Prezıdent • 05 Qyrkúıek, 2017

Júktelgen mindet júzege asýymen qundy

390 ret
kórsetildi
21 mın
oqý úshin

Keshe Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń qatysýymen Qazaq­stan Respýblıkasy Parlamenti palatalarynyń birlesken otyrysy ótti. Otyrysty, reglamentke sáı­kes, Májilis Tóraǵasy Nurlan Nyǵ­matýlın júrgizdi. Ol altynshy shaqyrylymdaǵy Parlamenttiń úshinshi sessııasyn ashyp berý úshin sózdi Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaevqa berdi.

 

Júktelgen mindet júzege asýymen qundy

Qazaqstan Respýblıkasy Konstı­týsııasynyń 59-babyna sáıkes altynshy shaqyrylymdaǵy Parlamenttiń úshinshi sessııasyn ashyq dep jarııalaımyn, dep bastady sózin Prezıdent. Barshańyzdy jańa parlamenttik maýsymnyń bastalýymen quttyqtaımyn! 28 maýsymda Senat depýtattarynyń saılaýy ótip, Parlamenttiń joǵarǵy palatasynyń quramy jańardy. Jańa saılanǵan halyq qalaýlylaryn da qyzmetterimen quttyqtap, tabys tileımin!

Biz bıyl jańǵyrýdyń jańa kókjıek­terin ashyp, irgeli prosesterdi júıeli túrde júzege asyrýǵa kiristik. Jańǵyrý úrdisi negizgi úsh sala – ekonomıkalyq, saıası jáne rýhanı baǵyttar boıynsha órbýde. Bul reformalardyń negizinde biz «Qazaqstan-2050» Strategııasyndaǵy maqsattarymyzǵa jetemiz. Eldegi turaqtylyq pen tynyshtyqtyń, tatýlyq pen birliktiń arqasynda dáıekti túrde barlyq bıikterdi baǵyndyryp kelemiz.

Kózdelgen jumystardyń qarqyndy, ári júıeli atqarylýyna Parlamenttiń de qosqan úlesi zor, dep jalǵady sózin Elbasy. О́tken sessııada birshama jemisti jumys jasaldy. Parlament qorjynyndaǵy 111 zań jobasynyń 84-i qaralyp, qabyldandy. Qazir olar kúshine enip, elimizdiń ıgiligine qyzmet etýde. Olardyń qatarynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń Konstıtýsııasyna ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» Zań eń negizgi, biz úshin óte qajetti, mańyzdy ekenin bilesizder.

Depýtattardyń belsendiligi de jo­ǵary deńgeıde, sizderdiń bastama­lary­ńyzben bir jylda 15 zań jobasy daıyn­daldy. 17 úkimet saǵaty men 7 parla­menttik tyńdaý aıasynda bılik tarmaq­tary mańyzdy máseleler bo­ıynsha qoıan-qoltyq jumys istedi. Qos pala­tanyń jalpy otyrystary men Úkimet saǵattarynyń onlaın rejimde ótýi Par­lamenttiń jumysyn ashyq ári halyqqa qoljetimdi ete tústi.

Prezıdent óziniń sózinde úshinshi sessııada osy jaqsy úderisterdi jalǵastyryp, qarqyndy ári sapaly jumys isteý kerek ekenin atap kórsetti. Aldymyzda talaı súbeli sharýalar tur, dedi osyǵan oraı Elbasy. Bastalǵan keleli isterdi ári qaraı da zańnamalyq qamtamasyz etý qajet. Sondaı-aq, jan-jaqty jańǵyrýdyń máni men maqsatyn elge jete túsindirip, oǵan halyqty ju­­myl­dyrý da basty mindetterdiń qa­taryn­da. Depýtattar ózge bılik tarmaq­tarymen jáne halyqpen tyǵyz jumys istep, el senimin aqtaıtynyna kámil se­nemin. Barlyqtaryńyzǵa tabys tileımin.

