Eńbeginiń tátti jemisin jer-anadan tapqan dıqandar úshin jaz mezgilinde aǵyn sýdan tapshylyq kórmeý óte mańyzdy. Ońtústikte bul, ásirese, aq altyn ósirip otyrǵan aǵaıyndarǵa qatysy bar. Taýdan kúrkirep aqqan aryndy ózenniń boıynda otyrmaǵannan keıin Myrzashól óńiriniń Qyrǵyzstan, О́zbekstan aýmaǵyn basyp keletin aǵyn sýǵa kúni túsedi.
Halyq arasynda «sýdyń basynda otyrǵan bal, aıaǵynda otyrǵan ý ishedi» degen qanatty sóz bar. Aǵyn sýdy kórshi memleketterden alyp otyrǵandyqtan Maqtaralda osyǵan baılanysty mashaqattar kóp bolatyn. Bul, ásirese, О́zbekstannan «Dostyq» kanalynan keletin sýdyń Qazaqstanǵa teńgerimdi bólinbeýinen oryn alyp keldi. Máselen, memleketaralyq kelisimshart boıynsha osy «Dostyq» kanaly arqyly kórshi ózbek dıqandarynyń 112 myń gektar, maqtaraldyq dıqandardyń 136 myń gektar jeri sýlandyrylýy kerek bolatyn. Elimizdiń Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi osy daýly máseleniń oraıyn tapty. Osy mınıstrlikke qarasty Sý resýrstary komıtetiniń ókilderi eki taraptyń «Dostyq» kanalynyń sýyn teń bólisýge qol jetkizetindigin aıtady. Qazaq-ózbek túbi bir týys halyq. Áıtse de, táýelsizdiktiń alǵashqy jyldarynan egemendigin alǵa tartyp, kórpesin tumshalap alǵan ala taqııaly aǵaıyndar ózderiniń gıdrobeketterindegi jaǵdaıdy baqylaýǵa Qazaqstan jaǵyn jibere bermeıtin. Sonyń saldarynan Qazaqstanǵa bólinýge tıisti sý orta jolda qoldy bolyp, byltyr Maqtaralda 50 myń gektar maqtalyq sýsyz qalǵan. Osynyń saldarynan 40 myń tonna aq altyn kózden bul-bul ushyp, dıqandar ketpenine súıenip, kúńirenip qalǵan edi.
Sońǵy jyldary qazaq-ózbek memleketteriniń arasyndaǵy týysqandyq qatynastyń jaqsarǵany ári Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń baıandy jumysynyń nátıjesinde aǵyn sýda tapshylyq bolmady.
– Jazdyń shilde-tamyz aılarynda sý tapshy bolyp, ózimizge tıisti sýymyzdy 50 paıyzǵa deıin ala almaı júrgen jyldar boldy. Osy jumys qolǵa alynyp, birtalaı is-sharalar jasalyndy. Sonyń nátıjesin kórip otyrmyz. Qazir ózimizge tıisti sýdy tolyǵymen alyp jatyrmyz. Maqtaralǵa «Dostyq» transshekaralyq kanalynan sekýndyna 100 tekshe metr sý túsip jatyr. Bekitilgen keste boıynsha 1 mıllıard 116 mıllıon tekshe metr tirshilik nári alynady. Bul sýarý maýsymyna jáne kóktemgi sordy shaıýǵa jetkilikti bolady, – deıdi «Qazsýshar» RQM OQOF dırektorynyń mindetin atqarýshy Tolqyn Balpyqov.
Jýyrda oblys ákimi Janseıit Túımebaev Maqtaraldaǵy dıqandardyń tynys-tirshiligimen tanysyp qaıtqan. Aq maqta – aq altynnan bólek, qaýyn-qarbyz, júzim, baý-baqsha ónimderin ósirip satyp, paıdaǵa shyǵyp otyrǵan dıqan qaýy-
my bıyl sýdyń beıpil bolǵandyǵyn aıtyp, Úkimetke alǵysyn jetkizdi.
Baqtııar TAIJAN,
«Egemen Qazaqstan»
Ońtústik qazaqstan oblysy