasııasynyń da kóńilinen shyqty. Bıyl aýdanǵa 39 jyl tolady eken. Qazir Beıneý aýylynyń kirpishi qalanǵan kezden beri aýyz toltyryp aıtarlyqtaı jumystardyń istelingeni kórinip tur. Aýdanda 53 000 adam tursa, Beıneý aýylynda halyqtyń sany 35 000-nan asady. Osy jerde aýdan ákimi Basshy Ázirhanovtyń 20 jyldan beri atqarǵan jumysyn atap ótý jón. 1991 jyly ákim bolyp kelgeli beri Basshy Aıjanaquly biraz sharýanyń basyn qaıyrypty. Búginde bul aýdan áleýmettik-ekonomıkalyq, halyqtyń turmystyq deńgeıi joǵary óńirlerdiń biri sanalady eken. Sondyqtan da ony jurtshylyq berekeli Beıneý dep tegin aıtpasa kerek. Aýdanda negizinen munaı-gaz salasy jaqsy damyǵan. Halyqtyń bári jumyspen qamtylǵan. Al aýyldyń tynys-tirshiligi erekshe. Kósheler tolyǵymen asfalttalyp, bezendirilgen. Bir atap ótetin nárse, qazir Beıneý aýdany Mańǵystaý oblysy boıynsha bilim berý salasynda birinshi orynda tur. Aýdan ortalyǵynyń ózinde 11 bilim ordasy jumys isteıdi. Sonyń ishinde lıseı oqýshylary sońǵy 10 jylda 24 altyn belgini ıelense, 2008-2009 jyldary Chehııanyń Praga qalasynda ótken halyqaralyq ǵylymı jobalar baıqaýynda aǵylshyn tilinen kúmis medal, bıologııa páninen qola medal, 2009-2010 jyly Kıpr Respýblıkasynda Saltanat Ordabaeva esimdi oqýshy aǵylshyn tilinen jeńimpaz bolypty. 2010-2011 oqý jylynda Vengrııanyń Býdapesht qalasynda ótken baıqaýda bıologııa páninen Rahym Baıboz altyn medaldy jeńip alǵan. Beıneý lıseıiniń dırektory Tańat Amalbaevtyń aıtýynsha, bilim ordasynyń oqýshylary respýblıkalyq pándik olımpıadalarda 2008-2009 jáne 2009-2010 oqý jylynda quqyq páni boıynsha Álisher Taǵaberdi eki jyl qatarynan altyn medalǵa jáne tarıh páninen Nurbek Saǵıdollaev kúmis medalǵa ıe bolǵan. 2010-2011 oqý jylynda quqyq páni boıynsha Álibek Taǵaberdın men qazaq tili páninen Ásel Asanova kúmis medaldy ıelendi. Osy aýdandaǵy Beıneý gımnazııasynyń oqýshysy Azat Muhamedıev 2010-2011 oqý jylynda respýblıkalyq pándik olımpıadada tarıh páninen altyn medalǵa ıe bolyp, elimizdegi bilim satysynyń eń joǵarǵy kórsetkishiniń ıegeri atandy.
Mańǵystaý oblysy.
Dastan KENJALIN.