2017 jyl Qazaqstan úshin erekshe mańyzǵa ıe, dep jalǵastyrdy sózin Pre­zıdent. Saıası turaqtylyq pen qoǵamdyq kon­sensýstyń arqasynda, joǵaryda aıtyp ketkenimizdeı, biz úsh bazalyq sala – ekonomıkany, saıasatty, sanany jań­ǵyrtýǵa kiristik.

Birinshiden, Joldaýda tehno­lo­gııa­lyq, ınfraqurylymdyq jańǵyrtýdyń jańa kezeńine serpin berildi.

Ekinshiden, konstıtýsııalyq reforma bılik tarmaqtarynyń dál tepe-teńdigin qalyptastyrdy.

Úshinshiden, biz rýhanı jańǵyrtý men ulttyq sanany jańartýdyń úderisterin keń kólemde júrgize bastadyq. Is jú­zin­de osy úsh baǵyt qazaqstandyq jań­ǵyr­týdyń júıelik trıadasy bolyp tabylady.

Alaıda, mundaǵy qıyn másele sol, bizdiń jańǵyrtýymyz aıtarlyqtaı kúrdeli jahandyq jaǵdaıda júrip jatyr. Álemdi burynǵysynsha tynyshsyzdyq bılep tur. Derjavalar arasyndaǵy únqatysý sanksııalyq saıasatpen ilese júrýde. О́ńirlik janjaldar da tolas­tar emes. Destrýktıvti ıdeologııalar óziniń yqpalyn keńeıtýdi jalǵastyrýda. Onyń ústine, jańa múmkindiktermen qatar, táýekelderdi qosa ákele jatqan totaldy sıfrlandyrý da kúsh ala túsýde. Osynyń barlyǵy jańǵyrtý ýaqytynyń esebi jyldap emes, mınýttap júretinin bildiredi. Qazaqstan mindetti túrde úlgerýi tıis. Men muny eńsere alatynymyzǵa senimdimin.

Memleket basshysy búgin Parlament óziniń jumysyn jańa jaǵdaılarda, palatalar da, Úkimet te, qosymsha óki­let­tikterge ıe bolǵan kezde bastaǵaly otyrǵanyn, demek bul jaýapkershiliktiń de júgi aýyrlaı túsetinin bildiretinin atap kórsetti. Praktıkalyq mindetter, bi­rin­shi kezekte, atqarýshy bılikke júkte­letini belgili. Úkimet jyl saıyn­ǵy Zań jobalaý jumystary jospary sheńberinde kóptegen zań jobalaryn negizgi jasaýshy bolyp qalyp otyr. Sonymen bir mezgilde Parlament depýtattary da zań shyǵarýda barynsha kóbirek bastamashylyq tanyta bastady. Men muny ońdy qubylys dep sanaımyn, dedi Nursultan Nazarbaev.

Prezıdent bul jerde máselege qa­shanda tar vedomstvolyq nemese óńirlik múd­­deler turǵysynan emes, jalpy mem­­lekettik múdde turǵysynan kelý kerek ekenine nazar aýdardy. Sońǵy kez­deri zań shyǵarmashylyq úderis ashy­ǵy­raq bola tústi. Parlamenttik tyńdaý­lar ótkizilip turady, jobalardy talqy­laý­ǵa sarapshylar, azamattyq qoǵam jáne BAQ ókilderi tartylyp júr. Soǵan qara­mastan, azamattar ár­kez qulaǵ­dar emes, ózderiniń zańdar­dan týyn­daı­tyn quqyqtary men mindet­terin bilmeı­di. Sondyqtan túsindirý jumys­tary erek­she nazar aýdarýdy qajet etedi. Qazaq­stan­dyqtar zańnamalyq jańa­lyqtardyń barysynan qulaǵdar bolýǵa tolyqtaı quqyly. Bul týraly men sý­dıalar sezi men QHA sessııasynda aıtqan bolatynmyn, dedi Nursultan Ábishuly.

