UBT – bilimge umtylǵan jastyń baǵy. Árıne, baq bilim jıǵan oqýshyǵa qonatyny aqıqat. Sondyqtan da, ata-analar báıek bolyp, báıgege qosylǵan qulyndarynyń tileýin tilep, kúnuzaq UBT ótip jatqan oryndardy tóńirektep júr.
Jalpy, 20 maýsym kúni bastalǵan Ulttyq biryńǵaı testileýdiń birinshi legine qatysýǵa 16 468 túlek ótinish bergen eken. Bilim jáne ǵylym mınıstrligi taratqan aqparatqa sáıkes, onyń ishinde qazaq tilinde – 12633, orys tilinde 3229 adam tapsyrdy. Testileý synaǵy Qazaqstan boıynsha 42 UBT ótkizý pýnkitinde júrgizilýde. Aıta keterligi, UBT-nyń alǵashqy kúnderinde-aq tártip buzǵan 3 adam aýdıtorııadan shyǵarylyp, jaýaptary joıylǵan. Sondaı-aq, testileýge qatysýshylardan 22 696 tyıym salynǵan zattar alyndy. Alǵashqy kúngi ortasha ball 75,53-ti qurap otyr. Al óńirlerge kelsek, Ońtústik Qazaqstan oblysynda birinshi lekpen tapsyrǵan 4266 balanyń 514-i 100 baldan joǵary jınap otyr. Olardyń ortasynda oblys ortalyǵy ozyq tur. Shymkent shaharyndaǵy «Bolashaq» mektebiniń túlegi Isataı Birjan 137 ball, al №47 mektep-gımnazııasynyń túlegi Áıgerim Joldasbekova 136 ball jınaǵan.
Ekinshi kúnniń qorytyndysy búgin belgili bolady.
Jánel Álmaǵanbetova – Astana qalasyndaǵy Álkeı Marǵulan atyndaǵy №40 orta mekteptiń túlegi, «Altyn belgi» ıegeri. UBT-nyń alǵashqy kúninde S.Seıfýllın atyndaǵy Qazaq ulttyq agrotehnıkalyq ýnıversıtetiniń bazasyndaǵy pýnkte testileý synaǵyn tapsyrǵan jas talapker synnan súrinbeı ótip, 128 ball jınady.
– Jańa formatty UBT-nyń negizgi ereksheligi oqý saýattylyǵynyń engizilýi jáne eki pán tańdaýǵa ruqsat berilýi deýge bolady. Men hımııa men bıologııany tańdaǵan edim. Sondaı-aq, suraqtar jaýaptarynyń kóp nusqalyǵy da jańa formattyń jańalyǵy boldy. Ball jınalýy nemese jınalmaýy osy kóp jaýapty tapsyrmalarǵa baılanysty. Máselen, bir suraqtyń eki durys jaýaby berilip, úsh jaýapty durys dep belgileseńiz, bir balyńyz kemıdi. Sol sııaqty úsh durys jaýap berilip, ekeýin ǵana belgileseńiz de bir balyńyz azaıady. Basqa qıyndyqtar bolǵan joq. Al aýdıtorııada qoldanýǵa ruqsat etilmegen zattar birden jınalyp alynyp otyrdy, deıdi ıyǵynan aýyr júk túsken J.Álmaǵanbetova. Azyq-túlik tehnologııasy mamandyǵyn kózdep otyrǵan boıjetken tórt mamandyqqa qujat tapsyrýdyń múmkindigin de eskermek.
Elordadaǵy UBT ótkizý pýnktteriniń biri retinde belgilengen L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetiniń aldy da bul kúnderi alań kóńil ata-analardan bosamaıdy. Bir qyzyǵy, ıin tiresken kópshiliktiń kózi arnaıy qoıylǵan ekrandarda. Ekrandardan árkim óziniń baýyr eti balasynyń aýdıtorııadaǵy ahýalyn onlaın rejimde kóre alady. Bul da bolsa bıylǵy UBT synaǵynyń bir jeńildigi deıdi ata-analar. Aınur esimdi jas ana tuńǵysh ulynyń UBT tapsyrǵanyna alańdaýly bolsa da áldebir kúmán týsa, apellıasııalyq júıeniń zańdylyqtary burynǵydaı saqtalǵany kóńilge medeý ekenin aıtady. Iаǵnı, test tapsyrmalarynyń mazmuny boıynsha da, tehnıkalyq sebepteri boıynsha da ár pýnktte qurylǵan apellıasııalyq komıssııaǵa shaǵym túsirýge bolady. Sondaı-aq, shekti deńgeıden óte almaǵan talapkerler UBT-ny bıyl qaıta tapsyra alady. Osy arqyly joǵary oqý ornyna aqyly negizde túsýge múmkindikteri bar.
«Qazbilim» respýblıkalyq ortalyǵynyń jetekshisi Aıatjan Ahmetjanulynyń aıtýynsha, jańa formatta eki beıindik pánniń paıda bolýy talapkerler úshin artyqshylyqqa aınalyp otyr. Máselen, talapker matematıka men fızıkany qatar tańdasa, 54 mamandyqqa túsý múmkindigi bar. «Osy sala boıynsha 175 mamandyq oqytylady eken. Demek, fızıka men matematıkany tańdaý arqyly talapkerdiń 40 paıyz oqý grantyn utyp alý múmkindigi bar degen sóz. Buryn jalǵyz tańdaý pánimen mundaı múmkindik az bolatyn», deıdi ol.
Qalaı desek te, bıyl biraz talqynyń ózegine aınalǵan jańa formatty UBT-nyń alǵashqy nátıjeleri belgili bola bastady. UBT kórsetkishi burynǵydaı mektep jumysynyń reıtıngisi bolmaıtyndyǵyna qýanyp júrgender de jeterlik. Eń bastysy, UBT-nyń bolashaqqa umtylystyń berik baspaldaǵyna aınalýy.
Dýman Anash,
«Egemen Qazaqstan»
