Mıllıondaǵan adamnyń ómiri men taǵdyryn jalmaǵan surapyl soǵysqa Qaınar aýylynan attanyp, týǵan eline oralmaǵan Nurqaıymbaı Dárkenbaev týraly inisi Ilııas Qyndybaıdyń áńgimesi eriksiz qolǵa qalam aldyrdy.
Ilııas baýyrymyzdyń qolynda qundy qujattar saqtalǵan. Onda Otan soldaty Nurqaıymbaı soǵys kezinde qasyndaǵy bes jaýyngermen jaý tylyna ótip, qarý-jaraq tıegen kolonnany otqa orap, kózin joıyp, eren erlik kórsetedi. Sonymen birge, nemis generalyn qolǵa túsirip, «tiri tildi» óz shebine jetkizgen N.Dárkenbaev Keńes Odaǵynyń Batyry ataǵyna usynylady. Bul jóninde Raıymbek aýdanynan Nurqaıymbaımen birge bolǵan Qyzyl shekara aýylyndaǵy Beısen Sárkeev kúni keshege deıin kórgen-bilgen shyndyqty jerlesterine aıtyp kelgen. Keńes Odaǵynyń Batyry ataǵyna usynylǵany jaıly aýdandyq partııa komıtetiniń sol kezdegi hatshysyna áskerı bólim komandırinen de hat kelipti. Qaharman qazaq keıin oqqa ushyp, qujatty eshkim izdestirmegen. «О́li rıza bolmaı, tiri baıymaıdy», degen. Ilııas Qyndybaı aǵasynyń joǵyn joqtap, izine túskendikten jaýynger jerlengen Ýkraınanyń Harkov oblysy, Izıým aýdany, Sýhaıa Kamenka selosyndaǵy baýyrlastar zıratyna arnaıy baryp, marqumnyń rýhyna taǵzym etip, qaıtady.
– Otan úshin, el úshin otqa túsken jaýyngerlerdiń qaı-qaısysy da batyr ǵoı. Qyrshyn ketken baýyrymdy kóp jyl izdestirdim. Tym bolmasa jerlengen jerine týǵan jerdiń topyraǵyn jetkizsem, rýhyna taǵzym etsem dep armandadym. Sol armanym oryndaldy. Qaınar aýylynan bir ýys topyraq aparyp, baýyrlastar zıratyndaǵy marqumnyń qabirine, zırattan topyraq ákelip, aýyldaǵy ata-anasynyń máńgi uıqydaǵy beıiti ústine septim, – deıdi áńgime ıesi.
Ýkraındyqtar Reseı Federasııasy Qorǵanys mınıstrliginiń Ortalyq murajaıynan alǵan qujattardy, basqa da málimetterdi qosyp, sondaǵy ólkelik murajaıǵa tapsyrypty. Baýyrlastar zıratyndaǵy qazaqstandyq batyr jaýynger rýhyna taǵzym etip, sondaǵy Keńes Odaǵynyń jeti batyrynyń janyndaǵy qazaq jigitiniń basyna da belgi qoıypty. Harkov oblystyq gazeti men televıdenıesinde bul jaıly jan-jaqty jazylyp, aıtylypty da.
Erlik – elge mura, er esimi – el esinde máńgi saqtalady. Osynyń dálelindeı jaqynda Ilııas Qyndybaı Astanadaǵy arnaıy oryndardan ruqsat alyp, respýblıkamyzdyń qıyr shetindegi Raıymbek aýdanynyń Qaınar aýylyndaǵy Mádenıet úıiniń aldyna eskertkish tuǵyr ornatypty.
Eskertkishtiń saltanatty ashylýyna aýdan ákiminiń orynbasary Mádenı Nurdáýletov qatysyp, eńbek ardagerleri Satybaı Qunypııaev, Nurmuhan Dıqanbaev, Qaınar aýylynyń ákimi Ospan Imanbekov jáne basqalary sóz sóılep, keskilesken urysta batyrlyqtyń, erliktiń eren úlgisin kórsetken jerlesterine degen júrekjardy lebizderin ortaǵa saldy.
Sol kúni Qyndybaevtar áýleti babasyna arnap as berdi. Osylaısha batyr rýhy jerlesterimen qaýyshyp, eline tastuǵyr bolyp oraldy. Endi qaınarlyqtar batyr babalarynyń ónegesin ómirlerine úlgi etetin bolady.
Kúmisjan BAIJAN.
Almaty oblysy, Raıymbek aýdany.