Osy mańyzdy jumysqa barlyǵy – Úkimet, Parlament, memlekettik apparat, sarapshylar qoǵamy qatysýlary tıis, dep jalǵastyrdy sózin Memleket basshysy. Qabyldanatyn zańdardy túsindirýdiń úılestirýshisi – Ádilet mınıstrligi. Osy jerde atap kórsetetin jaıt: búginde bıliktiń barlyq tarmaǵynan jaýapkershilik pen úılesimdilik talap etiledi. Bizdiń zańdarymyz barynsha básekege qabiletti, pragmatıkaly bolýy tıis jáne asa joǵary standarttarǵa jaýap berýi kerek.

Prezıdenttiń atap kórsetkenindeı, Qazaqstan qazirgi tańda birqatar mańyzdy strategııalyq mindetterdiń qarsańynda tur. Parlament, Úkimetpen birlese otyryp, Ult josparyn, Joldaýdy jáne tutastaı alǵanda, barlyq qabyldanǵan baǵdarlamalardy qamtamasyz etý bo­ıynsha múmkindikterdi tolyqtaı paıdalanýy tıis. 2018 jyly qoǵamdy rýhanı jańǵyrtýǵa baılanysty birqatar baǵyttar bastaý alatyn bolady.

Birinshiden, biz qoǵamdyq sanany jańǵyrtý boıynsha jumysty bastadyq. Sondyqtan biz jat ári eskirgen dogmalar sheńberinde qalyp qoımaýymyz kerek. Bizdiń ózimizge tán baı tájirıbemiz, qun­dy­lyqtarymyz ben damý joldarymyz bar.

Mádenıet salasy erekshe mańyzǵa ıe, son­dyqtan atalǵan saladaǵy zańna­many jetildirý talap etiledi. Osy oraı­da Elbasy zań jobalaý jumystary­nyń jospary boıynsha alǵash ret «Kı­ne­matografııa týraly» zań qabyl­danatynyn atap ótti. Bul jerde otandyq kınoındýstrııany odan ári damytýdyń tujyrymdamalyq negizderin aıqyndaý kerek. Sonymen qatar, qoǵamdyq sanany jańǵyrtý etnosaralyq qarym-qatynastardy retteýmen de baılanysty. «Qazaqstan halqy Assambleıasy týraly» Zańǵa ózgerister men tolyqtyrýlar engizý talap etiledi, dedi Nursultan Nazarbaev.

Prezıdent, kelesi kezekte, memleket pen dinniń qarym-qatynasyn jetildirý qajet­tigin aıta kele, zańnamalyq baza qoǵam­nyń din salasyndaǵy kez kel­gen des­trý­k­tıvti qyzmetinen qor­ǵaý­­dy qamta­masyz etýi tıis ekenine, tutas­­taı, qo­ǵamdyq sanany jańǵyrtý qazaqstan­dyq­tar­dyń pragmatıkalyq, básekege qa­biletti, ashyq jańa býynyna jol ashatynyna toqtaldy.

Ekinshiden, ekonomıkanyń ósimin qamtamasyz etý jónindegi jumysty jal­­ǵastyrý qajet. Atap aıtqanda, mýltı­plıkatıvti áser beretin salalardy qol­daǵan jón. Munyń TKSh, agroóner­kásiptik keshen, týrızm, kólik, logıstıka jáne geologııalyq barlaý salalaryna qatysy bar. Máselen, sý jáne jylýmen jabdyqtaýdy jańǵyrtýdyń ózi orasan qarajatty qajet etedi. Investorlar men halyqaralyq qarjy ınstıtýttaryn tartý úshin TKSh jáne tarıf qalyptastyrý salalaryndaǵy zańnamany jetildirý kerek. Bul osy saladaǵy tutynýshylar men tabıǵı monopolııa sýbektileriniń múd­delerin teńdestirýge múmkindik týǵy­zady. Sondaı-aq, memleket-jekemen­shik árip­testigin jetildirý boıynsha ju­mys­ty jalǵastyrý kerek, dedi Prezıdent.

