Jartylaı fınalda 91 kılo salmaqta Anton Pınchýk pen Abzal Quttybekovtiń arasyndaǵy jekpe-jekte tóreshiler ońtústikqazaqstandyq oǵlanǵa jaq tartqan.
Bıylǵy chempıonattyń ereksheligi, Qazaqstan Boks federasııasy AIVA-dan «úsh juldyzdy» eki tóreshini shaqyrǵan edi. Aǵylshyn jáne ırlandyq tóreshilerdiń mindeti – qazaqstandyq qazylardyń jumysyn baqylap, ádil baǵasyn berýge járdemdesý.
Jarys barysynda sheteldik tóreshiler Pınchýk pen Quttybekov arasyndaǵy jekpe-jekti qaıta qarap, aqtyq aıqasqa Anton Pınchýkti jiberdi.
Tap osyndaı jaǵdaı fınalda da kezdesti. 51 kılo salmaqta mańǵystaýlyq Azamat Isaqulov pen ońtústikqazaqstandyq Oljas Baınııazovtyń arasyndaǵy teketireste 4-1 esebimen tóreshiler jeńisti Azamatqa bergen. Qarsylasyn qarymta aıqasta kútip alyp, asa kóp kúsh jumsamaı jeńiske jetken Azamat ózine kúmándanbaǵanymen, AIVA tóreshileriniń sheshimimen jeńis Oljasqa berildi. Osyndaıda suraq týady. Bes tóreshiniń tórteýi Azamatqa jaq tartyp jeńis berýi bizdiń ádilqazylardyń biliktiligi tómendigin baıqata ma?!
Jalpy alǵanda, Qazaqstan chempıonaty jeńimpazdardyń eshqaısyna ońaı tıgen joq. О́z salmaǵynda daýsyz daralanǵan boksshy bolmaǵany Qazaqstan boksynyń ósý deńgeıi bıiktigin ańǵartady. Problemalar da joq emes. Talantty jastardyń shoǵyry az.
60 kılo salmaqta Zakır Safıýllın (OQO) men Berik Ábdirahmanov (Mańǵystaý) aqtyq aıqasta toqaılasty. Ekeýi de tájirıbeli, ekeýi de halyqaralyq dárejedegi sport sheberi. Ekeýi de halyqaralyq, álemdik dodalardyń dýyn kórgen. Berik Rıo Olımpıadasynyń tezinen ótken. Alapat aıqas saldy ekeýi. Qara kúshi basymdaý Berik salǵan betten qarsy shabýylǵa ótti. Zakırdi tyqsyryp, dál urýǵa tyrysty. Zakır de urys máneri eshkimge uqsaı bermeıtin erek boksshy. Bir-birin bes saýsaqtaı biledi. Álemdik deńgeıdegi eki boksshynyń urysynda Berik kúshtirek kórindi, jeńiske jetti. Aıtaıyn degenimiz, ekeýi de 1986 jylǵy. Orda buzar otyzdan asqan jigitterge endigi Olımpııa oıyndarynyń aýyly alys. О́tken jylǵy el chempıony Ádilet Qurmetov bastaǵan jastarǵa qamshy basatyn kez osy.
69 kılo salmaqta jambyldyq Aslan Shymbergenov alymdyraq boldy. Bul salmaq ózimizde ǵana emes álemde de «qazaq salmaǵy» dep atalady. Afınyda Baqtııar Artaev, Londonda Serik Sápıev, Rıo de Janeıroda Danııar Eleýsinov tap osy salmaqta altyn aldy. Baqtııar Artaev úzdik boksshyǵa beriletin Vel Barker kýbogin barlyq tóreshilerdiń daýysymen elge ákeldi.
Chempıonat barysynda Danııar Eleýsinovti áńgimege tartqanbyz. Boks qolǵabyn shegege ilýge asyqpaıtyn ataqty jampoz chempıonatqa daıyn bolmaǵandyǵyn aıtqan.
