Palata Qazaqstan men Saýd Arabııasy Koroldigi arasyndaǵy ustap berý týraly kelisimdi ratıfıkasııalady.
Kelisim árbir ýaǵdalasýshy memlekettiń óziniń aýmaǵynda júrgen ustap berýge ákeletin qylmystar úshin kúdik keltiriletin, aıyptalatyn nemese sottalǵan kez kelgen adamdy qylmystyq jaýapkershilikke tartý nemese sot úkimin oryndaý maqsattarynda ustap berýine baǵyttalǵan.
Kelisimde adamdy ustap berýdiń jáne odan bas tartýdyń negizderi kózdelgen.
Sondaı-aq, Qazaqstan men Saýd Arabııasy Koroldigi arasyndaǵy sottalǵan adamdardy berý týraly kelisim ratıfıkasııalandy.
Qujat sottalǵan adamdardyń azamattyǵy jaǵynan tıesili qoǵamǵa qaıta aralasýyna járdem kórsetýge, áleýmettik ońaltýǵa, sottalǵan adam azamaty bolyp tabylatyn memlekette jazany óteýdi jalǵastyrý maqsatynda barynsha yntymaqtasýdy júzege asyrýǵa baǵyttalǵan.
Kelisimniń erejelerine sáıkes, taraptardyń árqaısysy ekinshi tarapqa onyń aýmaǵynda ekinshi taraptyń kez kelgen azamatyna qatysty shyǵarylǵan, bas bostandyǵynan aıyrý túrindegi jazany kózdeıtin, sottyń zańdy kúshine engen úkimderi týraly dereý habarlaýǵa mindettenedi.
Senatorlar Ustap berý týraly konvensııany ratıfıkasııalady. Konvensııaǵa 1933 jylǵy 26 jeltoqsanda Montevıdeo qalasynda (Ýrýgvaı Respýblıkasy) qol qoıylǵan.
Konvensııa aıyptalýshylardy nemese sottalǵan adamdardy áleýmettik ońaltýǵa járdemdesý maqsatynda olardy ustap berý salasynda yntymaqtastyq ornatýdy, sondaı-aq sottalǵan adamdar úshin jazasyn óz elinde óteý múmkindigin jasaýdy kózdeıdi.
Osy Konvensııanyń erejesine sáıkes, oǵan qatysýshy memleketter ózderiniń aýmaǵynda júrgen aıyptalýshylardy nemese sottalǵan adamdardy qylmysy úshin qylmystyq qýdalaýdy jáne sot úkimin oryndaýdy júzege asyrý úshin berýge mindettenedi.
Konvensııaǵa sáıkes ustap berilgen adamnyń ustap berýdi suratýǵa sebep bolǵan quqyqqa qarsy is-áreketti jasaý arqyly alǵan nemese dáleldeme retinde paıdalanylýy yqtımal múlki tárkilenýge jáne talap etýshi elge berilýge jatady.
Konvensııany ratıfıkasııalaý kezinde Qazaqstan Respýblıkasy Konstıtýsııasynyń 11-babyna sáıkes Konvensııanyń 2-baby boıynsha ózderiniń azamattaryn ustap bermeýi týraly, sondaı-aq 15-baby boıynsha izdestirilip jatqan adamnyń múlikterin tárkileý jáne berý Qazaqstan Respýblıkasynyń zańnamasyna sáıkes júzege asyrylatyny jóninde málimdeme jasaý usynylady.
Palata «Qazaqstan Respýblıkasy men Azııa Damý Banki arasyndaǵy № 2967-KAZ Qaryz týraly kelisimge (Jaı operasııalar) (OAО́EY 2 Dáliz ınvestısııalyq baǵdarlamasy [Mańǵystaý oblysyndaǵy ýchaskeler] – 2-joba) túzetýlerge qatysty Qazaqstan Respýblıkasy men Azııa Damý Banki arasyndaǵy kelisim-hatty ratıfıkasııalaý týraly» zańdy qabyldady.
Qujattyń negizgi maqsaty OAО́EY 2 Dáliz ınvestısııalyq baǵdarlamasynyń 1-qosymshasymen Mańǵystaý oblysyndaǵy uzyndyǵy 73 shaqyrym «Jetibaı-Jańaózen» jolyn rekonstrýksııalaýdy qarjylandyrý bolyp tabylady.
Joba Qazaqstan men Azııa Damý Banki arasyndaǵy Qaryz týraly kelisim aıasynda «Shetpe-Aqtaý» jobasy boıynsha únemdelgen qarajat esebinen júzege asyrylatyn bolady.
Kelisim-hatty ratıfıkasııalaý Qazaqstan avtomobıl joldaryn damytý jáne rekonstrýksııalaý boıynsha shyǵyndardy tıimdi basqarýǵa baǵyttalǵan. Osy jobanyń iske asýy Qazaqstanda kólik dálizderin damytýǵa negizdelgen jáne kólikke járdemdesý salasyndaǵy sharalardy jaqsartýǵa baǵdarlanǵan kólik saıasatyn qalyptastyrýǵa yqpal etetin bolady.
Senat otyrysy barysynda senator N.Qylyshbaev premer-mınıstr B.Saǵyntaevqa Qytaıdaǵy etnıkalyq qazaq ulty ókilderi quqyqtarynyń buzylýy jónindegi BAQ-taǵy aqparattarǵa túsinik berý týraly depýtattyq saýal joldady.
«Qytaı Halyq Respýblıkasynyń Shyńjan – Uıǵyr avtonomdy aımaǵynda turatyn qazaq ulty ókilderiniń zańdy quqyqtary qysym kórip jatqany týraly shilde aıyndaǵy Dúnıejúzi qazaqtarynyń quryltaıynda kóterilgen bolatyn. Sodan beri aqparattyq keńestik pen áleýmettik jelilerde Shyńjanda qonys tepken bir jarym mıllıonan astam qandastarymyzdyń zańdy quqyqtarynyń shektelýi jónindegi áńgime keńinen taralyp keledi», - dedi N.Qylyshbaev.
Senator: «Bul aqparat qanshalyqty shyndyqqa janasady jáne SIM máseleni zerdelep saraptaý úshin qandaı jumystar júrgizdi, dıplomatııalyq joldar arqyly Qytaı tarapymen kelissózder ıá bolmasa konsýltasııalar júrgizildi me?», - dep suraq qoıdy.
Senat otyrysynda sondaı-aq Erik Sultanovtyń - Soltústik Qazaqstan jáne Qostanaı oblystarynda toptyq sý qubyrlaryn qaıta qurý úshin qarajat bólý qajettiligi týraly; Álı Bektaevtyń - medısına qyzmetkerleriniń eńbek aqysyn kóterý týraly; senator Vladımır Volkovtyń - TMD Parlamentaralyq Assambleıasynyń tıisti úlgi zańdary men usynymdarynyń normatıvtik quqyqtyq aktilerin ázirleý kezinde «Quqyqtyq aktiler týraly» zańǵa esep júrgizýdi kózdeıtin tolyqtyrý engizý múmkindigin qarastyrýdy eskerý týraly; Darhan Qaletaevtyń - gıdrotehnıkalyq qadaǵalaýǵa qatysty jáne zilzaladan qaýipsizdikti qamtamasyz etý salasyndaǵy problemalyq máseleler týraly depýtattyq saýaldary jarııa etildi.