Elbasy úshinshiden, bıyl Parla­ment­tiń qaraýyna jańa Salyq kodeksiniń joba­sy engiziletinin kóldeneń tartty. Biz salyq saıasatyn edáýir jaqsartýy­myz kerek jáne bıznestiń «surǵylt» syz­balarsyz ashyq jumys isteýin ynta­lan­dyrǵanymyz jón. Sonymen qatar, tıimsiz jeńildikter men artyqshylyqtardan bas tartyp, salyqtyq ákimshilendirýdi ońaı­latý qajet. Aǵymdaǵy sessııa barysynda keden zańnamasyn jańartý mindeti tur, dedi Memleket basshysy.

Tórtinshi. Burynǵydaı tikeleı ın­ves­tısııa tartýǵa jáne eksporttyq óndi­risti yntalandyrýǵa úlken mańyz berilýde. Sondyqtan arnaıy ekono­mı­kalyq jáne ındýstrııalyq aımaqtar jónindegi zańnamalardy jaqsartqan jón. Joldaýda qarajatty naqty ekonomıkaǵa deıin jetkizýdiń tetikterin jetildirý boıynsha mindet qoıyldy. Kvazımemlekettik sektordaǵy syrtqy jáne ishki zaımdarǵa egjeı-tegjeıli monıtorıng jáne baqylaý jasaý qajet. Depýtattardy osy saladaǵy zańnamalyq jumysty júrgizý isi kútip tur.

Prezıdent besinshi kezekte qarjylyq retteýshi retinde Ulttyq banktiń pre­ven­tıvti rejimde jumys isteýi qajettigin ýaqyttyń ózi kórsetkenin atap aıtty. Demek, oǵan bankterdi baqylaý úshin zańnamamen kóbirek múmkindikter bergen jón. Bul jeke bankterdiń qyzmetiniń kúıreýine, sońynan memlekettiń esep aıyrysýyna týra keletin jaǵdaılarǵa jol bermeý úshin qajet. Sondaı-aq, bıznesti damyta otyryp, biz salamatty básekelestikke jaǵdaı jasaýymyz qajet. Iаǵnı, baǵalyq jáne tarıftik, onyń ishinde satý men satyp alýdaǵy sóz baılasýlardy anyqtaý jáne jolyn kesý jónindegi quqyqtyq tetikterdi jaqsartý kerek, dedi Memleket basshysy.

Altynshydan, búkil álemde saqtan­dyrý – azamattardy áleýmettik qorǵaý­dyń mańyzdy jaǵy, al saqtandyrý uıym­dary – iri ınvestorlar. Bizdiń eli­miz­de de saqtandyrýdy damytyp, saqtan­dyrý qyzmetteriniń deńgeıi men qolje­tim­diligin kóterý qajet.

Jetinshiden, dári-dármekter aınalymy da mańyzdy áleýmettik mánge ıe. Osy saladaǵy baǵa ósýiniń aldyn alatyn sharalar qajet. Sondyqtan da, dári-dármekter men medısınalyq buıymdar aınalymyn rettep otyrý kerek. Qazaqstandyqtardyń qoljetimdi, sapaly jáne qaýipsiz dári-dármekti paı­dalanýǵa quqyqtary bar. Bul bıznes qana emes – birinshi kezekte, ol árbir adam­nyń densaýlyǵy, ult saýlyǵy.

Segizinshiden, sońǵy ýaqyttary sıfr­landyrý jáne aqparattyq qaýipsizdik máseleleri aıryqsha kókeıkesti bola tústi. Ult josparynda aqparattyq qoǵam­dy damytý jóninde naqty mindet­ter qoıylǵan. Zań jobasy sizderdiń qaraýyńyzda jatyr. Biraq onyń ekinshi jaǵy da bar. Tek sońǵy úsh jylda ǵana ın­ter­nette quqyqqa qarsy kontent 40 ese ósti. Demek, bizge senimdi «Qazaqstan­nyń kıberqalqany» qajet. Biz ony ja­saýdy keıinge qaldyra almaımyz. Eli­mizdiń, mádenıetimizdiń, óz qundy­lyq­tarymyzdyń múddelerin qorǵaý qajet. Bul – qaýipsizdik máselesi.

