Búginge deıin bes jekpe-jeginde jeńiske jetip, bireýin teń aıaqtaǵan boksshy muhıttyń ar jaǵyndaǵy ómiri, aldaǵy josparlary týraly oı bólisip jáne inisi – Olımpıada chempıony Danııar Eleýsinovtiń áýesqoı boksqa qaıta oralýyna qatysty suraqtarymyzǵa jaýap berdi.
– Dáýren, suhbatymyzdy Gennadıı Golovkın men Saýl Alvares arasyndaǵy jekpe-jek qorytyndysyna qatysty pikirińizden bastasaq. Sizdiń oıyńyzsha, bul sheshim qanshalyqty ádiletti?
– Menińshe, bul – boks álemindegi eki alyptyń esimin áli de paıdalaný maqsatynda shyǵarylǵan sheshim. Uıymdastyrýshylarǵa ekeýine qarymta jekpe-jek berý arqyly taǵy da aqsha jasaý kerek bolyp tur. О́zim sol salada azdap júrgendikten joǵary jaqtaǵylardyń kózdep otyrǵan maqsatyn túsinemin.
Bul aıqasta Gennadıı belsendi boldy. Ashyq shabýylǵa shyǵyp, kóbirek soqqy jumsaýǵa tyrysty. Al «Kanelo» qorǵanysqa kóńil bólgenimen, dál soqqylar jaǵynan basym túskendeı kórindi.
– Áńgime aýanyn ózińizge bursaq. Jaqynda Astanada ótken boks keshinde sizdi kórip qaldyq. Elordaǵa qashan kelip edińiz?
– Shamamen bir aıǵa jýyqtady. Ata-anamyzdy kórip keteıik dep keldik, ári vızany sozdyratyn da ýaqyt jaqyndap qaldy. Odan bólek birjarym jyl jekpe-jeksiz júrdim. Promoýterlik kompanııalarmen kelisimshartty úzgenmin, endi osy jumysty retke keltirý kerek. Alǵash barǵanda, tájirıbesizdiktiń kesiri ǵoı, birinshi kezdesken promoýshnmen kelisip qol qoıa salǵanmyn. Ne qujat teksermegenmin, ne jattyǵý jaǵdaıynyń jaqsy bolatynyna ábden kóz jetkizip almaǵanmyn. Bulaı deıtinim, kezdesýlerge qıyn jaǵdaıda daıyndalýǵa týra keldi. Belgilengen jekpe-jekter ótpeı qalatyn. Qurǵaq sózge aldanyp júrgenimdi túsingendikten, kelisimshartty buzamyn dep sheshtim. Biraq onyń ózine birjarym jyl ýaqyt ketti. Endi mundaı jumystarǵa jaýapty qaraý kerektigine kózim jetkendikten, sporttyq kareramdy qateliksiz qaıta bastaǵym keledi. Bireýge qul bolyp jumys istegim kelmeıdi.
– Jyldyń basynda basqa kompanııamen kelisimshartqa qol qoıdy dep estip edik...
– Joq, odan da bas tarttym. Muhıttyń ar jaǵynda TMD elderinen kelgen boksshylarǵa sport gastarbaıterleri retinde qarap, paıdalanyp qalǵysy keledi. Eshqandaı jaǵdaı jasalmaıdy. Al ekinshi kompanııanyń talaby boıynsha inim Danııar da sol qatarǵa qosylýy kerek edi. Biraq ol bas tartqandyqtan, meniń kelisimshartym da jaramsyz boldy. Degenmen arada kelispeýshilik bolǵan joq.
– Amerıkaǵa arman qýyp baratyn boksshylar kóp. Bári de óz jolyn tapqysy keledi. Al básekege tótep berý úshin ne isteý kerek?
– Eń aldymen saýatty zańgerlikpen «qarýlanǵan» jón. Sebebi kelisimshart jasar aldynda arnaıy mamannyń kómegi qajet bolady. Boksshy qandaı qaǵazǵa qol qoıyp jatqanyn búge-shegesine deıin oqyp shyǵýy kerek. О́z basym maǵan habarlasyp keńes suraǵan jerlesterimniń barlyǵyna sony aıtamyn. Qazir kásipqoı boksqa aýysyp jatqan jastardyń kóbisi maǵan habarlasady. Kelisimińdi bermes buryn basqa boksshylarmen sóılesip, sol promoýshn jaıly zerttep alǵan jón.
Qaıtalap aıtamyn, kásipqoılar arasynda óner kórsetkisi keletin bylǵary qolǵap sheberi aldymen qujattarǵa basa mán bergeni jón. Sebebi kelisimshartyńyzdyń bir buryshynda kóriner-kórinbes áriptermen qaǵazda jazylǵannyń bárin joqqa shyǵaratyn pýnktter bolýy ábden múmkin. Iаǵnı, jyldap tegin jumys istegennen góri aýdarmashyǵa nemese zańgerge aqsha tólep, barlyq máseleniń basyn birden ashyp alǵan jón.
– Áýesqoı boksta Azııa chempıonatynda top jardyńyz, halyqaralyq týrnırlerde úzdik atanyp júrdińiz. Chempıondyq joldy jalǵastyrýǵa ne kedergi boldy?
– Áýesqoı boksta azdy-kópti baǵymdy synap kórdim. Degenmen, kásipqoı boksqa aýysatyn ýaqyt jetkenin túsindim.
Shyny kerek, bala kúnimnen maǵan áýesqoı boks unamaıtyn. Biraq bizdiń elde kásipqoı boksqa aýysyp ketýge buryn múmkindik az edi. Sondyqtan áýesqoılar arasynda ózime biraz tájirıbe jınap alýym kerek dep qana júretinmin. Áýesqoı boksty óz basym kásipqoı boksqa deıingi saty dep qarastyrdym. Boksta ózin damytqysy keletin jastarǵa da birtindep osy sportqa bet burýǵa keńes beremin. Biraq bul sheteldik promoýterlerge quldyqqa bar degenim emes. Menińshe, áleýeti mol boksshylarǵa kásipqoı boksqa jol salý kerek. Áıtpese quramaǵa ilige almaǵan qanshama daryndy jigitter kúzetshi qyzmetinen ári asa almaı júr.
– Danııar jaıly naqtylaı ketsek. Kásipqoı boksqa aýysý týraly oıynan bas tartýyna ne sebep? Aǵasy retinde onyń bul sheshimin qoldaısyz ba?
– Negizi bul suraqqa Danııardyń ózi jaýap bergeni durys shyǵar. Al meniń buǵan qatysty pikirim ekiudaı. Áýesqoı boksta biraz belesti baǵyndyrdy, endi kásipqoı boksta shyńdala tússe eken dep edim. Oǵan Danııardyń múmkindigi jetedi. Eńbekqor, tabıǵat bergen daryny da bar. Biraq bastapqy kelisimshart kóńilden shyqpaǵan soń, kásipqoı boksqa barý raıynan bas tartyp, áýesqoı boksqa oralýdy jón kórdi. Ol kishkentaı bala emes. Sheshimdi ózi qabyldaıdy. Al men ony aǵasy retinde qaı kezde de qoldaımyn.
– Áńgimeńizge rahmet.
Áńgimelesken
Mádına ASYLBEK,
jýrnalıst
