Kóshpeli otyrys kúrdeli máselelerdi kóterdi

Parlament depýtattary kósh­peli otyrys ótkizbes buryn bir­qatar óndiris nysandaryn aralap, ob­lystaǵy qurylys, turǵyn­dar­­dyń aýyzsýmen qamtylý jaǵ­­­daıymen tanysty. Terekti aý­dany, Novopavlov aýylyndaǵy sý qu­byryn kúrdeli jóndeý bary­syn kórip, Aqsýat aýyldyq okrýginde orna­lasqan «Terekti maı kombınaty» JShS jumysymen tanysty jáne Dolın aýyldyq okrýgindegi «Ma­ho­rın» sharýa qo­ja­lyǵyn arala­ǵan depýtattar odan ári Bórli aýda­nynyń Bere­zov, Bestaý eldi meken­deriniń tur­ǵyndarymen júzdesip, Aq­saı qa­lasynda salynǵan 100 pá­ter­lik turǵyn úı qurylysynda boldy.
– Batys Qazaqstan oblysynyń eki aýdanyn aralap, ondaǵy atqarylyp jatqan jumystardyń ba­rysymen tanystyq. О́ńir órken­dep keledi, jaqsy nátıjeler bar. Jalpy, Batys Qazaqstan obly­synyń aýyl-aımaqtaryna orta­lyq­tandyrylǵan sý tartý úshin 2015-2017 jyldary respýblıkalyq bıýdjetten 8 mlrd 93 mln teńge bólingen eken. Bıyldyń ózinde ǵana 5 mlrd 637 mln teńge qarajat osy maqsatqa bólindi. Aldaǵy jyly 1 mlrd 650 mln teńge qarastyrý usy­nysy túsip otyr, ony biz, depýtattar, qoldaımyz. Degenmen, Batys Qazaqstan oblysy úshin óte ózekti eki másele bar: onyń biri – óńirdegi avtojoldardyń jaı-kúıi, ekinshisi – turǵyndardyń taza aýyzsýmen qamtý kórsetkishiniń tómendigi, – dedi Ekonomıkalyq reforma jáne óńirlik damý komıtetiniń tóraǵasy Nurtaı Sabılıanov.
Bıyl Batys Qazaqstan oblysynda «О́ńirlerdi damytý-2020» jəne «Nurly jol» baǵdarlamalary aýqymynda 5 637 mln teńgege 33 joba júzege asyrylady. Qazirgi ahýal mynadaı: BQO-daǵy 443 eldi mekenniń 164-i nemese 37 paıyzy ǵana taza aýyzsýmen qamtylǵan. 275 eldi meken ortalyqtandyrylǵan sý júıesine qosylmaǵan. Tórt aýyl aýyzsýdy syrttan tasymaldaıdy.
– Qazaqstan Respýblıkasy boıynsha halyqtyń taza sýmen qamtylý ortasha kórsetkishi – 52% ekendigin eskersek, batys­qazaq­standyqtardyń jaǵdaıy alańda­tarlyq kúıde. Bıyl josparlanǵan jumystardy atqarǵannyń ózinde bul kórsetkish 40%-ǵa ǵana kóte­riledi. Son­dyq­tan, bul baǵytta at­qa­rylatyn is áli kóp, – dedi Nurtaı Salıhuly. 
Kóshpeli otyrysta talqy­lan­ǵan taǵy bir másele – qurylys sala­syn­daǵy máseleler boldy. Par­la­ment depýtaty Baqtııar Məken «100 naqty qadam» Ult jos­parynyń 46-49-qadamdary boıynsha jasalyp jatqan jumys­tardyń barysyn aıtyp berdi. Investısııalar jáne damý vı­se-mınıstri R.Sklıar sáýlet-qu­rylys qyzmeti jáne sý­men jab­dyqtaý salasyndaǵy baqy­laý jáne qadaǵalaý júıesin jetil­dirýdiń ózekti máseleleri jóninde baıandama jasady.