Onyń syrtynda qorǵanys jáne ae­roǵarysh ónerkásibi aıryqsha nazar aýdarýdy talap etedi. Salany damytý úshin tıisti mınıstrlik quryldy. Mı­nıstrliktiń óz jumysyn tolyqqandy jolǵa qoıýyna jaǵdaı jasaıtyn zań jobasy ústimizdegi jyly Parlamentke engiziletin bolady. Ony shuǵyl túrde qabyldaý qajet, dedi Prezıdent.

Quqyq qorǵaý júıesindegi reformalardy odan ári jalǵastyrý arqyly qyl­mystyq prosesti jańa deńgeıge shyǵaryp, quqyq qorǵaý organdarynyń jumysyn halyqaralyq standarttarǵa jaqyndatý qajet, dep atap ótti Elbasy. Azamattar men bızneske ákimshilik qysym jasaý problemasy burynǵysynsha ótkir kúıinde tur. Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodeks normalary kóptegen jaǵdaıda qysym jasaý tetigi retinde qoldanylady. Al ol kásip­ker­likke kedergi keltirýde. Úkimet ázirlegen túzetýler azamattar men bızneske jasalatyn qysymdy barynsha azaıtatyn bolady. Bul túzetýlerdi jyl sońyna deıin qabyldaý qajet.

Onyń syrtynda bıznes ortany jaq­sartýǵa, baqylaý-qadaǵalaý fýnksııalaryn qysqartýǵa, bıznestiń kemshilikterin tómendetýge baǵyttalǵan zań jobasy daıyndaldy. Ony da aǵymdaǵy sessııa sheńberinde qaraǵan jón. Zańdardyń oryn­dalýyna baqylaý jasaýǵa nazar aý­darý qajet. Bul jumysqa, óz ókilet­tik­teri sheńberinde, depýtattyq korpýs ta atsalysýy kerek.

Parlamenttiń, búkil eldiń aldynda úlken de jaýapty jumystar tur dep atap kórsetti Memleket basshysy. Keń aýqymdy mindetter men sheshimder – ol, is júzinde, bizdiń 2017 jyldyń jahan­dyq syn-qaterlerine qaıtarǵan jaýaby­myz. Jańǵyrtý isi búkil kúsh-jigerdi ju­­­myl­dyrýdy talap etedi. Jańa jaǵ­daı­lar­da zań shyǵarýshy jáne atqarýshy tar­­maqtar syndarly qyzmettestikte bo­lýy tıis. Kóptegen jaǵdaıda ortaq isimiz­­diń tabysty bolýy osyǵan baılanysty.

Halqymyz El birliginiń arqasynda qaı kezde de aldyna qoıǵan bıik maqsat­tarynyń bárine jetip keledi. Sizderge elde túbegeıli jańǵyrtýdy zańnamalyq qamtamasyz etýdiń zor abyroıly mindeti júktelip otyr. Sondyqtan, bir jaǵadan bas, bir jeńnen qol shyǵaryp, jemisti jumys isteıtin bolamyz. Barshańyzdy kezekti parlamenttik sessııanyń ashylýymen quttyqtaı otyryp, qyzmetterińizge tabys, otbasylaryńyzǵa amandyq tileımin! Isterińiz ilgeri bolsyn, dep aıaqtady sózin Prezıdent.

Prezıdent N.Nazarbaevtyń sózin birlesken otyrysqa qatysqandar zor yntamen tyńdap, aıaqtalǵanda qoshtaý bildirip qol soqty. Otyrysty júrgizgen Májilis Tóraǵasy Nurlan Nyǵmatýlın Prezıdenttiń zańnamalyq bılikke bergen tapsyrmalarynyń múltiksiz oryndalatynyna depýtattar atynan senim bildirip, jıyndy japty.

Sonymen altynshy saılanǵan Par­lament óziniń úshinshi sessııasynyń jumysyna kiristi. 

