Zaman talabyna saı damý

Táýelsizdiktiń alǵashqy jyl­­­da­rynda aıaǵyn táı-táı basyp kele jatqan memleketimizdiń qaı salasyna bolmasyn ońaı tımegeni ras. Densaýlyq saqtaý sala­sy da bul qıyndyqty aınalyp óte almady. Ol kezeń­derden beri de birneshe qaıta qurýlardy bastan ótkerdik. So­nyń barly­ǵy da egemen elimiz­diń medısına salasyn damytý­dyń qadamdary bolatyn. Ásire­se, Qazaqstan Res­pýblıkasy Densaýlyq saqtaý isin reformalaý men damytýdyń 2005-2010 jyldarǵa arnalǵan baǵdarla­masy aıasynda kóptegen ister at­qaryldy. Mysaly, 2006 jyly aýdandyq ortalyq aýrýha­naǵa jańa úlgidegi ǵımarat berilse, 2007 jyly aýdandyq emhana kúnine 250 syrqat qabyl­daıtyn, sońǵy úlgidegi qural-jab­dyq­tarmen jabdyqtalǵan jańa 2 qabatty ǵımaratqa ıe boldy. Aýdan boıynsha quramyna 10 dárigerlik ambýlatorııa, 25 me­dısı­nalyq pýnkt kiretin aýdan­dyq emhana, aýdandyq ortalyq aýrýhana, týberkýlezge qarsy aýrýhana, aýdandyq sa­nı­tarlyq-epıdemıologııalyq qadaǵalaý bas­­qarmasy, temir jol sanı­tarlyq qadaǵalaý basqarma­sy­nyń bólimi, obaǵa qarsy kú­res stansasy, sonymen qatar «Aq­nıet» stomatologııalyq em­ha­nasy, birneshe stomatologııa­lyq bólmeler men dárihanalar halyqqa qyzmet kórsetedi. Qazir aýdandyq emhanada 54 dáriger 176 medbıke abyroımen qyzmet etýde. Sońǵy úlgidegi qural-jab­dyqtar ornalasqan fızıote­rapııalyq, otorınolarıno­logııa­lyq, hırýrgııalyq, oftalmo­lo­gııalyq, profpatologııalyq, en­doskopııalyq, rentgeno­logııa­lyq, laboratorııalyq bólmeler ju­mys isteıdi. Emhananyń mate­rıal­dyq-tehnıkalyq bazasynyń jáne qyzmetkerlerdiń qyzmet sa­pa­sy­nyń óz deńgeıinde eke­niniń dáleli emdeý mekemesiniń byltyr 4 jyl merzimge akkredıtasııadan ótýi. О́tken jyly Biryńǵaı ulttyq densaýlyq saqtaý júıesi engizilip, medısınalyq kómek sapasyn arttyrý, qarjylyq júıeni jetildirý basty nazarda ustaldy. Atal­ǵan júıe negizinde elek­trondy jatqyzý bıýrosy porta­ly jumysyn bastap, qazir tolyq­qandy qyzmet etýde. Sońǵy 5-6 jyl kóleminde belgili bir jas­taǵy adamdardy turaqty túrde skrınıngtik tekserýden, ıaǵnı medısınalyq qaraýdan ótkizýde­miz. Bul tekserýler kóptegen aýrýlardy erte satysynda anyq­tap, emdelýge múmkindik beredi. Bıyldan bastap balalardyń ara­synda kezdesetin naýqastardy ıntegraldy emdeý ádisteri keńi­nen qoldanyla bastady. Búgingi tańda emhana ǵımara­tyndaǵy dárigerler bólmesi to­lyq­taı kompıýterlendirilgen, barlyq kompıýter ortalyq jelige qosylyp, ınternetpen qamta­masyz etilgen. Elektrondy aqpa­rat almasýǵa tolyq jaǵdaı ja­sal­ǵan. 2010 jyly aqyly qyz­metten túsken qarajatqa jedel járdem, kúndizgi stasıonarǵa ar­nalǵan ǵımarat jáne sanıtarlyq avtokólikterge garaj qurylysy salynyp paıdalanýǵa berildi. Bul únemi joǵaryǵa qarap qol jaıa bermeı ishki múmkindikti paıdalana otyryp, salany damytý­dyń bir ǵana kórinisi. «Qyz­metkerge jaǵdaı jasa, sosyn jumys sura» – bizdiń ustanatyn basty qaǵıdamyz. Osy negizde zııandy faktorlarmen jumys isteıtin qyzmetkerlerge kúnine 0,5 lıtr sút, alqaptyq prınsıpte jumys isteıtin dárigerlerge aı saıyn 1000 birlik aktıv beriledi. Emhana ǵımaratynyń ishi-syrty tolyqtaı beınebaqylaýmen qam­ta­ma­syz etilgen, bul da qazirgi zaman talaby. Aýdandyq emhana quramyna kiretin dárigerlik ambýlatorııalar men medısınalyq pýnktter de jyl saıyn materıaldyq-teh­nıkalyq jaǵdaıy jaqsaryp boı túzep keledi. Sońǵy jyldary Birshoǵyr, Aqqaıtym dárigerlik ambýlatorııalarynyń qurylysy jańadan salynsa, Bozoı, Aı­shýaq, Toǵyz, Tolaǵaı, DA-lary, Qaratoǵaı, Jyltyr MP kúrdeli jóndeýden ótti. Bıyl quny 14 mln. teńgege Eset aýyly medı­sınalyq pýnktiniń qurylysy júr­gizilýde. Bozoı, Aıshýaq, Baı­qadam, Aqqaıtym, Móńke bı, Qaýyljyr dárigerlik ambýlato­rııalarynda sanıtarlyq avtokó­lik turǵyndarǵa medısınalyq qyzmet kórsetýde. О́tken jyly bizdiń aýdandyq emhana sharýashylyq júrgizý qu­qyndaǵy memlekettik kommý­naldyq kásiporyn bolyp qaıta quryldy. Bul mekemeniń qazirgi zamanǵa sáıkes damýynyń kezekti bir satysy boldy. Aýdan kóle­minde jergilikti qazba baılyq­tardy óndirý úshin ártaraptan kelip jumys istep jatqan otan­dyq, sheteldik kompanııalar osy kezge deıin óz qyzmetkerlerin me­dısınalyq baıqaýdan oblys ortalyqtarynda ótkizip kelse, endi bul kompanııalarmen senimdi seriktestik ornap, kelisim-shart negizinde olardyń qyzmetker­le­rine medısınalyq qyzmet kórse­týdi jolǵa qoıdyq. Mekemeniń mundaı júıege kóshýi qyzmettiń sapasy men kó­lemine qaraı ústemeaqy tóleýge múmkindik berdi. 2007 jylmen salystyrǵanda bıyl dárigerler men medbıkelerdiń eńbekaqysy eki ese ósti. Táýelsiz memleketimizdiń bas­ty baılyǵy – adam densaýlyǵy ekenin Elbasy Nursultan Nazarbaev aıtyp qana qoımaı, halyq­tyń deni saý bolýy úshin turaqty jaǵdaı týǵyzyp keledi. Sondyq­tan el medısınasynyń budan ári de qaryshtap damıtynyna senim mol.  Jeksen KО́PTILEÝOV, Shalqar aýdandyq emhanasynyń bas dárigeri,  QR Densaýlyq saqtaý isiniń úzdigi.  Aqtóbe oblysy.