«Atameken» Ulttyq kásip­ker­ler palatasy basqarma tóraǵa­sy­nyń orynbasary E.Rama­zanov «Qu­rylys salasynda ýáki­letti organ­dardyń bızneske qa­tysty baqy­laý-qadaǵalaý fýnksııalaryn júzege asyrý prak­tıkasynyń jeke­legen máse­leleri» atty arnaıy baıandama ja­sady. E.Rama­zanov bir aı buryn Májilis depýtattarymen kezdesý ótip, birikken áreket jospary tal­qylanǵanyn aıtty. 
– Búgingi kezdesýdi júıeli uıym­­dastyryp, konstrýktıvti keńes jasaǵany úshin Batys Qazaq­stan o­blysynyń basshylyǵyna rah­met aıtamyn. Sizderdiń na­zar­laryńyzǵa qurylysshylar al­dyn­daǵy keıbir túıindi máseleni salǵym keledi. Bul – memlekettik sáýlet-qurylys baqylaý jáne teh­­nıkalyq qadaǵalaý organ­dary­nyń áreketine qatysty. О́z­ge qa­daǵalaýshy mekemelerdiń tek­­serý jıiligi, tártibi zańmen rettelip, prokýratýra organdaryna tirkeletin bolsa, joǵarydaǵy eki mekeme qurylys nysandaryn kún saıyn sheksiz teksere alady. Bul óz kezeginde kásipkerlikke kedergi jasaýy múmkin, sybaılas jemqorlyqqa sebep bolýy múm­kin. MSQB (GASK) tipti tek qu­rylys sapasyn emes, qosymsha ókilettikterdi de moınyna júktep alǵan, nysandaǵy tazalyq, qurylys qorshaýy, ondaǵy jarnamaǵa baı­lanysty da shaǵym jasaǵan oqı­ǵalar kezdesti. Sondyqtan, bul organdardyń naqty mindetin bel­gilep, árbir tekserý faktisi tirkelýi tıis, – dedi ol óziniń sózinde.
«OEKKA» JShS bas dırektory, Qazaqstan Respýblıkasy In­jı­nı­rıngtik kompanııalar oda­ǵynyń ókili Qundyz Nurov ta jobalaý jáne qurylys sala­syndaǵy normatıvtik bazany je­til­dirýdiń keıbir máselelerine toq­talyp ótti. Ol osydan 30 jyl buryn Batys Qazaqstan óńirinde qyz­met atqarǵanyn, sondyqtan, osy eki kúndik sapar júregine jy­ly tıgenin aıtyp, óńirde qury­lys salasynda kóp jumys at­qarylǵanyna rızashylyq bildirdi.
Otyrysta Oral qalasynyń əkimi Narıman Tóreǵalıev 2017 jyly memlekettik baǵdarlama aıa­syn­da 11,1 mlrd teńgege shaharda 8 úı tur­ǵyzylyp, 1 152 pəter paıda­la­nýǵa beriletinin aıtty. О́tken jy­ly oblys ortalyǵynda kópqa­bat­ty 11 úı turǵyzylyp, 1 247 pá­ter ıe­­lerine berilgen. Osylaısha, 4 myń­nan asa oraldyq qonys toıyn toılapty.
Bórli aýdanynyń ákimi Al­dııar Halelov óndiristi aýdanda atqarylyp jatqan jumys­tar­dyń esebin berip ótti. О́ńirdegi bel­gili qurylys kompanııasy «Bolashaq-T» JShS-niń atqa­rýshy dırektory Nurjan Saha­rov bıyl 900 páterlik 5 úıdiń qu­rylysy aıaqtalatynyn aıtty. «Otdelstroı» JShS dırektory Valentına Mıhno da óz ujymynda 11 ulttyń ókili tatý-tátti qyzmet etip, talaı jetistikke jetkenin maqtanyshpen jetkizdi. 
Kóshpeli otyrysta qurylys salasyna qatysty zańnamalyq aktilerdi jetildirý, soǵan baılanysty əkimshilik kedergilerdiń týyndaýy, qurylys sapasy tómendep, merziminde tapsyrylmaýy jəne memlekettik portal arqyly qujat rəsimdeýge qatysty kezdesetin məselelerdi Məjilis depýtattary keńinen talqylady. 

Qazbek QUTTYMURATULY,

«Egemen Qazaqstan»

ORAL