– On bes jasymnan beri elishilik jarystardan bólek halyqaralyq týrnırlerden qalǵanym joq, – deıdi Danııar. – Adam temir emes qoı. Ábden dińkeletedi eken. Sondyqtan biraz ýaqyt demalǵandy jón kórdim. Ras, bul salmaqta maǵan ońaı tımeıdi. Abylaıhan Júsipov, Aslan Shymbergenov jáne Qanaǵat Maralov sııaqty myqty jigitter bar. Al Sadrıddın kásipqoı boksty tańdaǵanyn aıtty. «Shegirtkeden qoryqqan egin ekpeıdi» degen bar ǵoı. Jattyǵýǵa tolyq kirisken soń bul jigittermen esep aıyrysýǵa týra keledi. Kim myqty, sharshy alań kórsetedi.
Al talantty boksshy Abylaıhan Júsipovtiń qolynda jaryqshaq bar eken. «Bul sońǵy jarys emes. Jaradar qolyn odan ári ýshyqtyrmaý úshin Abylaıhanǵa bapkerler úzilis berdi», deıdi Serik Sápıev.
Bul joly Qanaǵat Maralovtan ótken jylǵy chempıonatta jibergen esesin qaıtarǵan Aslan Shymbergenov jeńimpaz atandy.
75 kılo salmaqtaǵy Erik Áljanov (Mańǵystaý oblysy) ońtústiktiń oǵlany Tólesh Abaıdy erkin eńseredi dep ton pishkender bolǵan. О́zbekstanda aıtýly Bektemir Melıkýzıev degen boksshy bar. Qos qolmen birdeı urady. Urys máneri de surapyl. Kútpegen jerden soqqyǵa kómip tastaıdy. Erik ekeýi eki ret kezdesti. Ataqty boksshyǵa Erik tabandap urys saldy. Tyqsyryp, sharshy alańda dabyl tapqyzbaǵan. Sál sheberligi jetpedi. Melıkýzıevtiń ózi Erik jaıly «talantty boksshy» dep ish tarta jaqsy sóz aıtqan. Bul joly 3-2 esebimen Tólesh Abaı alǵa shyqty. Osy salmaqta taǵy bir talantty jastyń ósip kele jatqandyǵy qýantty.
81 kılo salmaqta Ádilbek Nııazymbetov shappaı báıge aldy dese de bolady. Shırek fınalda álem chempıony Jánibek Álimhanulyn súrindirgen qostanaılyq Mıhaıl Kohanchık jartylaı fınalda mańǵystaýlyq Bekzat Nurdáýletovtyń bekinisinen óte almaǵan. Ekeýi de túıdeı jasty. Bekzat myqtylyq tanytty. Biraq ol jaraqat alýyna baılanysty fınalda Ádilbek aǵasyna jol berdi.
Sonymen bıylǵy el chempıonatynyń jeńimpazdarymen tanys bolyńyzdar.
Temirtas Júsipov (49 kg, Aqmola oblysy), Oljas Baınııazov (52 kg, OQO), Ilııas Súleımenov (56 kg, Astana), Berik Ábdirahmanov (60 kg, Mańǵystaý), Aslan Shymbergenov (69 kg, Jambyl oblysy), Tólesh Abaı (75 kg, OQO), Ádilbek Nııazymbetov (81 kg, Mańǵystaý), Anton Pınchýk (91 kg, Qostanaı) Eń aýyr salmaqta Jambyl oblysynyń boksshysy Nursultan Amanjolov top jardy.
Jarys barysynda Qazaqstan quramasynyń bas bapkeri Myrzaǵalı Aıtjanovpen sóılestik. «Alda jarys kóp. Negizgi qurama osy chempıonattaǵy jigitterden jasaqtalady» degen bas bapkerdiń oı-josparyn kelesi maqalada aıtarmyz.
Baqtııar TAIJAN,
«Egemen Qazaqstan»
Ońtústik Qazaqstan oblysy