Kitapqa áste qasterli dep
qaraımyn,
Kitap – kózi, aqyl-oıdyń,
araıdyń.
Bolmasa eger ishinde bir
kitaby,
Quny qansha altyndaǵan
saraıdyń?
Shyn máninde dúnıede kitap pen kitaphana bolmasa, adamdar rýhanı bilimin únemi jetildirip otyrmasa, myna ómirde toǵysharlyq ornap, adamzattyń saýatsyzdanýy, adamı quldyraýy bastalǵan bolar edi. О́ıtkeni kitaphana – máńgilik parasattyń kıeli ǵımaraty bolsa, kitaphanashy sol ǵımarattaǵy rýhanı qazynanyń shyraqshysy ári aqyl-oı álemine jol silteýshi ispetti.
HHI ǵasyr – rýhanııat, mádenıet hám aqparat ǵasyry. Qaı qoǵamnyń da turaqty damýynda mádenıettiń alar orny zor ekenin alǵa tartsaq, rýhanı tynysymyzdyń ózekti máseleleriniń biri – kitaphana. Sondyqtan bizdiń maqsatymyz oqýshylardyń kitapqa degen tilegi men suranysyn qanaǵattandyrýdy kúnnen-kúnge jaqsarta berý bolmaq. Jas urpaqty tárbıeleýde kitaphananyń orny erekshe. Búgingi shákirtter erteńgi el tutqasy. Bolashaq mamandardyń zaman talabyna saı tulǵa bolyp qalyptasýyna qajetti resýrsty kitaphanadan tabasyz. Qazirgi zamanaýı tehnologııalardyń qaryshtap damyǵan zamanynda kitaphananyń nazardan tys qalmaı, árdaıym oqyrmanǵa minsiz qyzmet etýi, kitapqa, merzimdi basylymdarǵa qyzyǵýshylyǵyn arttyrýy, álem ádebıeti men mádenıetin nasıhattaýy, Otanymyzdyń tarıhyn, mádenı murasyn, salt-dástúrin, zııalylarynyń ómiri men shyǵarmashylyǵymen tanystyrýy jáne bilim men tárbıeniń sapaly bolýy birinshi kezekte turǵany anyq.
Jasóspirimniń kitapqa degen qurmeti men súıispenshiligin qalyptastyrý – kitaphanashynyń negizgi mindeti. Mektep kitaphanasynda osy baǵytta birshama jumys atqarylyp keledi. Kitaptar, merzimdi baspasóz maqalalarynyń kartotekasy engizilip, oqytýshylar men oqýshylar kartotekany tıimdi paıdalana bastady. «Bir el – bir kitap» atty aksııa aıasynda qazaqtyń aqıyqtary Sultanmahmut Toraıǵyrov, Muhtar Áýezov, Maǵjan Jumabaevtarǵa arnalǵan ádebı-sazdy keshter ótti. Interaktıvti taqtany paıdalanyp ótkizgen «Sóz marjany» saıysy oqýshylardyń til baılyǵyn damytýǵa, sózdik qoryn paıdalana bilýge, ózin kópshilik aldynda ustaýǵa, sóıleý mádenıetine úıretedi. Oqýshylar túrli is-sharalarǵa kómek kórsetip, kitaphanalyq bıýlleten shyǵarýǵa, kitaptardy óńdeýge qatysady.
Jalpy, jas urpaqtyń boıynda patrıottyq, ádildik, baýyrmaldyq qasıetterdi qalyptastyrýda kitaphananyń mańyzy óte zor. Oqýshylardy tárbıeleý kitaphana bosaǵasyn attaǵannan bastalady. Sonymen qosa kitaphananyń ishki bezendirilýi talap pen talǵamǵa saı bol-ýyn qamtamasyz etip, oqýshy kitaphana bólmesine kirgende mádenı ortalyq ekenin sezinýine basa mán beremiz. Kitaphanaǵa jıi kelip turatyn oqýshylarmen pikirlese otyryp, olardyń basqa balalarǵa qaraǵanda ereksheligi bar ekenin baıqaı bastaısyz. Oqýshylar túrli sharalarǵa belsene qatysyp, ózderiniń qazaq tili men ádebıeti, tarıh, kitaphana isi jáne bıblıografııadan bilimderin kórsetedi. Osy arqyly olardy kitapqumarlyqqa, saýattylyqqa, dúnıetanymyn keńeıtýge, sózdik qoryn molaıtýǵa baýlımyz.
Búgingi maqsat – damyǵan eldermen tereze teńestirý. Bul tól tarıhymyz ben ádebıetimiz arqyly jemisti bola bermek. Sol sebepti oqýdan qol úzbeıtin oqyrmandardy kóbeıtip, oqý-tárbıe jumysy oń bolýyna úzdiksiz eńbek etemiz. Jańalyqqa jany qumar jasóspirim boıyna aqparat aıdynynda adastyrmaıtyn aqparattyq mádenıetti sińirý úshin aınalasyna arnaıy daǵdy, mashyq dánin sebetin aqparattyq ortany quratyn mektep kitaphanasy ekenin esten shyǵarmaý kerek.
Kitap oqý – óner, rýhanı jańǵyrý kepili. Kitapsyz eshkimniń de alǵa basa almasyn kórip otyrmyz. Oqyrmandy zertteý, oqyrmandar talabymen sanasý – bizdiń jumysymyzdyń negizgi baǵyttarynyń biri. Kitap el men eldi jaqyndastyrar, túsinikke bastar rýhanı dúnıege negiz qalaıdy. Aqparat pen bilim kitap álemindegi shegi joq uly kósh deýge bolady. Ustazdar men oqýshylardyń sapaly bilim alýynyń kepili retinde bilim men aqparatty berý jáne izdestirýmen qamtamasyz etý, rýhanı baıytý – kitaphananyń tól isi. Búginde mektep kitaphanasy bilim oshaǵynyń órkendeýi men qalyptasýy jáne balalar men jasóspirimderge tárbıe berýinde úlken demeý bolyp keledi. Kitap sanany nurǵa bóleıdi. Sondyqtan kitapqa qyzyqtyrý – keń dúnıetanymǵa qyzyqtyrý.
Kitaphanadaǵy «Mádenı mura» baǵdarlamasy aıasyndaǵy «Jyldyń eń úzdik kitaby» saıysy, respýblıkalyq «Bir el – bir kitap» aksııasy sııaqty kóptegen sharalar oqýshylardyń oqý, oılaý, sóıleý mádenıetin qalyptastyrýda zor mańyzǵa ıe. «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy boıynsha synyp jetekshileri qaladaǵy birqatar mádenı ortalyqtarmen birlese jumys júrgizýde. Qazirdiń ózinde oqýshylardyń kitapqa degen kózqarasy ózgerip keledi.
Raýza BÚLKENOVA,
Q.Bekhojın atyndaǵy №12 jalpy bilim beretin
orta mekteptiń kitaphanashysy
PAVLODAR