Lebizder legi

Gúlmıra ISIMBAEVA,
Májilis Tóraǵasynyń orynbasary:

– Prezıdent óziniń só­zinde bizdiń ekonomıkalyq, saıası jáne rýhanı baǵyttar bo­ıynsha júrgizip jat­qan re­formalarymyz elimizdi damyǵan 30 eldiń qatary­na engizý maqsatyna jetkize­tinin atap ótti. Elimizdegi turaqtylyq pen tynysh­tyq, tatýlyq pen birliktiń arqasynda dáıekti túrde barlyq bıikterdi baǵyndyryp kelemiz. Bolashaqta da osy qundylyqtarymyzdy saqtaıtyn bolsaq, bizdiń alar qamaldarymyz áli de kóp jáne sonyń bárine qol jetkizemiz dep senemin, dedi ol. Sonymen qatar, Elbasy halyqtyń turmys-ahýalyn jaqsartý máselelerine erekshe kóńil bóldi. Halqymyzdyń ál-aýqatyn arttyrý basty mindetimiz, deı kelip qazirgi ozyq elderdiń deńgeıindegi ahýalǵa jetý úshin Parlamenttiń aldyna úlken mindetter júkteıtinin aıtty. Al depýtattardyń aldynda «100 naqty qadam» – Ult josparyn», baǵdarlamalyq qujattardy iske asyratyn sharalardy zańnamalyq turǵydan qamtamasyz etetin sapaly zańdar qabyldaý mindeti turǵany eskertildi. Sonymen birge Elbasy memlekettik bıýdjet shyǵyndaryn tıimdilikpen paıdalanýǵa nazar aýdardy.

Ulttyq sanany kóterýge baǵyttalǵan rýhanı jańǵyrý baǵdarynyń halyq arasynda qatty qoldaý tapqanyn aıta kelip, Prezıdent osy jumysty jandandyra túsýdi qalaıtynyn jetkizdi. О́zimizdiń tarapymyzdan biz Elbasynyń aldymyzǵa qoıǵan mindetterin tolyqtaı oryndaımyz dep aıta alamyn. Oǵan Májilistiń barlyq áleýeti jetedi dep sanaımyn.

Erbolat MUQAEV,
Senat depýtaty:

– Prezıdenttiń óz s­ó­zinde mem­leket­tik bıýdjetten bólin­gen qarajattyń tıimdi jum­sa­­lýyn qatań qadaǵalaý kerek­tigi týraly Úkimetke es­kertkeni ábden oryndy. О́te qymbat medısı­nalyq jabdyqtardy alǵy­zyp, biraq olardy qoldana almaı tastaǵan jergi­likti basshylardy synady. Sonymen qatar mem­le­kettik bıýdjettiń qarajatyna óte qymbat bala­baqshalar turǵyzyp, olardy basseın sııaqty artyq dúnıelermen jabdyqtaǵandar syn tezine alyndy. Barlyq damyǵan memleketterde balabaqshalar shaǵyn, kóp qabatty úıdiń astyńǵy qabatyndaǵy 3-4 páterden ǵana turady, al ony memleket pen jekemenshiktiń birlesýimen ashýǵa bolady. Al bizde memleket pen jekemenshiktiń áriptestigi týraly baǵdarlama oryndalmaı jatyr, dep Elbasy atap kórsetti. Sonymen qatar jergilikti sheneýnikterdiń jekemenshiktiń bastamashyldyǵyn qoldamaı, kerisinshe, olardan neshe túrli min taýyp, damýyna kedergi keltiretin faktilerdiń oryn alyp otyrǵany aıtyldy.

Salyq kodeksine baılanysty bolashaqta engiziletin ózgerister men tolyqtyrýlar týraly aıtqany da unady. Shynynda, tabysty kóp tabatyndar salyqty kóbirek tólep, az tabatyndar az tóleýi kerek qoı. Bizde bárine bir túrli ǵana stavka qoldanylady. Osynyń ózi durys emes ekenin Elbasy naqty mysaldarmen atap berdi.

Jalpy aıtqanda, Elbasynyń sózderi halyqtyń ál-aýqatyn arttyryp, memlekettiń damýyna múmkindik týǵyzatyn máseleler.

