Senat basshysy Qasym-Jomart Toqaev Birikken Ulttar Uıymynyń Bas Assambleıasy maquldaǵan 2015-2030 jyldarǵa arnalǵan tabıǵı apattardyń táýekelin azaıtý jónindegi Sendaı baǵdarlamasynyń erejelerine nazar aýdardy. Onda tabıǵı apattardyń saldarynan 2005-2014 jyldary 700 myńnan astam adam qaza tapty, 1,4 mıllıonnan astam adam múgedek bolyp, shamamen 23 mıllıonǵa jýyq adam baspanasynan aıryldy dep kórsetilgen. Apattardyń saldarynan jalpy sany 1,5 mıllıardtan astam adam zardap shekti.
Senat Tóraǵasy azamattyq qorǵanys salasynyń quqyqtyq negizin jetildirý jónindegi sharalar týraly aıtyp ótti. 2014 jylǵy sáýir aıynda Parlament qabyldaǵan «Azamattyq qorǵanys týraly» Zań tótenshe jaǵdaılarǵa qarsy is-qımyl salasyndaǵy alty zańnamalyq aktini biriktirip, bir júıege túsirdi. Bul – apattarǵa qarsy is-qımyldyń bolashaqtaǵy uzaq merzimdi jańa tujyrymdamasyn jasaýǵa jáne iske asyrýǵa múmkindik berdi.
Q.Toqaev apattan zardap shekken azamattarymyzdy qıyn jaǵdaıda qaldyrmaýdyń qajettigi jaıynda aıta kelip: «Memleket tótenshe jaǵdaılardan zardap shekkenderge qoldaý kórsetýge mindetti jáne qoldaý kórsetetin de bolady», – dedi.
Senat basshysy osy saladaǵy ózekti máselelerge nazar aýdardy. Úkimet pen jergilikti atqarýshy organdar tótenshe jaǵdaılardyń aldyn alý sharalaryna, al fors-major jaǵdaılarynda olardyń saldaryn joıýǵa qajetti qarajattyń qarastyrylýyn asa muqııat túrde naqtylap otyrýy tıis. Qajet bolǵan kezde shuǵyl túrde paıdalana alatyn múmkindiktiń bolýy úshin memlekettiń materıaldyq rezervtegi resýrstarynyń ataýlary men tıimdi logıstıkasyn pysyqtaý qajet. Q.Toqaevtyń pikirinshe, halyqtyń arasynda tótenshe jaǵdaılardan saqtandyrý máselelerin túsindirý jónindegi jumystar kúsheıtýdi talap etedi.
Senat basshysy qazirgi kezde saqtandyrý asa ótkir másele ekenine toqtaldy. Apattan kelgen shyǵynnyń ornyn bıýdjet qarjysy toltyra almaıtyny belgili. Azamattar shyǵynnyń ornyna aqshalaı beriletin kómekti jyldar boıy kútedi. Sondyqtan qazaqstandyq jáne sheteldik saqtandyrý kompanııalaryn keńinen jáne belsendi túrde tartatyn naryqty qalyptastyrý kerek. Osy maqsat úshin saqtandyrýdy múlde jańa negizde ázirleý qajet.
Qaraýsyz qalǵan gıdrotehnıkalyq qurylystardyń máselesi qazirgi ýaqytqa deıin sheshilmegen, olardyń elimizdegi sany 60-tan asady. «Osynyń saldarynan elimizde birneshe ret qaıǵyly jaǵdaılardyń oryn alǵany da aıan. Aǵynsý qubyrlary men eldi mekenderdegi aryq júıelerin damytý jáne sý tasqynynyń aldyn alý úshin, jergilikti atqarýshy organdardyń jaýapkershiligin kúsheıtý maqsatynda arhıtektýralyq-qala qurylysyna qatysty zańnamaǵa túzetýler engizý kerek», – dedi Joǵarǵy palatanyń basshysy.
О́nerkásip oryndarynyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý, ásirese iri ındýstrııalyq keshenderde ekologııalyq ortany qorǵaý, seısmıkalyq qorǵaý, qalalar men aýyldardyń tirshilik ınfraqurylymynyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý máseleleri memlekettik organdardyń árkez nazarynda bolýy tıis.
Senat Tóraǵasy osy mańyzdy máselelerdiń sheshilýin zańnamalyq turǵydan qajetti qoldaý kórsetýge depýtattardyń daıyn ekenin atap ótti.
Parlamenttik tyńdaý barysynda Ishki ister mınıstri Qalmuhanbet Qasymov, Almaty ákiminiń orynbasary Rýmıl Taýfıkov, Soltústik Qazaqstan oblysy ákiminiń orynbasary Anton Fedıaev, BUU-nyń Damý baǵdarlamasy apat qaterin tómendetý jáne klımattyń ózgerýi máseleleri jónindegi aımaqtyq keńesshisi Stanıslav Kım, Tótenshe jaǵdaı men surapyl apattardyń qaterin azaıtý jónindegi ortalyqtyń dırektory Valerıı Petrov jáne basqalar sóz sóıledi.
Parlamenttik tyńdaýǵa qatysýshylar usynystar ázirledi. Qujatta osy salany zańnamalyq jáne uıymdastyrý jónindegi birqatar naqty usynys bar.