Qýanysh SULTANOV,
Májilis depýtaty:

– Prezıdenttiń sózderi ádettegi dástúrdeı naqty-naqty mindetterdi kórsetip, kútkenimizdeı aıqyn bolyp shyqty. Ol bizdiń ótken sessııadaǵy jumystarymyzǵa qysqasha sholý jasap, aldaǵy mindetterge aıryqsha toq­taldy. Sonyń ishinde ekonomıkalyq, saıası jáne rýhanı reformalardy júzege asyratyn mindetterdi tereńdetý qajettigi týraly aıtyldy. Sondaı-aq, quqyq qorǵaý organdarynyń jumysyn reformalap, tıimdiligin arttyrý máselelerine aıryqsha mán berildi. Aldaǵy ýaqytta osy baǵytta kóptegen zańdarǵa ózgerister men tolyqtyrýlar engiziletinin bildik. Osy organdar qyzmetindegi jaýapkershilikti arttyrý máselesi de nazardan tys qalǵan joq. Olardyń halyqpen jumys isteýde ózderiniń mindetin zań sheńberinde atqarý qajettiligi de atap ótildi. Halyq óz quqyn tek sottar arqyly ǵana qorǵaýy kerektigin uǵatyn kez jetkeni aıtyldy.

Al endi Salyq kodeksine túbegeıli ózgerister engiziletin bolypty. Ol endi halyqtyń áleýmettik máselesine tikeleı baılanysty. Qazirgi kezdegi ǵalamdyq kúrdeli ekonomıkalyq jaǵdaı bizdiń elimizdiń damýyna da keri áserin tıgizedi.

Elbasy Parlamenttiń rólin kóterý máselesine de toqtalyp, qabyldanǵan reformalardyń iske asýyn talap etti. Prezıdenttiń 37 ókilettigin Parlament pen Úkimetke bergen konstıtýsııalyq reforma óziniń tıimdiligin halyqqa kórsete bilýi kerek. Bul ókilettikter Parlament pen Úkimettiń derbestigi men jaýapkershiligin arttyrý úshin berilgenin ol atap ótti. 

Sársenbaı EŃSEGENOV,
Senat depýtaty:

– Elbasy ótken sessııanyń jumysyna toqtalǵanda ma­ńyz­dy zańdardyń qabyldan­ǵanyn aıtty. Konstıtýsııaǵa engizilgen ózgerister týraly zań, «100 naqty qadam» – Ult josparyn» júzege asyrýǵa zańnamalyq negiz bolatyn zańdar jáne t.b. týraly jaqsy lebizin bildirdi. Endi aldymyzda engizilgen osy konstıtýsııalyq ózgeristerdi iske asyryp, ómirde qoldaný mindeti tur. Prezıdent bizden osyny naqty talap etti. Elbasy Parlament pen Úkimetke berilgen óziniń 37 ókilettigi bılik tarmaqtarynyń derbestigi men jaýapkershiligin arttyratynyna senim bildirdi. Biz osy mindetterdi qaltqysyz oryndaýymyz kerek. 

Qaralatyn zań jobalaryn barynsha ashyq, qoǵamnyń aldynda talqylap jatqanymyzben, báribir jumysymyzdyń barysy qoǵamǵa tolyq jetpeıdi. Sondyqtan halyq arasynda Parlament ju­mysy týraly dúdámal oılar kóp sııaqty. Elbasy da óz sózinde osyǵan nazar aýdardy. Sondyqtan, qabyldanatyn zańdar týraly halyq arasyna molyraq aqparat taratyp, olardyń pikirleri men usynystaryn eskerýimiz tıis. Jaz aılarynda halyq arasynda bolǵanymyzda da osy máseleler bizdiń aldy­myzdan shyqqan edi. Sonyń ishinde quqyq qorǵaý salasyndaǵy reformalarǵa baılanysty zań joba­larymen halyqty kóbirek tanystyrýymyz kerek. Zańdardy talqylaýǵa halyqtyń nazaryn aýda­ryp, qyzyǵýshylyǵyn týdyra alsaq, turǵyndar­dyń zań salasyndaǵy biliktiligi de artar edi. Biz osy baǵytta jumys isteıtin bolamyz. 

Jaqsybaı SAMRAT,
«Egemen Qazaqstan»

Sýretter Prezıdenttiń baspasóz qyzmetinen alyndy